Khả năng Mỹ đưa 'huyền thoại do thám' SR-71 Blackbird trở lại bầu trời
Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) có thể sớm đưa chiếc máy bay mang biệt danh "hắc điểu" SR-71A Blackbird đã nghỉ hưu trở lại bầu trời, gần 27 năm sau chuyến bay cuối cùng.

Một chiếc SR-71A Blackbird. Ảnh: NASA
Theo truyền thông Ấn Độ, NASA đã liên hệ với một số cựu kỹ sư từng làm việc trên mẫu máy bay nổi tiếng này, nhằm tìm kiếm sự hỗ trợ cho dự án có khả năng đưa SR-71A trở lại hoạt động.
Cựu phi công thử nghiệm của Hải quân Mỹ - ông David Ash đã liên hệ với Mike Relja, cựu kỹ sư thử nghiệm của Không quân Mỹ và NASA, để hỗ trợ nỗ lực này. Ông Relja hiện đã ngoài 70 tuổi, chia sẻ với Aviation Week rằng ông rất bất ngờ khi NASA liên hệ với mình về dự án.
Trọng tâm của nỗ lực này là chiếc SR-71A mang số hiệu đuôi 844. Chiếc máy bay này được trưng bày tại Trung tâm Nghiên cứu Bay Armstrong của NASA tại căn cứ Không quân Edwards ở California kể từ chuyến bay cuối cùng của nó. Chiếc máy bay đã được dỡ khỏi bệ trưng bày vào trước tháng 4 năm nay. Sau đó, các nhân viên NASA đã di chuyển nó vào nhà chứa máy bay từng được sử dụng cho chương trình tàu con thoi.
Chiếc máy bay mang số hiệu đuôi 844 giữ vị trí đặc biệt trong lịch sử của dòng SR-71. Đây chính là chiếc SR-71 Blackbird đã thực hiện chuyến bay cuối cùng vào ngày 9/10/1999 và được trưng bày kể từ đó.
NASA hiện chưa xác nhận việc họ đang triển khai kế hoạch đưa chiếc SR-71 Blackbird số hiệu 844 trở lại bầu trời. "Chúng tôi ghi nhận sự quan tâm dành cho SR-71 cũng như lịch sử đầy ấn tượng của nó tại NASA, nhưng hiện tại chưa có thêm thông tin nào để chia sẻ về chiếc máy bay này", người phát ngôn của NASA phát biểu với truyền thông Mỹ.
Dự án này được công bố sau khi Giám đốc NASA Jared Isaacman chia sẻ về kế hoạch chế tạo đội máy bay thử nghiệm dòng X-plane mới. Tại hội nghị diễn ra ở Los Angeles hồi đầu tháng này, ông Isaacman đã trình chiếu hình ảnh của một mẫu máy bay mới. Chiếc máy bay này dường như sở hữu một số đặc điểm tương đồng với SR-71, chẳng hạn như thiết kế phần đuôi, khu vực động cơ và buồng lái. Ông cũng cho biết NASA sẽ sớm thực hiện các chuyến bay đạt độ cao và tốc độ tương đương với những thành tựu trong quá khứ, và thậm chí còn vượt xa các giới hạn đó.
Trong khi đó, ông Relja đánh giá việc vận hành chiếc máy bay mang số hiệu 844 sẽ rất khó khăn do nó đã không bay trong gần 27 năm qua. Ông bổ sung rằng bên trong máy bay có thể còn đọng nước và cát sau nhiều năm được trưng bày. Ông cũng lưu ý rằng chiếc máy bay có hai động cơ. Ngoài ra còn có một động cơ dự phòng nằm bên dưới. Ông cho rằng các động cơ này có thể đã không được bảo dưỡng hoặc luân phiên sử dụng đúng cách trong suốt nhiều thập kỷ qua.
Việc cung ứng phụ tùng là vấn đề lớn khác, do Không quân Mỹ và NASA đã tiêu hủy số phụ tùng SR-71 Blackbird trị giá khoảng 600 triệu USD vào năm 2007. Giờ đây, NASA sẽ phải tìm kiếm hoặc chế tạo lại nhiều linh kiện trong số đó. Ngoài ra, họ cũng cần nguồn cung cấp loại nhiên liệu đặc biệt JP-7 dành riêng cho dòng SR-71.
Hiện có một số chiếc Blackbird đang được trưng bày tại các bảo tàng ở Mỹ và Anh. Chín chiếc trong số đó đã tự bay đến địa điểm trưng bày cuối cùng của mình. Do đó, động cơ và các bộ phận khác của chúng có thể được tận dụng cho dự án này.
Chiếc SR-71 được bí mật thiết kế vào cuối những năm 1950 bởi nhân sự của Lockheed Martin. Chiếc máy bay mang biệt danh “hắc điểu” này hoàn thành chuyến bay đầu tiên vào ngày 22/12/1964.
SR-71 được thiết kế để bay ở tốc độ Mach 3,2 và ở độ cao lên tới khoảng 26.000 m. Môi trường vận hành khắc nghiệt mà chúng hoạt động đã biến loại máy bay này thành nền tảng tuyệt vời để thực hiện nghiên cứu và thử nghiệm trong nhiều lĩnh vực đa dạng.
Trong thập niên 1990, hai chiếc SR-71 Blackbird đã được NASA sử dụng làm phương tiện thử nghiệm cho các nghiên cứu hàng không ở tốc độ và độ cao lớn tại Trung tâm Dryden.
Các hoạt động liên quan đến máy bay SR-71 tại Trung tâm Dryden là một phần trong chương trình tổng thể của NASA về nghiên cứu hàng không tốc độ cao, với sự tham gia của các trung tâm nghiên cứu khác thuộc NASA, các cơ quan chính phủ, trường đại học và các doanh nghiệp tư nhân. Dữ liệu thu được từ chương trình nghiên cứu SR-71 sẽ hỗ trợ các kỹ sư thiết kế máy bay và hệ thống động cơ siêu thanh hoặc siêu vượt âm.

