Khi hợp tác xã dẫn dắt nông dân canh tác lúa bền vững

Anh Trương Thanh Long áp dụng kỹ thuật tiến bộ canh tác lúa

Thay đổi từ tập quán canh tác cũ

Trên cánh đồng ở thôn Hội Nhơn, xã Hàm Liêm, anh Trương Thanh Long - xã viên HTX Dịch vụ nông nghiệp Hàm Chính 1 đang thăm đồng trà lúa vụ mùa 20 ngày tuổi. Là nông dân sớm áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất, anh Long chú trọng cơ giới hóa từ khâu làm đất, gieo sạ đến phun thuốc bảo vệ thực vật. Vụ này, anh tiếp tục sử dụng dịch vụ phun thuốc bằng máy bay không người lái (drone), kết hợp sạ thưa để giảm chi phí giống, hạn chế sâu bệnh.

Anh Long cho biết, trước đây, nhiều nông dân quan niệm gieo sạ dày sẽ giúp lúa nhiều bông, nhiều hạt nên việc thay đổi tập quán không dễ. Tuy nhiên, khi giá vật tư nông nghiệp tăng, gieo sạ dày làm tăng chi phí giống, ruộng rậm rạp dễ phát sinh sâu bệnh. Từ thực tế đó, anh vận động xã viên giảm lượng giống từ khoảng 20 kg/sào xuống còn 15 - 18 kg/sào và tuân thủ nghiêm sử dụng thuốc bảo vệ thực vật theo nguyên tắc “4 đúng”. Khi địa phương triển khai mô hình Sản xuất lúa an toàn, giảm phát thải khí nhà kính với 14 hộ tham gia, nông dân có điều kiện trải nghiệm gieo sạ thưa, cơ giới hóa.

HTX Dịch vụ nông nghiệp Hàm Chính 1 hiện có 171 thành viên, canh tác hơn 100 ha lúa. Các giống OM18, PDR57, VNR98 đang canh tác hiệu quả, gần đây, một số hộ còn thử nghiệm giống HG12 theo hướng giảm phát thải. Ông Trần Ngọc Tài - Giám đốc HTX Dịch vụ nông nghiệp Hàm Chính 1 cho biết, vụ mùa năm nay, HTX khuyến khích xã viên đăng ký dịch vụ phun thuốc bằng drone tại những cánh đồng có diện tích lớn, từng bước thay thế phương thức phun xịt thủ công. Cùng với đó, khuyến khích giảm lượng giống gieo sạ nhằm tiết kiệm chi phí đầu vào, giúp cây lúa sinh trưởng khỏe hơn.

HTX Dịch vụ nông nghiệp Hàm Chính 1 cung ứng vật tư, tổ chức sản xuất lúa cho nông dân

Tại xã Hàm Liêm, diện tích lúa sản xuất hằng năm đạt hơn 3.800 ha. Toàn xã có 4 HTX nông nghiệp, địa phương đẩy mạnh đưa các giống lúa mới, giống xác nhận, giống nguyên chủng vào sản xuất; đồng thời khuyến khích cơ giới hóa các khâu làm đất, bón phân, phun thuốc và gieo sạ.

Liên kết sản xuất, nâng giá trị hạt gạo

Không chỉ hướng dẫn nông dân đổi mới kỹ thuật, các HTX còn từng bước tổ chức sản xuất theo hướng hàng hóa, gắn chất lượng lúa gạo với thị trường tiêu thụ. HTX Dịch vụ nông nghiệp Bắc Ruộng ở xã Bắc Ruộng đang triển khai hướng đi này.

HTX hiện có 28 thành viên, sản xuất trên khoảng 100 ha. Theo ông Cáp Kim Thành, thành viên Hội đồng quản trị, chuyên trách tư vấn cho HTX cho biết: “HTX hoạt động ổn định giúp người nông dân an tâm sản xuất, thực hiện tốt dịch vụ cung ứng đầu vào và liên kết đầu ra. HTX định hướng hội viên trong HTX thay đổi phương thức canh tác từ truyền thống sang sản xuất liên kết, an toàn, nâng cao năng suất và giá trị sản phẩm...”.

Sản xuất lúa chất lượng cao xã Bắc Ruộng

Trên diện tích hiện có, HTX định hướng bố trí 20 ha sản xuất lúa sạch, 30 ha sản xuất lúa giống và 50 ha lúa thương phẩm an toàn. Các giống chủ lực gồm OM18, ST25 và OS20. Nguồn gạo sạch hiện chủ yếu cung ứng cho các đại lý trong vùng và siêu thị. Khi đầu ra ổn định, HTX dự kiến mở rộng thêm 10 - 15 ha sản xuất gạo sạch. Theo tính toán của HTX, lợi nhuận của thành viên tham gia liên kết có thể tăng khoảng 15% trên cùng đơn vị diện tích so với trước đây.

Thực tế từ Hàm Liêm và Bắc Ruộng cho thấy, việc phát huy vai trò HTX trở thành đầu mối tổ chức sản xuất và kết nối thị trường, người trồng lúa sẽ có thêm điều kiện giảm chi phí, nâng chất lượng hạt gạo và cải thiện thu nhập theo hướng an toàn, hiệu quả và bền vững.