Khi chính quyền cùng người dân giữ bình yên mùa gặt

Chủ động từ sớm, từ xa

Kiều Phú là địa phương có diện tích lúa xuân sớm cấy ở khu vực ngoài đê sông Tích khá lớn với hơn 300ha nhằm tránh lũ tiểu mãn. Vì vậy, việc thu hoạch lúa xuân năm nay phải hoàn thành trước ngày 22-5 để bảo đảm an toàn cho sản xuất.

Thời gian thu hoạch diện tích mùa sớm thường ngắn, nên nếu không chủ động từ sớm rất dễ xảy ra tình trạng khan hiếm máy gặt hoặc giá dịch vụ tăng cao. Không chỉ vậy, tại một số địa phương của Hà Nội và các tỉnh trước đây từng xuất hiện tình trạng tranh giành địa bàn hoạt động giữa các chủ máy gặt, chèo kéo khách, thậm chí có nơi còn xảy ra hiện tượng “bảo kê máy gặt”, gây mất trật tự và ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của nông dân.

Thu hoạch lúa mùa sớm tại đồng Vôi, thôn Cấn Hạ, xã Kiều Phú. Ảnh: Hoàng Hà

Nhận diện rõ nguy cơ này, từ đầu tháng 4-2026, UBND xã Kiều Phú đã ban hành văn bản về việc quản lý mức giá dịch vụ máy gặt đập liên hợp phục vụ thu hoạch lúa trên địa bàn. Đây là lần đầu tiên Kiều Phú triển khai giải pháp cụ thể nhằm bình ổn giá dịch vụ mùa gặt và chủ động điều tiết hoạt động của các chủ máy.

Chia sẻ với phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội, Phó Trưởng phòng Kinh tế xã Kiều Phú Trần Hùng thông tin: “Ngay sau khi có văn bản chỉ đạo của UBND xã, một cuộc họp đặc biệt đã được chúng tôi tổ chức với sự tham gia của lãnh đạo xã, Phòng Kinh tế, Công an xã, các hợp tác xã nông nghiệp, trưởng thôn và các chủ máy gặt trên địa bàn. Cuộc họp không bàn về năng suất hay giống lúa mà tập trung vào một vấn đề rất thiết thực với người dân đó là làm sao để mùa gặt diễn ra thuận lợi, giá cả hợp lý và không xảy ra tranh chấp…”.

Niềm vui của người dân Kiều Phú khi được mùa và không còn thấp thỏm nỗi lo thiếu máy gặt, hay bị tăng giá. Ảnh: Hoàng Hà

Sau khi trao đổi, các bên đã thống nhất mức giá dịch vụ thu hoạch dao động từ 180.000 đến 200.000 đồng/sào Bắc Bộ, tùy điều kiện ruộng đồng và vị trí vận chuyển. Đồng thời, xã cũng phân chia khu vực hoạt động, sắp xếp thứ tự thu hoạch giữa các thôn để tránh tình trạng nơi quá tải máy gặt, nơi khác lại thiếu máy. “Cùng với đó, đường dây nóng tiếp nhận phản ánh của người dân trong xã cũng được công khai để kịp thời xử lý những hành vi ép giá, chèo kéo hoặc gây mất an ninh trật tự trên đồng ruộng. Một quyết định tưởng như nhỏ nhưng lại mang đến sự yên tâm rất lớn cho bà con nông dân”, ông Trần Hùng cho biết thêm.

Vừa cùng chồng sắp xếp gọn những bao thóc mới thu hoạch, niềm vui hiện rõ trên gương mặt chị Nguyễn Thị Dịu, thôn Đĩnh Tú, xã Kiều Phú. Chị Dịu hồ hởi chia sẻ: “Nhiều năm trước, cứ đến mùa gặt là cả nhà tôi lại thấp thỏm lo lắng. Lo giá máy tăng cao, lo gọi không được máy, lo trời sắp mưa mà lúa vẫn còn ngoài đồng. Năm nay thì khác hẳn, chính quyền xã làm việc với các chủ máy từ sớm, thống nhất giá cả rõ ràng nên người dân chúng tôi yên tâm hơn rất nhiều. Không còn cảnh mỗi nơi một giá hay phải đôn đáo tìm máy như trước nữa”.

Không riêng gia đình chị Dịu mà nhiều hộ dân ở Kiều Phú cũng chung niềm vui ấy trong vụ xuân năm nay. Trên khắp các cánh đồng ngoài đê sông Tích, không khí thu hoạch diễn ra khẩn trương nhưng trật tự. Những chiếc máy gặt đập liên hợp cứ cần mẫn thu hoạch lúa theo lịch đã được điều phối. Người dân chủ động thu hoạch đúng thời điểm, không ai còn tâm lý thấp thỏm vì sợ bị ép giá hay chậm tiến độ nữa.

Theo thống kê của Phòng Kinh tế xã, vụ xuân năm 2026, toàn xã Kiều Phú gieo cấy hơn 1.515ha lúa, năng suất ước đạt khoảng 64 tạ/ha, sản lượng dự kiến gần 9.700 tấn. Trong điều kiện diện tích lớn và thời gian thu hoạch ngắn, việc tổ chức đồng bộ như hiện nay giúp giảm đáng kể áp lực cho cả người dân lẫn các chủ máy.

