Kết hợp nhuần nhuyễn giữa hoạt động điều tra tố tụng và trinh sát để xử lý vụ việc toàn diện

Chiều 26/6, tại Hà Nội, Cục Khoa học, Chiến lược và Lịch sử Công an phối hợp với Học viện Cảnh sát nhân dân tổ chức Hội thảo khoa học cấp Bộ với chủ đề: “Hoàn thiện cơ chế bố trí lực lượng thực hiện chức năng điều tra, trinh sát trong các Cơ quan Cảnh sát điều tra và Công an cấp xã”.

Đây là một sự kiện khoa học có ý nghĩa chính trị, thực tiễn đặc biệt quan trọng, diễn ra trong bối cảnh toàn lực lượng CAND đang triển khai mạnh mẽ, quyết liệt công cuộc sắp xếp, kiện toàn tổ chức bộ máy theo tinh thần Nghị quyết số 18-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng.

Thượng tướng, TS. Lê Văn Tuyến, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an; Trung tướng, TS. Vũ Thanh Chương, Cục trưởng Cục Khoa học, Chiến lược và Lịch sử Công an và Trung tướng, GS.TS Trần Minh Hưởng, Giám đốc Học viện Cảnh sát nhân dân đồng chủ trì hội thảo.

Thứ trưởng Lê Văn Tuyến phát biểu chỉ đạo tại hội thảo.

Tham dự hội thảo có lãnh đạo Công an các đơn vị, địa phương, các nhà trường và các nhà khoa học trong CAND.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Trung tướng, GS.TS Trần Minh Hưởng cho biết, hội thảo nhằm tiếp tục trao đổi, làm rõ thêm cơ sở lý luận, cơ sở thực tiễn, đánh giá đúng thực trạng, nhận diện những kết quả đạt được, những khó khăn, vướng mắc, bất cập trong quá trình triển khai cơ chế bố trí lực lượng thực hiện chức năng điều tra, trinh sát trong các Cơ quan Cảnh sát điều tra và Công an cấp xã. Từ đó chỉ ra nguyên nhân, đề xuất các giải pháp, kiến nghị phù hợp để phục vụ nghiên cứu, tổng hợp, tham mưu lãnh đạo Bộ Công an chỉ đạo trong thời gian tới.

Để hội thảo đạt kết quả thiết thực, đồng chí Giám đốc Học viện Cảnh sát nhân dân đề nghị các đại biểu phát huy tinh thần trách nhiệm, dân chủ khoa học, thẳng thắn và xây dựng; tập trung tranh luận những vấn đề thực sự khó, thực sự vướng mà thực tiễn đang đòi hỏi phải có lời giải, không né tránh với tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá đúng thực trạng, kiến nghị thiết thực và có trách nhiệm.

Phát biểu đề dẫn hội thảo, Trung tướng, TS. Vũ Thanh Chương cho biết, thực hiện chủ trương của lãnh đạo Bộ Công an về xây dựng lực lượng CAND thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, thời gian qua, công tác xây dựng Cơ quan Cảnh sát điều tra đã được triển khai quyết liệt, toàn diện, đồng bộ, gắn với yêu cầu tiếp tục sắp xếp tổ chức bộ máy Bộ Công an tinh, gọn, mạnh, nâng cao hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả hoạt động.

Nghị quyết số 14-NQ/ĐUCA ngày 8/11/2022 của Đảng ủy Công an Trung ương và Đề án số 10/ĐA-BCA ngày 7/12/2022 của Bộ Công an đã xác định rõ quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp xây dựng Cơ quan Cảnh sát điều tra theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả. Trong đó nhấn mạnh yêu cầu kiện toàn tổ chức bộ máy theo hướng các phòng, đội nghiệp vụ điều tra, trinh sát thực hiện cả hai nhiệm vụ điều tra tố tụng và trinh sát trong một đầu mối phù hợp với chức năng, nhiệm vụ của từng đơn vị.

Trung tướng Vũ Thanh Chương phát biểu đề dẫn hội thảo.

Trung tướng Trần Minh Hưởng phát biểu tại hội thảo.

Thực tiễn đấu tranh phòng, chống tội phạm thời gian qua cho thấy, hoạt động điều tra và hoạt động trinh sát ngày càng gắn kết chặt chẽ, tác động qua lại trực tiếp trong quá trình phát hiện, tiếp nhận, giải quyết vụ việc, vụ án. Hoạt động trinh sát là biện pháp quan trọng để quản lý địa bàn, quản lý đối tượng, nắm tình hình, phát hiện tội phạm từ sớm, từ xa. Trong khi hoạt động điều tra tố tụng giữ vai trò quyết định trong việc thu thập, kiểm tra, đánh giá chứng cứ, làm rõ hành vi phạm tội, xử lý đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

Đồng chí Cục trưởng Cục Khoa học, Chiến lược và Lịch sử Công an đề nghị các đại biểu đề xuất các quan điểm, định hướng, giải pháp và kiến nghị nhằm tiếp tục hoàn thiện cơ chế bố trí lực lượng thực hiện chức năng điều tra, trinh sát trong Cơ quan Cảnh sát điều tra và Công an cấp xã phù hợp với thực tiễn.

