Israel – Iran tạm dừng giao tranh, mở đường cho thỏa thuận của Mỹ

Times of Israel sáng nay (9/6) dẫn lời các quan chức Israel xác nhận Thủ tướng nước này Benjamin Netanyahu đã đồng ý hủy bỏ các cuộc không kích quy mô lớn nhắm vào Iran sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 8/6 kiên quyết yêu cầu Tel Aviv không leo thang xung đột với Tehran.

Tòa nhà ở Iran bị đánh sập trong đợt tập kích mới nhất của Israel. Ảnh: Reuters

Trong bài phát biểu ngắn gọn sau đó trên truyền hình, Thủ tướng Netanyahu thông báo Israel sẽ "tạm dừng tấn công Iran vào lúc này". Tuy nhiên, ông khẳng định Tel Aviv sẽ nối lại tấn công Iran và lực lượng Hezbollah ở Lebanon nếu họ tấn công Israel.

Từ Tehran, Bộ Chỉ huy Trung ương Khatam al-Anbiya, cơ quan chỉ huy thống nhất của các lực lượng vũ trang Iran, cũng phát thông điệp dừng tấn công vào Israel, nhưng cảnh báo sẽ "đáp trả thêm" nếu Tel Aviv tiếp tục "hành động gây hấn" hoặc tấn công lực lượng Hezbollah ở Nam Lebanon.

"Lệnh tạm dừng hoạt động đối với lực lượng vũ trang đã được ban hành. Tuy nhiên, cần nhấn mạnh rằng, nếu hành động gây hấn và ác ý tiếp tục diễn ra, kể cả ở miền Nam Lebanon, thì các biện pháp nghiêm khắc và mạnh tay hơn nhiều so với trước đây sẽ được áp dụng", phía Iran nêu.

Cùng ngày, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei xác nhận nỗ lực trung gian hòa giải của Pakistan chấm dứt xung đột "đang tiếp tục diễn ra trong mọi hoàn cảnh". Truyền thông Trung Đông sau đó đưa tin, các sân bay của Iran đã hoạt động trở lại, chỉ dấu cho thấy xung đột đã tạm lắng.

Vệt khói tên lửa trên bầu trời Israel ngày 8/6. Ảnh: Reuters

Mỹ và Israel cuối tháng 2/2026 mở chiến dịch tấn công quân sự quy mô lớn nhắm vào Iran. Để đáp trả, Tehran thực hiện hàng loạt cuộc tập kích nhắm vào mục tiêu ở Israel; và mục tiêu mà họ cho là có liên quan đến Washington hoặc Tel Aviv ở các nước vùng Vịnh. Sau 6 tuần giao tranh, ngày 8/4, Mỹ và Iran đạt thỏa thuận ngừng bắn. Dù Israel không trực tiếp đàm phán với Iran, nhưng Tehran và Tel Aviv đã dừng tấn công nhau sau lệnh ngừng bắn.

Theo Reuters, đợt giao tranh trực tiếp mới nhất giữa Iran và Israel tái bùng phát hôm 7/6, sau khi Iran phóng loạt tên lửa vào lãnh thổ Israel, nhằm trả đũa việc Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) tập kích ngoại ô phía Nam thủ đô Beirut của Lebanon, nơi được coi là thành trì của nhóm vũ trang Hezbollah.

Iran từng nhiều lần cảnh báo sẽ tấn công Israel nếu thủ đô của Lebanon bị nhắm mục tiêu. Một quan chức quân đội Israel cho biết Iran đã phóng gần 30 tên lửa về phía Israel trong đợt tấn công mới nhất. Mục tiêu bị tập kích bao gồm nhà máy hóa dầu ở thành phố Haifa, nhưng không gây thương vong.

Để đáp trả, Israel tung đòn tấn công vào Iran, huy động hàng chục tiêm kích để khai hỏa tên lửa về phía các hệ thống phòng không của đối phương. Giới chức Israel khẳng định đã phá hủy "loạt hệ thống phòng thủ chiến lược" được Iran triển khai trong vài tháng qua.

Bộ phận tên lửa rơi xuống mặt đất ở Israel sau các cuộc tập kích qua lại ngày 8/6. Ảnh: Reuters

Truyền thông Iran xác nhận một cơ sở hóa dầu tại tỉnh Khuzestan đã trúng đòn của Israel. Ít nhất hai vụ nổ xảy ra ở công ty hóa dầu Karun thuộc thành phố Mahshahr, gây thiệt hại một phần và không có thương vong. Đây là khu vực từng bị quân đội Israel không kích hồi tháng 4/2026.

Các đợt tập kích qua lại giữa Iran và Israel kéo dài khoảng 15 giờ đồng hồ. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cảnh báo giao tranh với Israel sẽ tạo ra thách thức cho "tiến trình ngoại giao vốn đã hỗn loạn" giữa Tehran và Washington. Ông cho rằng Mỹ phải chịu trách nhiệm trực tiếp đối với những hành động vi phạm lệnh ngừng bắn từ Israel.

Nhằm cứu vãn tiến trình đàm phán giữa Mỹ và Iran, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã liên tục yêu cầu cả Tehran và Tel Aviv kiềm chế. "Israel và Iran phải lập tức ngừng bắn nhau", ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social chiều tối 8/6 (giờ Hà Nội).

Vài phút sau, ông viết thêm trong một bài đăng mới rằng cả Israel và Iran đều đang tìm cách thực hiện một lệnh ngừng bắn tức thì, đồng thời tuyên bố "các cuộc đàm phán cuối cùng nhằm hướng tới hòa bình vẫn được tiến hành, trừ khi bị cản đường bởi những hành vi ngu ngốc hoặc thiếu hiểu biết".

Theo hãng tin Axios, Tổng thống Trump đã liên tục điện đàm với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu để gây sức ép buộc Tel Aviv hạ nhiệt căng thẳng. Tờ này cho biết, Tổng thống Trump thậm chí cảnh báo ông Netanyahu "hãy cẩn thận, nếu không, rất có thể Israel sẽ phải một mình đối mặt" với Iran.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. Ảnh: Reuters

Ông Trump cũng cho biết thêm, Mỹ và Iran đang đàm phán tích cực. "Iran muốn đạt một thỏa thuận tốt. Tôi nghĩ chúng ta đang chiến thắng trong trận chiến này. Trong hai tuần tới, khi chúng ta tuyên bố chiến thắng hoàn toàn, đó sẽ là chiến thắng hoàn toàn và giá dầu sẽ giảm xuống", ông Trump phát biểu về khả năng đạt thỏa thuận với Iran.

Iran chưa bình luận về các tuyên bố trên. Tuy nhiên, trong động thái thể hiện thiện chí đàm phán, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian ngày 8/6 cho hay nước này vẫn không từ bỏ nỗ lực ngoại giao bất chấp căng thẳng xảy ra với Israel. "Ngoại giao và quốc phòng là hai trụ cột của sức mạnh quốc gia. Chúng tôi không rời bỏ chiến trường cũng như bàn đàm phán", ông nói.

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, người dẫn đầu phái đoàn đàm phán với Mỹ hồi tháng 4, cũng khẳng định Tehran sử dụng cả biện pháp quân sự và ngoại giao. Ông cho biết, dù Iran không tin tưởng "phía bên kia", nhưng mục tiêu của Tehran là chấm dứt chiến tranh và kiến tạo an ninh lâu dài.