Khi người làm dịch vụ cũng được chia sẻ

Không chỉ nông dân đồng tình, nhiều chủ máy gặt cũng cho rằng cách làm của Kiều Phú giúp họ thuận lợi hơn trong công việc thu hoạch lúa xuân. Anh Nguyễn Văn Quân, một chủ máy gặt ở thôn Cấn Hạ cho biết: "Trước đây vào mùa cao điểm, có nơi nhiều máy tập trung cùng lúc trong khi nơi khác lại thiếu nên có lúc người dân phải đợi lâu mới đến lượt. Năm nay, UBND xã Kiều Phú đã đứng ra điều phối từ rất sớm nên mọi thứ rõ ràng hơn. Anh em làm nghề biết khu vực của mình, làm theo lịch chung nên ai cũng yên tâm".

Vụ xuân năm 2026, toàn xã Kiều Phú gieo cấy hơn 1.515ha lúa, năng suất ước đạt khoảng 64 tạ/ha. Trong ảnh: Thu hoạch lúa mùa sớm. Ảnh: Hoàng Hà

Theo Phó Trưởng phòng Kinh tế xã Kiều Phú Trần Hùng, hiện toàn xã có 18 máy gặt đập liên hợp, 71 máy làm đất và 4 máy cấy. Việc cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp những năm gần đây đã giúp giảm đáng kể sức lao động cho người dân, rút ngắn thời gian sản xuất và nâng cao hiệu quả canh tác. Tuy nhiên, cùng với đó cũng phát sinh nhiều vấn đề mới liên quan đến quản lý dịch vụ nông nghiệp.

“Khi thị trường dịch vụ hoạt động thiếu kiểm soát, người chịu thiệt cuối cùng vẫn là nông dân. Chính vì thế, việc chính quyền chủ động đứng ra kết nối, điều phối và giám sát thu hoạch lúa xuân không chỉ giúp ổn định giá cả mà còn góp phần giữ gìn sự đoàn kết, bình yên nơi đồng ruộng”, ông Trần Hùng nhấn mạnh.

Theo tìm hiểu của phóng viên, để việc điều tiết mùa gặt đạt hiệu quả, xã Kiều Phú còn thành lập tổ công tác kiểm tra, kiểm soát, quản lý máy gặt đập liên hợp thu hoạch lúa năm 2026 gồm đại diện Phòng Kinh tế, Công an xã, Trung tâm Dịch vụ tổng hợp, Tổ trưởng tổ an ninh thôn, Trưởng thôn thường xuyên bám sát địa bản.

Chuyên viên Phòng Kinh tế xã Kiều Phú, thành viên tổ công tác Nguyễn Doãn Thạo chia sẻ, dù mới vào đầu vụ thu hoạch lúa xuân nhưng tổ công tác liên tục cập nhật tiến độ thu hoạch, điều tiết máy gặt khi cần thiết và tiếp nhận phản ánh của người dân. Đồng thời, các thành viên trong tổ cũng tích cực giám sát việc bảo vệ bờ vùng, bờ thửa, hạn chế tình trạng máy móc làm hư hỏng hệ thống kênh mương nội đồng hoặc gây ô nhiễm môi trường. Những việc làm âm thầm ấy có thể không quá lớn lao, nhưng lại thể hiện rõ sự thay đổi trong cách quản lý dịch vụ nông nghiệp ở cơ sở. Đó là chính quyền không còn ngồi chờ phát sinh vấn đề mới xử lý mà chủ động nhận diện nguy cơ từ sớm, từ xa để đồng hành cùng người dân.

Chia sẻ với phóng viên, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp Cấn Hạ Nguyễn Đắc Tường cho biết, vụ xuân năm nay riêng thôn Cấn Hạ gieo cấy khoảng 137ha lúa. Dù không xảy ra tranh chấp hay phản ánh tiêu cực liên quan đến máy gặt nhưng địa phương vẫn chủ động phối hợp cùng chính quyền xã để thống nhất giá dịch vụ và điều tiết hoạt động thu hoạch. Khi chính quyền đứng ra chỉ đạo, kết nối từ đầu, người dân thấy quyền lợi của mình được bảo đảm, còn các chủ máy cũng yên tâm làm ăn. Mọi thứ minh bạch hơn nên không phát sinh mâu thuẫn.

Có thể thấy, trong câu chuyện mùa gặt ở Kiều Phú năm nay, điều dễ nhận thấy nhất chính là vai trò điều hành sát thực tế của chính quyền cơ sở. Mục tiêu lớn nhất là bảo đảm lúa được thu hoạch đúng thời vụ với mức giá hợp lý, đồng thời giữ gìn an ninh trật tự trên đồng ruộng. Nhờ sự chủ động từ sớm, từ xa và đồng bộ từ xã đến các thôn, đến thời điểm này, toàn xã Kiều Phú chưa ghi nhận tình trạng ép giá hay “bảo kê máy gặt” như từng xảy ra ở một số địa phương khác.

Giữa quá trình đô thị hóa đang diễn ra mạnh mẽ, Kiều Phú hôm nay đã đổi thay rất nhiều. Thế nhưng, hơn 1.500ha lúa vẫn là nguồn sinh kế quan trọng của hàng nghìn hộ dân nơi đây. Bởi vậy, việc giữ cho mùa gặt diễn ra ổn định, công bằng không chỉ là bài toán kinh tế mà còn là cách giữ nhịp sống yên bình cho một vùng quê đang chuyển mình.