Không để ai bị bỏ lại phía sau trên hành trình phát triển

Những con số tăng trưởng kinh tế liên tục lập kỷ lục, nhưng không phải mọi người dân đều được thụ hưởng thành quả của quá trình phát triển. Khoảng cách giàu nghèo nới rộng, bất bình đẳng trong tiếp cận giáo dục, y tế, việc làm và các cơ hội phát triển cũng ngày càng gia tăng.

Thực tế đó cho thấy, tăng trưởng tự thân không đồng nghĩa với công bằng xã hội. Thị trường có thể tạo ra của cải, nhưng chỉ những chính sách đúng đắn cùng một Nhà nước luôn đặt lợi ích của nhân dân lên trên hết mới có thể bảo đảm thành quả phát triển được lan tỏa đến mọi tầng lớp xã hội. Đó cũng chính là con đường mà Việt Nam đã lựa chọn.

Ngay từ những năm đầu đổi mới, Đảng và Nhà nước ta đã xác định phát triển kinh tế phải gắn liền với tiến bộ và công bằng xã hội. Quan điểm ấy được quán triệt xuyên suốt trong các chủ trương, chính sách và được hiện thực hóa bằng nhiều chương trình thiết thực như bảo đảm an sinh xã hội, giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới, phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, mở rộng bảo hiểm y tế, chăm lo người có công, hỗ trợ các nhóm yếu thế...

Thực tiễn công cuộc đổi mới trong 40 năm qua đã chứng minh sự lựa chọn đó là đúng đắn. Từ một quốc gia còn nhiều khó khăn, Việt Nam từng bước vươn lên trở thành nền kinh tế có quy mô ngày càng lớn, đời sống nhân dân không ngừng được cải thiện, tỷ lệ hộ nghèo giảm mạnh qua từng giai đoạn, hệ thống an sinh xã hội ngày càng được mở rộng và hoàn thiện. Người dân được tiếp cận tốt hơn với giáo dục, y tế, bảo hiểm xã hội, nước sạch, điện lưới và các dịch vụ hạ tầng thiết yếu… Đặc biệt, trong những thời điểm cam go như đại dịch Covid-19 hay thiên tai, bão lũ, hình ảnh một Nhà nước không để người dân đơn độc trước khó khăn càng được khẳng định rõ nét. Hàng loạt chính sách hỗ trợ được triển khai kịp thời, không chỉ góp phần bảo đảm sinh kế mà còn củng cố niềm tin của nhân dân vào sự đồng hành, sẻ chia của Đảng và Nhà nước. Những kết quả đạt được là minh chứng cho một nguyên tắc xuyên suốt trong quá trình phát triển: Con người luôn được đặt ở vị trí trung tâm.

Tuy nhiên, bước vào giai đoạn phát triển mới, bên cạnh những cơ hội từ chuyển đổi số, kinh tế số, trí tuệ nhân tạo và hội nhập quốc tế, đất nước ta cũng đối mặt với không ít thách thức. Khoảng cách về kỹ năng, trình độ và khả năng tiếp cận khoa học, công nghệ có thể làm gia tăng bất bình đẳng, nhất là với nhóm yếu thế trong xã hội.

Trên tinh thần nhất quán rằng, mọi thành quả của phát triển cuối cùng đều phải hướng tới con người, vì con người và không để ai bị bỏ lại phía sau, phát biểu khai mạc Hội nghị lần thứ ba, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV sáng 20-7 vừa qua, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu: “Không để giàu lên về vật chất nhưng nghèo đi về văn hóa, đạo đức, tình người; không để tăng trưởng làm gia tăng bất bình đẳng hoặc đẩy người yếu thế ra bên lề”.

Đặc biệt, chiều 24-7, phát biểu bế mạc Hội nghị lần thứ ba, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết, Trung ương đã thống nhất thông qua Đề án xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hài hòa, phát triển, xác định xây dựng con người, văn hóa, pháp luật, kỷ cương và môi trường xã hội lành mạnh là những nội dung cốt lõi, bảo đảm mọi thành quả phát triển thực sự nâng cao chất lượng sống và hạnh phúc của nhân dân. Đây không chỉ là nền tảng mà còn là mục tiêu của mô hình phát triển trong giai đoạn mới. Quan trọng hơn, đề án tiếp tục khẳng định và cụ thể hóa triết lý phát triển mà nước ta đã lựa chọn và kiên trì theo đuổi: Phát triển vì con người, lấy con người làm trung tâm, vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển. Mục tiêu đó hướng tới xây dựng một nền kinh tế có quy mô ngày càng lớn, một xã hội ngày càng tốt đẹp, con người phát triển toàn diện hơn, cộng đồng gắn kết hơn, niềm tin xã hội được củng cố; bảo đảm mọi người dân được sống trong môi trường an toàn, lành mạnh, nhân văn, có cơ hội phát triển và được thụ hưởng thành quả một cách công bằng. Đó cũng chính là sự kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế với tiến bộ và công bằng xã hội, để không ai bị bỏ lại phía sau.

Có thể khẳng định, tăng trưởng chỉ thực sự trọn vẹn ý nghĩa khi thành quả của nó được chia sẻ công bằng; khi người nghèo có cơ hội vươn lên, người yếu thế được bảo vệ và mọi người dân đều cảm nhận mình là chủ thể của sự phát triển, chứ không phải người đứng ngoài cuộc. “Không để ai bị bỏ lại phía sau” vì thế không chỉ là một thông điệp nhân văn mà phải trở thành nguyên tắc xuyên suốt trong hoạch định và thực thi chính sách. Mỗi quyết sách kinh tế đều cần được cân nhắc trên cơ sở tác động đến đời sống nhân dân. Mỗi bước tiến của khoa học, công nghệ phải đi đôi với việc bảo vệ những nhóm dễ bị tổn thương. Và mỗi thành tựu tăng trưởng phải góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, mang lại hạnh phúc cho người dân.

Con đường hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành quốc gia phát triển, có thu nhập cao chắc chắn vẫn còn nhiều việc phải làm. Song điều đáng quý là trong mọi chủ trương, chính sách, Đảng và Nhà nước luôn nhất quán quan điểm lấy con người làm trung tâm, lấy hạnh phúc của nhân dân làm mục tiêu, đồng thời kiên trì gắn kết tăng trưởng kinh tế với tiến bộ và công bằng xã hội.

Khi sự phát triển được đặt trên nền tảng của văn hóa, đạo đức và công bằng; khi mỗi người dân đều được trao cơ hội để phát triển và cống hiến; khi người yếu thế luôn nhận được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước và cộng đồng, thì tăng trưởng sẽ không chỉ làm cho đất nước giàu mạnh hơn mà còn góp phần xây dựng một xã hội nhân văn hơn, bền vững hơn và hạnh phúc hơn.