Iran tuyên bố đóng eo biển Hormuz, biến nơi đây thành 'địa ngục' với Mỹ

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ, CENTCOM, cho biết lực lượng Mỹ bắt đầu tấn công “nhiều mục tiêu tại Iran” từ 17h15 ngày 10/6 theo giờ miền Đông Mỹ, tức rạng sáng 11/6 theo giờ địa phương. Washington mô tả đây là hoạt động mang tính “phòng vệ”, nhằm đáp trả “các hành động gây hấn liên tục” từ phía Iran.

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ đã vô hiệu hóa tàu Settebello mang cờ Palau khi tàu này đi qua Vịnh Oman. Ảnh: X/Hải quân Mỹ

Theo hai quan chức Mỹ am hiểu chiến dịch, các mục tiêu bị tấn công gồm kho đạn, trung tâm chỉ huy - kiểm soát và nhà kho quân sự. CENTCOM sau đó thông báo chiến dịch đã hoàn tất vào khoảng sau 21h cùng ngày theo giờ miền Đông Mỹ.

Truyền thông Iran đưa tin nhiều tiếng nổ được nghe thấy, hoặc hệ thống phòng không được kích hoạt, tại một số thành phố, trong đó có Bandar Abbas, thành phố cảng ở miền nam Iran nằm gần eo biển Hormuz.

Sau các cuộc không kích, giới chức quân sự Iran tuyên bố đóng hoàn toàn eo biển Hormuz. Đây là tuyến hàng hải có vai trò đặc biệt quan trọng, nơi khoảng 1/5 lượng dầu mỏ vận chuyển bằng đường biển của thế giới đi qua. Tuy nhiên, CENTCOM bác bỏ thông tin eo biển bị đóng, cho biết các tàu thương mại “vẫn tiếp tục di chuyển ra vào eo biển Hormuz”.

Chuẩn tướng Seyed Majid Mousavi, Tư lệnh Lực lượng Không gian vũ trụ thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, cảnh báo mọi hành động gây mất an toàn tại eo biển Hormuz sẽ bị đáp trả. “Các người khiến eo biển Hormuz không còn an toàn? Chúng tôi sẽ biến khu vực thành địa ngục đối với các người từ khắp Iran”, ông viết trên mạng xã hội hôm 11/6.

Trong một tuyên bố riêng, Hải quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cảnh báo mọi tàu thuyền tiếp cận tuyến hàng hải này có thể đối mặt với “hành động quyết liệt”. Lực lượng này cũng kêu gọi các tàu chở dầu và tàu thương mại đang hoạt động tại vịnh Ba Tư và biển Oman không rời nơi neo đậu.

Cùng ngày, Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cho biết lực lượng không gian vũ trụ và hải quân của họ đã phối hợp tấn công 18 mục tiêu quân sự của Mỹ trong khu vực. Theo tuyên bố của lực lượng này, các mục tiêu gồm căn cứ không quân Ali Salem, Ahmad al-Jaber và Sheikh Issa.

Phía Iran nói các cuộc tấn công nhằm đáp trả những đòn không kích của Mỹ vào một số đơn vị, tiền đồn ven biển, cơ sở cảnh sát và khu vực sân bay Bandar Abbas. Quân đội Iran cũng tuyên bố sử dụng nhiều loại máy bay không người lái để tấn công các mục tiêu liên quan Hạm đội 5 của Mỹ tại Bahrain, trong đó có anten liên lạc và hệ thống radar của tổ hợp phòng không Patriot.

Mỹ chưa xác nhận thiệt hại tại các căn cứ trong khu vực. Sau đợt tấn công, Kuwait thông báo đánh chặn “các mục tiêu bay thù địch”, trong khi Bahrain kích hoạt còi báo động khẩn cấp. Nguồn gốc các mục tiêu này chưa được làm rõ.

Trong cuộc phỏng vấn với Fox News, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết 49 tên lửa Tomahawk đã được phóng vào các mục tiêu bên trong Iran, một số mục tiêu cách Tehran khoảng 64 km. Ông cũng nói máy bay chiến đấu Mỹ đã tấn công hệ thống radar và phòng không ở tây nam Iran.

Ông Trump cho biết đã trao đổi trực tiếp với các quan chức cấp cao Iran hôm 10/6. Theo lời nhà báo Trey Yingst của Fox News, Tổng thống Mỹ nói chiến dịch ném bom có thể sớm kết thúc, nhưng cảnh báo Washington sẽ tiếp tục tấn công nếu Tehran không chấp nhận thỏa thuận theo điều kiện của Mỹ.

Trước đó, Mỹ đã tiến hành một đợt tấn công nhằm vào gần 20 mục tiêu tại Iran, sau khi cáo buộc Tehran bắn rơi một trực thăng Apache của Mỹ gần eo biển Hormuz. Iran sau đó phóng máy bay không người lái nhằm vào một số đồng minh của Mỹ trong khu vực.

Diễn biến mới làm gia tăng sức ép lên lệnh ngừng bắn mong manh giữa hai nước, vốn được thiết lập khoảng hai tháng qua. Lệnh ngừng bắn này giúp hạn chế các cuộc tấn công quy mô lớn, nhưng không ngăn hoàn toàn các vụ đụng độ lẻ tẻ giữa hai bên.

Trong nhiều tuần qua, các nhà đàm phán Mỹ và Iran đã tiến hành đối thoại gián tiếp về việc gia hạn ngừng bắn, chấm dứt phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran, mở lại eo biển Hormuz và khởi động thảo luận về chương trình hạt nhân của Tehran. Tuy nhiên, tiến trình này chưa đạt đột phá.

Bộ Ngoại giao Iran cáo buộc Mỹ gửi đi những thông điệp mâu thuẫn và “gây tổn hại tiến trình ngoại giao”. Trong khi đó, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth nói mục tiêu của các đợt tấn công là buộc Iran quay lại bàn đàm phán.

Căng thẳng tại eo biển Hormuz đang làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu toàn cầu, trong bối cảnh khu vực Trung Đông tiếp tục chứng kiến nhiều điểm nóng quân sự chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.