Không để hoạt động quản lý tài sản bảo đảm thành 'giấy chứng nhận an toàn' cho trái phiếu doanh nghiệp

Sáng ngày 17/8, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.

Một trong những nội dung được quan tâm là đề xuất bổ sung hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp đối với ngân hàng thương mại. 

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn.

Báo cáo tóm tắt ý kiến về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Đoàn Thị Thanh Mai cho biết, liên quan đến việc sửa đổi, bổ sung Điều 114 Luật Các tổ chức tín dụng, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị quy định cụ thể địa vị pháp lý, quyền hạn, trách nhiệm và nghĩa vụ của ngân hàng thương mại khi thực hiện hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp.

Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị bổ sung các quy định về trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước, quyền và nghĩa vụ của các bên liên quan; điều kiện, phạm vi thực hiện hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm của trái phiếu doanh nghiệp. Các quy định cần bảo đảm công khai, minh bạch, có cơ chế kiểm soát xung đột lợi ích và an toàn hoạt động ngân hàng. 

Phát biểu chỉ đạo, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh cần quy định rõ ràng quyền hạn, nghĩa vụ của các bên và cơ chế kiểm soát xung đột lợi ích. Theo Chủ tịch Quốc hội, yêu cầu quan trọng là phải tuân thủ các nguyên tắc quản trị rủi ro, không để hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm của ngân hàng thương mại trở thành "giấy chứng nhận an toàn" cho trái phiếu doanh nghiệp.

Thống đốc Ngân hàng nước Phạm Đức Ấn.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu đồng tình với báo cáo thẩm tra khi đã chỉ ra những rủi ro và nguy cơ xung đột lợi ích có thể phát sinh trong quá trình ngân hàng thương mại thực hiện nghiệp vụ đại lý.

Không phản đối việc cho phép ngân hàng thương mại thực hiện hoạt động này, ông Phan Chí Hiếu đề nghị cơ quan soạn thảo làm rõ tính đồng bộ của hệ thống pháp luật, nhất là với pháp luật về chứng khoán.

Theo ông, cần làm rõ ngay sau khi Luật có hiệu lực, quy định tại điểm e khoản 2 Điều 114 Luật Các tổ chức tín dụng đã đủ cơ sở pháp lý để triển khai hay chưa, trong khi pháp luật về chứng khoán hiện chưa có quy định cụ thể về nội dung này.

Trường hợp cần tiếp tục hoàn thiện pháp luật về chứng khoán, ông đề nghị cân nhắc quy định riêng về hiệu lực thi hành của điều khoản để bảo đảm tính khả thi.

Làm rõ về hoạt động đại lý quản lý tài sản bảo đảm trái phiếu, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn cho biết, dự thảo Luật Các tổ chức tín dụng lần này chỉ bổ sung quyền được phép thực hiện chức năng này cho ngân hàng thương mại, bởi theo quy định, tổ chức tín dụng chỉ được thực hiện những hoạt động mà pháp luật cho phép.  

Theo Thống đốc, cách thức thực hiện, yêu cầu về minh bạch, tách bạch trách nhiệm sẽ được quy định cụ thể trong pháp luật về chứng khoán. 

Kết luận phiên họp về nội dung sửa đổi Luật Các tổ chức tín dụng, Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng đề nghị tiếp tục rà soát, hoàn thiện quy định về đại lý quản lý tài sản bảo đảm trái phiếu doanh nghiệp. 

Theo đó, cần phân định rõ địa vị pháp lý, quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của ngân hàng thương mại; thiết lập cơ chế kiểm soát xung đột lợi ích; phân định rành mạch giữa hoạt động đại lý quản lý tài sản với hoạt động bảo lãnh tín dụng, đồng thời bảo đảm an toàn hệ thống và thống nhất với pháp luật về chứng khoán.