Khai quật nghĩa địa ở Mông Cổ, phát hiện nhiều mộ cổ và kho báu tùy táng

Theo nghiên cứu được công bố trên tạp chí Antiquity, các chuyên gia thông tin về những khám phá quan trọng tại nghĩa địa Tamir, bao gồm đời sống và các nghi lễ chôn cất truyền thống của người Xiongnu.

Nghĩa địa Tamir có niên đại từ khoảng năm 100 trước Công nguyên đến năm 100 sau Công nguyên. Những phát hiện khảo cổ tại đây mang đến cái nhìn thú vị về người Xiongnu ở phía Bắc và mối liên hệ với nhà Hán. Khu nghĩa địa cổ xưa này được chia thành 2 khu vực: phía Tây và phía Đông. Nghiên cứu mới tập trung vào khu vực phía Đông - nơi khai quật được một số ngôi mộ lớn của tầng lớp thượng lưu. Những ngôi mộ hoành tráng này bao gồm các hố chôn cất, vòng tròn đá, quan tài, đồ tùy táng quý giá, những món đồ nhập khẩu từ Trung Quốc, đồ gốm, đồ sắt và các bộ xương động vật.

Nghiên cứu di truyền trước đây đã xác định được 2 gia tộc lớn từng sinh sống tại địa điểm này, trải dài đến 6 thế hệ, cùng với nhiều cá nhân không có quan hệ huyết thống gần gũi với họ. Thoạt nhìn, thành phần dân cư này có thể cho thấy đây là một nghĩa trang gia đình truyền thống. Tuy nhiên, nghiên cứu đa ngành mới cho thấy việc chôn cất tại nghĩa địa Tamir phức tạp hơn nhiều so với suy nghĩ trước đây.

Các chuyên gia thực hiện cuộc khai quật nghĩa địa Tamir ở Mông Cổ. Ảnh: Ancient-origins.net

Theo nhóm nghiên cứu, những ngôi mộ xa hoa, hố chôn cất sâu, số lượng quan tài, hiện vật quý giá và các đặc điểm chôn cất khác là những yếu tố cho thấy cách thức hoạt động nghĩa trang không chỉ dựa vào quan hệ huyết thống.

Những người giàu có thường được chôn cất trong những ngôi mộ sâu hơn với nhiều đồ vật giá trị hơn, trong khi những người dân nghèo được chôn cất ở những ngôi mộ nông hơn, ít đồ tùy táng hơn hoặc hiện vật có giá trị thấp hơn. Điều thú vị là những bộ xương ngựa chỉ xuất hiện trong các ngôi mộ của tầng lớp thượng lưu, trong khi các bộ xương dê lại được tìm thấy trong các ngôi mộ của những người không có quan hệ huyết thống.

Phân tích này cũng cho thấy rằng một số truyền thống mai táng được truyền lại theo chiều dọc trong các dòng họ, đặc biệt là những truyền thống liên quan đến kiến trúc lăng mộ và các đặc điểm thể hiện sự giàu có. Tuy nhiên, các tập tục khác, chẳng hạn như hướng của ngôi mộ, kiểu dáng đồ gốm, đèn, kiếm và nghi thức loại bỏ hộp sọ, dường như phổ biến hơn thông qua các cơ chế xã hội hoặc văn hóa chứ không chỉ giới hạn trong phạm vi gia đình.

Nghiên cứu mới cho thấy, nghĩa địa Tamir cổ xưa không chỉ đơn thuần là một khu chôn cất gia đình theo huyết thống. Thay vào đó, nó phản ánh tập tục tang lễ năng động được định hình bởi quyền lực, liên minh chính trị, địa vị xã hội và sự liên kết mang tính biểu tượng, trong đó quan hệ huyết thống đóng vai trò là một yếu tố quan trọng nhưng chỉ là thứ yếu.

Một số cá nhân có mối quan hệ huyết thống được chôn cất ở rìa nghĩa trang Tamir. Trong khi đó, những người không có quan hệ huyết thống gần gũi với nhau lại được ưu tiên chôn cất gần khu vực trung tâm của Tamir. Phát hiện này cho thấy vai trò và địa vị xã hội của một cá nhân có thể quan trọng hơn mối quan hệ huyết thống khi chọn địa điểm chôn cất. Điều này có nghĩa người có địa vị xã hội cao hoặc thuộc giới tinh hoa sẽ được chôn cất ở vị trí quan trọng và những người có mối quan hệ huyết thống nhưng không thuộc giai cấp lãnh đạo sẽ được mai táng ở những vị trí ít xa hơn.

Mời độc giả xem video: 24 phút trải nghiệm cận tử khiến cô gái thay đổi hoàn toàn suy nghĩ về cái chết.