Iran chuẩn bị thu phí ở eo biển Hormuz, ông Trump cảnh báo

Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu với báo giới trên chuyên cơ Không lực Một trong hành trình trở về Mỹ sau chuyến thăm chính thức tới Trung Quốc. Ảnh: Reuters.

Trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại với đài truyền hình BFMTV của Pháp trong ngày 16/5, Tổng thống Trump cho biết ông không chắc liệu thỏa thuận với Iran có sớm đạt được hay không.

“Tôi không biết. Nếu họ không đạt thỏa thuận với Mỹ, họ sẽ phải trải qua một khoảng thời gian rất tồi tệ. Họ có lợi ích trong việc đạt được thỏa thuận”, ông Trump nói.

Cũng trong ngày 16/5, trả lời phỏng vấn Fox News, Tổng thống Trump cho biết ông không đánh giá thấp khả năng chống chịu của Iran, song khẳng định Mỹ có đủ năng lực gây thiệt hại nghiêm trọng cho Tehran trong thời gian rất ngắn.

Theo Tổng thống Mỹ, cho tới nay, Washington vẫn chưa phá hủy toàn bộ cơ sở hạ tầng của Iran, nhưng Mỹ “có thể phá hủy mọi thứ chỉ trong 2 ngày”.

Tổng thống Trump đồng thời cáo buộc Iran là đối tác “không đáng tin cậy và khó đoán định” trong các cuộc đàm phán liên quan tới chương trình hạt nhân và xung đột khu vực.

Ông Trump cho rằng Tehran nhiều lần thay đổi lập trường sau khi đạt được các thỏa thuận sơ bộ với Mỹ. Theo ông, điều này đã xảy ra nhiều lần trong tiến trình đàm phán gần đây.

Tổng thống Trump nhấn mạnh khả năng giải quyết khủng hoảng hiện nay có thể theo hướng quân sự hoặc ngoại giao, tùy thuộc vào lựa chọn của Iran. Tuy nhiên, ông vẫn ưu tiên giải pháp không sử dụng vũ lực.

Hiện tại, các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran về chương trình hạt nhân của nước này, cũng như giải pháp chấm dứt xung đột tại Iran, vẫn đang ở thế bế tắc.

Người dân Iran tham dự lễ chia tay đội tuyển bóng đá quốc gia Iran trước khi đội lên đường dự World Cup 2026. Ảnh: Reuters.

Về phía Iran, trong ngày 16/5, Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia và Chính sách Đối ngoại của Quốc hội Iran, ông Ebrahim Azizi, cho biết Tehran đã xây dựng kế hoạch áp dụng cơ chế mới để thu phí quá cảnh tại eo biển Hormuz và sẽ sớm công bố chi tiết trong thời gian tới.

Theo ông Azizi, Iran đang hoàn thiện cơ chế nhằm điều tiết lưu thông hàng hải thông qua một tuyến đường được chỉ định trên eo biển Hormuz. Iran sẽ thu phí “đối với các dịch vụ chuyên biệt” được cung cấp trong hành lang vận tải an toàn này.

Viết trên nền tảng mạng xã hội X, ông Azizi nhấn mạnh: “Trong quá trình này, chỉ các tàu thương mại và các bên hợp tác với Iran mới được hưởng lợi. Tuyến đường này sẽ vẫn bị đóng đối với những bên từng tham gia vận hành cái gọi là “Dự án Tự do””.

Trước đó vào ngày 15/5, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết Tehran đã “nhận được các thông điệp” từ Mỹ cho thấy Washington muốn tiếp tục các cuộc đàm phán. Dù vậy, ông Araghchi cho hay Tehran “không tin tưởng” Mỹ và chỉ đàm phán với Washington nếu phía Mỹ thực sự nghiêm túc.

Trong bài đăng trên mạng xã hội X, ông Araqchi cho biết đã nói với Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar rằng “Iran sẽ luôn thực hiện nghĩa vụ lịch sử trong việc bảo vệ an ninh tại Hormuz”.

Ông Araqchi cho biết những “thông điệp mâu thuẫn” từ phía Mỹ khiến Iran nghi ngờ ý định thực sự của Washington. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh tiến trình hòa giải do Pakistan thúc đẩy chưa thất bại mà chỉ đang gặp “khó khăn”.

Theo ông Araqchi, Iran đang cố duy trì lệnh ngừng bắn hiện nay để tạo cơ hội cho ngoại giao, song cũng sẵn sàng quay lại chiến sự nếu cần thiết.

Khi được hỏi liệu Iran có sẵn sàng để Bắc Kinh đứng ra làm trung gian hỗ trợ hoạt động đàm phán hay không, ông Araqchi cho biết Tehran đánh giá cao nỗ lực của bất kỳ quốc gia nào có khả năng hỗ trợ.

“Chúng tôi có quan hệ rất tốt với Trung Quốc. Hai nước là đối tác chiến lược và chúng tôi biết Trung Quốc có thiện chí. Vì vậy, bất cứ điều gì Bắc Kinh có thể làm để hỗ trợ ngoại giao đều được hoan nghênh”, ông Araqchi nói.

Tàu thuyền di chuyển gần eo biển Hormuz. Ảnh: Reuters.

Theo AFP, một số nước châu Âu đã bắt đầu tiến hành đàm phán với Iran liên quan tới hoạt động lưu thông tàu thuyền qua eo biển Hormuz, trong bối cảnh an ninh hàng hải tại khu vực tiếp tục căng thẳng.

Đài truyền hình nhà nước Iran ngày 16/5 cho biết sau khi tàu thuyền của một số nước được phép đi qua tuyến hàng hải chiến lược này, các nước châu Âu cũng đã khởi động thương lượng với Iran nhằm đạt được cơ chế an toàn cho phép tàu di chuyển qua eo biển. Tuy nhiên, truyền thông Iran không nêu cụ thể tên các quốc gia châu Âu tham gia đàm phán.