Các đại biểu tham dự hội thảo.

Tại hội thảo, Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Quang, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy trình bày tham luận: “Thực hiện mô hình gắn kết chức năng trinh sát và điều tra tố tụng của lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy đảm bảo tinh, gọn, mạnh”.

Thiếu tướng Phan Mạnh Trường, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội trình bày tham luận: “Nâng cao hiệu quả bố trí gắn kết lực lượng thực hiện chức năng điều tra trong lực lượng Cảnh sát hình sự”.

Thiếu tướng Phan Mạnh Trường trình bày tham luận tại hội thảo.

Đại tá Phạm Trường Giang, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu trình bày tham luận: “Nâng cao hiệu quả bố trí gắn kết lực lượng thực hiện chức năng điều tra, trinh sát trong lực lượng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu”.

Trong tham luận của mình, ba đồng chí lãnh đạo của ba đơn vị nói trên đều thống nhất, cán bộ lãnh đạo, chỉ huy cần phải có kỹ năng “hai trong một”, nghĩa là vừa phải giỏi nghiệp vụ điều tra, vừa biết nghiệp vụ trinh sát, hoặc giỏi nghiệp vụ trinh sát nhưng phải biết nghiệp vụ điều tra. Đối với cán bộ chiến sĩ trực tiếp làm nhiệm vụ, ba đồng chí lãnh đạo đề nghị phải chuyên sâu về nghiệp vụ điều tra, hoặc chuyên sâu về nghiệp vụ trinh sát. Ngoài ra, cán bộ chiến sĩ cần được hướng dẫn thực hiện “hai trong một” theo cơ chế “cầm tay chỉ việc”...

Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Quang đề xuất nhiều giải pháp gắn kết chức năng trinh sát và điều tra tố tụng bảo đảm hiệu quả.

Sau khi nghe các ý kiến tham luận tại hội thảo, Thứ trưởng Lê Văn Tuyến đánh giá cao ý kiến của Công an các đơn vị, địa phương, nhà trường và các nhà khoa học tham dự hội thảo và gửi tham luận về Ban tổ chức.

Đồng chí Thứ trưởng nhấn mạnh, các tham luận đã đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết, trách nhiệm, có giá trị cả về lý luận và thực tiễn. Các báo cáo khoa học trong kỷ yếu và các ý kiến phát biểu tham luận tại hội thảo có điểm chung là quán triệt, thống nhất trong nhận thức, hành động, kết hợp hoạt động điều tra và hoạt động trinh sát, đây là chủ trương lớn, đúng đắn và xuyên suốt của Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ Công an được thực hiện có lộ trình, bài bản, khoa học, gắn chặt với thực tiễn.

Các ý kiến giữ vững nguyên tắc thượng tôn pháp luật, thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật tố tụng hình sự trong điều tra, xử lý vụ án; đề cao chất lượng công tác, bảo đảm mọi hoạt động điều tra tố tụng và trinh sát đúng quy định.

Thứ trưởng Lê Văn Tuyến và các đại biểu tham dự hội thảo.

Ngoài ra, việc kết hợp nhuần nhuyễn giữa hoạt động điều tra tố tụng và trinh sát là yêu cầu, môi trường để cán bộ nâng cao kỹ năng điều tra, trinh sát, có tư duy xử lý vụ việc một cách toàn diện; bảo đảm hoạt động điều tra tố tụng được liền mạch, xuyên suốt…

Theo đồng chí Thứ trưởng, từ thực tiễn nghiên cứu, khảo sát và thảo luận tại hội thảo, nhiều ý kiến đã đề xuất các giải pháp, kiến nghị cụ thể, có giá trị tham khảo tốt. Những ý kiến đóng góp đều tập trung hoàn thiện cơ chế kết hợp hoạt động điều tra tố tụng và trinh sát theo nguyên tắc xuyên suốt nhưng quy định rõ nhiệm vụ cụ thể của từng hoạt động; phân định địa bàn, lĩnh vực công tác để xác định và áp dụng mức độ kết hợp điều tra tố tụng và trinh sát một cách phù hợp, qua đó nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh chống tội phạm, đạt mục tiêu kéo giảm tội phạm.

Thứ trưởng Lê Văn Tuyến đề nghị Cục Khoa học, Chiến lược và Lịch sử Công an chủ trì, phối hợp với Học viện Cảnh sát nhân dân nghiêm túc tiếp thu đầy đủ nội dung các báo cáo khoa học, các ý kiến tham luận tại hội thảo; kết hợp chặt chẽ với kết quả khảo sát tại Công an các đơn vị, địa phương để tiếp tục nghiên cứu, phân tích, tổng hợp, xây dựng báo cáo chiến lược, đề xuất lãnh đạo Bộ Công an hoàn thiện, nâng cao hiệu quả cơ chế bố trí lực lượng điều tra, trinh sát phù hợp với yêu cầu công tác trong tình hình hiện nay.