Iran yêu cầu tàu thuyền qua eo biển Hormuz trong thời gian ngừng bắn phải trả phí

Iran yêu cầu các công ty vận tải biển trả phí bằng tiền điện tử cho các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz, nhằm duy trì quyền kiểm soát tuyến đường thủy quan trọng này trong thời gian ngừng bắn 2 tuần.

Mức phí là 1 USD/thùng dầu và trả bằng tiền điện tử

Ông Hamid Hosseini, Người phát ngôn của Hiệp hội các nhà xuất khẩu dầu khí và sản phẩm hóa dầu Iran cho biết, Iran muốn thu phí đối với tất cả tàu chở dầu đi qua eo biển và đánh giá từng con tàu. “Iran cần giám sát những tàu thuyền ra vào eo biển để đảm bảo chúng không bị lợi dụng cho việc vận chuyển vũ khí trong thời gian 2 tuần này” - ông Hosseini nói. "Mọi con tàu đều có thể đi qua eo biển, nhưng thủ tục sẽ mất thời gian đối với từng tàu, và Iran không vội vàng”.

Các quyết định về điều kiện đi qua eo biển được Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran đưa ra. Phát biểu của ông Hosseini cho thấy Iran sẽ yêu cầu bất kỳ tàu chở dầu nào cũng phải sử dụng tuyến đường phía bắc sát bờ biển của nước này, làm dấy lên câu hỏi liệu các tàu phương Tây hoặc các quốc gia vùng Vịnh có sẵn sàng mạo hiểm đi qua eo biển hay không.

Vào cuối ngày 8-4, Iran tuyên bố sẽ tạm dừng việc vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz để đáp trả các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon diễn ra trong thời gian thỏa thuận ngừng bắn.

Ông Hosseini cũng cho biết, tất cả các tàu chở dầu đi qua eo biển đều phải gửi email cho nhà chức trách Iran về tình trạng hàng hóa của mình. Sau đó Iran sẽ thông báo cho họ về mức phí phải trả bằng tiền điện tử. Mức thuế là 1 USD/thùng, và các tàu rỗng có thể đi qua tự do, không phải trả phí. “Ngay sau khi email được gửi đến và Iran hoàn tất quá trình đánh giá, các tàu sẽ có vài giây để thanh toán bằng bitcoin, để chúng không thể bị truy tìm hoặc tịch thu do lệnh trừng phạt” - ông Hosseini nói thêm.

Ngày 8-4, các tàu chở dầu ở vịnh Ba Tư đã nhận được thông báo qua radio cảnh báo rằng họ sẽ trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công quân sự trừ khi nhận được sự chấp thuận trước từ chính quyền Iran. "Nếu bất kỳ tàu thuyền nào cố gắng đi qua mà không được phép, (chúng) sẽ bị tiêu diệt" -thông báo được phát bằng tiếng Anh nêu rõ.

Số phận của tuyến đường vận chuyển qua eo biển Hormuz là một trong những vấn đề căng thẳng nhất mà các nhà đàm phán phải đối mặt khi cố gắng biến một thỏa thuận ngừng bắn tạm thời thành một giải pháp hòa bình lâu dài. Ý định của Iran muốn duy trì ảnh hưởng đối với tuyến đường thủy quan trọng này vấp phải sự phản đối mạnh mẽ từ các đồng minh của Mỹ ở vùng Vịnh.

Các chủ tàu phương Tây cho biết họ đang thận trọng trong khi chờ đợi thông tin chi tiết về việc eo biển mở cửa trở lại như thế nào, hiện không có tàu nào mạo hiểm đi qua ngoại trừ 2 tàu có liên quan đến Iran. Maersk, hãng vận tải biển lớn thứ hai thế giới, cho biết đang "khẩn trương làm việc" để làm rõ các điều khoản.

Công ty Maersk cho biết: “Thỏa thuận ngừng bắn có thể tạo ra cơ hội vận chuyển qua eo biển, nhưng chưa mang lại sự chắc chắn hoàn toàn về hàng hải”. Công ty cũng nói thêm rằng họ sẽ tiếp tục áp dụng “phương pháp thận trọng” đối với hàng hóa và chưa thực hiện bất kỳ thay đổi nào đối với các dịch vụ cụ thể. Việc Iran tiếp tục kiểm soát tuyến đường thủy quan trọng này có thể sẽ gây bất lợi lớn cho các quốc gia vùng Vịnh, bao gồm Ảrập Xêút, Qatar và UAE.

Theo Reuters, FT