Italy kêu gọi kiềm chế khi EU tạm hoãn thỏa thuận thuế quan với Mỹ

Liên minh châu Âu (EU) đang tạm hoãn việc phê chuẩn thỏa thuận thuế quan với Washington sau những bất ổn pháp lý và chính trị mới liên quan đến chính sách thương mại của Tổng thống Donald Trump.

Việc phê chuẩn liên quan đến thỏa thuận EU-Mỹ đạt được vào mùa hè năm ngoái, theo đó Mỹ áp mức thuế 15% đối với phần lớn hàng xuất khẩu của EU, trong khi EU sẽ bãi bỏ thuế đối với nhiều mặt hàng của Mỹ.

Chuyên gia tại Viện Nghiên cứu Chính trị Quốc tế (ISPI) Matteo Villa cho biết: "Đối với Liên minh châu Âu, việc tăng thuế không làm thay đổi quá nhiều tình hình".

Ông cho rằng sự suy yếu về chính trị trong nước của Tổng thống Trump thậm chí có thể mang lại lợi thế cho khối, trong bối cảnh Brussels duy trì lập trường thận trọng.

Theo Villa, việc chờ đợi phê chuẩn thỏa thuận thuế quan EU-Mỹ giúp Nghị viện châu Âu có vị thế đàm phán đáng tin cậy hơn, dù động thái này "không xóa được phần nào sự yếu thế mà châu Âu đã thể hiện", khi ông nhận định EU đã tỏ ra quá nhượng bộ Washington trong năm ngoái.

Brussels đang hành động với mức độ "thận trọng tối đa", trì hoãn phê chuẩn thỏa thuận thuế quan với Mỹ và giữ mức thuế trong trần 15% đã được thống nhất.

Ủy ban Thương mại của Nghị viện châu Âu đã hoãn cuộc bỏ phiếu dự kiến sau khi xuất hiện những bất định mới liên quan đến động thái mới nhất từ Washington.

Bước đi thuế quan mới của chính quyền Tổng thống Donald Trump, dựa trên Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974, được dự báo sẽ có tác động đáng kể đến các nhà xuất khẩu châu Âu.

Do biện pháp này trong một số trường hợp có thể được áp dụng chồng lên các mức thuế hiện hành, tổng mức thuế thực tế đối với một số mặt hàng có thể tăng lên gần hoặc vượt 20%, tùy theo cơ cấu sản phẩm.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz cũng bày tỏ lo ngại, gọi sự bất định là "liều thuốc độc lớn nhất đối với các nền kinh tế của châu Âu và Mỹ", đồng thời cho biết ông đang lên kế hoạch tới Washington để trực tiếp thảo luận vấn đề thuế quan với Tổng thống Donald Trump.

Italy kêu gọi bình tĩnh và duy trì ổn định

Italy thể hiện giọng điệu hòa giải hơn. Ngoại trưởng Antonio Tajani cho biết, Rome đã nhận được những bảo đảm từ chính quyền Mỹ và nhấn mạnh sự cần thiết phải duy trì các mối quan hệ kinh tế xuyên Đại Tây Dương.

"Phía Mỹ đã trấn an chúng tôi về cam kết không gây bất ổn cho các doanh nghiệp của chúng tôi", ông Tajani viết trên mạng xã hội X, đồng thời nhấn mạnh cần "tiếp tục làm việc mang tính xây dựng với Washington để nhanh chóng chuyển sang hệ thống mới".

Phát biểu bên lề cuộc họp Hội đồng Đối ngoại EU tại Brussels, ông Tajani nhấn mạnh thỏa thuận hiện có với Washington phải được tôn trọng. Ông cho biết, Mỹ vẫn là đồng minh chính của châu Âu và cùng với EU là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Italy.

"Khoảng 40% GDP của chúng tôi dựa vào xuất khẩu, vì vậy đây không phải là vấn đề gây tranh cãi mà là bảo vệ hệ thống doanh nghiệp. Chúng tôi đã đạt được một thỏa thuận và chúng tôi muốn thỏa thuận đó được tôn trọng", ông nói.

Ông Tajani cũng bác bỏ khả năng leo thang căng thẳng sau khi chủ trì cuộc họp "Lực lượng đặc nhiệm Thuế quan" với 40 doanh nghiệp và khoảng 80 hiệp hội thương mại, kết luận bằng thông điệp rõ ràng: "Không có chiến tranh thương mại với Mỹ".

Trong nội bộ EU, Berlin có thể đóng vai trò dẫn dắt trong các cuộc tiếp xúc với Washington. Thủ tướng Merz cho biết, chính sách thuế quan thuộc thẩm quyền của EU và cam kết sẽ tới Mỹ với một lập trường châu Âu thống nhất.

Theo chuyên gia Villa, Thủ tướng Italy Giorgia Meloni đang hành động thận trọng. "Bà Meloni phải đi từng bước cẩn trọng vì với nhiều vấn đề đang tồn tại, bà không muốn phát sinh bất đồng với Tổng thống Donald Trump", ông nói. Ông đồng thời lưu ý rằng bà đã có cách tiếp cận thực dụng tương tự trong các cuộc đàm phán thuế năm ngoái.

Hiện tại, Brussels dường như vẫn hài lòng với việc chờ đợi. Tuy nhiên, khi bất định về thuế quan tiếp diễn và sức ép chính trị gia tăng ở cả hai bờ Đại Tây Dương, chiến lược thận trọng của EU có thể sớm phải đối mặt với những thử thách lớn hơn.

Thế Hải (Theo Euronews, DW)