Khơi thông nguồn lực các khu công nghiệp:Tập trung tháo gỡ vướng mắc

Sản xuất tại Công ty TNHH Điện tử Foster Việt Nam (Khu công nghiệp Hòa Cầm). Ảnh: MINH LÊ

Nhận diện nút thắt

Theo Ban Quản lý Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp Đà Nẵng, tổng diện tích đất khu công nghiệp mà đơn vị đang quản lý là hơn 7.327ha. Cạnh đó, đơn vị đang quản lý Khu công nghệ cao Đà Nẵng với quy mô khoảng 1.128ha, Khu công nghệ số tập trung - giai đoạn 1 quy mô 131ha và 7 vị trí Khu thương mại tự do Đà Nẵng với tổng diện tích quy hoạch 1.881ha.

Tổng diện tích các khu chức năng hiện hữu thuộc phạm vi quản lý của Ban Quản lý Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp Đà Nẵng khoảng 10.563,4ha. Các khu chức năng và khu công nghiệp nộp ngân sách nhà nước năm 2024 là 2.148,8 tỷ đồng; năm 2025 tăng 30%, đạt 2.812,7 tỷ đồng.

Hiện nay, yêu cầu đặt ra cho sự phát triển của các khu chức năng, khu công nghiệp không riêng lẻ, mà chuyển sang liên kết đa cực, đa trung tâm, có tính tương tác cao giữa các khu vực và lĩnh vực. Đồng thời, sự gia tăng mạnh mẽ về số lượng dự án tạo ra áp lực lên hạ tầng kỹ thuật tại các khu công nghiệp đang hoạt động cùng các dự án trọng điểm.

Nhìn chung, vướng mắc của các khu công nghiệp đang hoạt động hiện nay như Hòa Ninh, Hòa Cầm, Đông Quế Sơn, Hòa Khánh mở rộng, Liên Chiểu… phần lớn liên quan tới giải phóng mặt bằng. Trong đó, việc bàn giao mặt bằng sạch cho các nhà đầu tư thứ cấp vẫn là bài toán nan giải, ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ đầu tư của dòng vốn lớn.

Ngoài ra, sự không đồng bộ và thiếu hụt dữ liệu khảo sát địa hình trực tiếp làm chậm tiến độ lập hồ sơ bồi thường, kiểm đếm kỹ thuật công trình khi triển khai thu hồi đất. Điều này vô hình trung làm chậm tốc độ giải ngân cũng như kéo dài thời gian bàn giao thực địa của nhóm dự án trọng điểm thuộc hạ tầng khu công nghiệp.

Bên cạnh mặt bằng, một số vướng mắc khác tại các khu công nghiệp như tiêu chuẩn nước thải đầu vào giấy phép môi trường; thủ tục đất đai sau điều chỉnh quy hoạch; công tác phòng cháy chữa cháy; nhà ở cho công nhân và chuyên gia… cũng là vấn đề cần sớm tháo gỡ.

Tích cực tháo gỡ

Ông Vũ Quang Hùng, Trưởng ban Quản lý Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp cho biết, đơn vị đang chủ động bám sát các mục tiêu và quyết liệt triển khai đồng bộ nhiều phương án để giải quyết dứt điểm các vướng mắc, từ cải cách quy trình nội bộ đến ứng dụng công nghệ và kiến nghị liên ngành nhằm khơi thông dòng vốn. Để khắc phục tình trạng thiếu hụt dữ liệu khảo sát địa hình phục vụ lập quy hoạch phân khu tại các khu công nghiệp mới, ban quản lý đã nghiên cứu và ứng dụng giải pháp trong chuyển đổi số.

Sản xuất tại Công ty TNHH Thương mại, Dịch vụ và Sản xuất Huỳnh Đức (Khu công nghiệp Hòa Khánh mở rộng). Ảnh: MAI QUẾ

Trong năm 2025, đơn vị đã hoàn thành số hóa toàn bộ hệ thống dữ liệu về cơ sở hạ tầng, địa hình hiện trạng của Khu công nghệ cao bằng công nghệ mô hình thông tin công trình (BIM), thực tế ảo và tích hợp vào hệ thống thông tin địa lý GIS. Giải pháp này mang lại độ chính xác vượt trội với chi phí tối ưu tương đương phương pháp đo đạc truyền thống.

Trên cơ sở đó, ban quản lý đã báo cáo UBND thành phố thống nhất chủ trương cho phép triển khai lập bản đồ địa hình áp dụng công nghệ BIM-GIS làm cơ sở lập quy hoạch phân khu đối với các khu vực dự kiến triển khai khu công nghiệp mới theo danh mục thu hút đầu tư.

Đối với các khu công nghiệp mới đang gặp vướng mắc do thay đổi quy mô diện tích hoặc chưa đồng bộ thủ tục pháp lý, Ban Quản lý Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp đang phối hợp với Sở Xây dựng và các đơn vị liên quan để làm rõ cơ sở quy hoạch.

Cụ thể, tại Khu công nghiệp Bắc Thăng Bình 1 (quy mô 245ha), đơn vị phối hợp xác định các chỉ tiêu sử dụng đất, không gian và hạ tầng kỹ thuật, qua đó ban hành thông báo công bố danh mục dự án và bắt đầu tiếp nhận hồ sơ từ các nhà đầu tư quan tâm vào tháng 5 vừa qua.

Với các dự án như Khu công nghiệp Hòa Nhơn (điều chỉnh quy mô xuống 130ha) hay Khu công nghiệp phía tây cao tốc thuộc xã Đồng Dương và xã Thăng Bình (400ha), ban quản lý rà soát chặt chẽ quy trình pháp lý để đủ điều kiện kêu gọi đầu tư kết cấu hạ tầng theo đúng quy định.

Song song đó, Ban Quản lý Khu công nghệ cao và các khu công nghiệp đang chuẩn hóa quy trình và cắt giảm khâu trung gian thủ tục hành chính, hướng tới giải quyết trên môi trường số đạt 100%, tỷ lệ cấp kết quả điện tử và tái sử dụng dữ liệu đạt mức cao.

Thời gian tới, ban quản lý tăng cường phân cấp, phân quyền nội bộ một cách thực chất hơn; triển khai các hoạt động đào tạo cho cán bộ, công chức, người lao động nhằm tối ưu hóa thời gian và nâng cao năng lực tham mưu, sẵn sàng đáp ứng yêu cầu quản lý hệ sinh thái các khu chức năng, khu công nghiệp và đặc biệt là Khu thương mại tự do theo định hướng thông minh.