Không quân Ukraine hướng tới kỷ nguyên tiêm kích Gripen, Rafale 'nội địa hóa'
Không quân Ukraine có thể sẽ sớm nhận được các tiêm kích Gripen và Rafale "nội địa hóa" trong thời gian sắp tới.
"Các hợp đồng cung cấp máy bay chiến đấu nước ngoài gồm Gripen và Rafale cho Không quân Ukraine quy định việc sản xuất và sửa chữa phải được thực hiện trong nước".
Điều này được ông Oleksandr Dyakiv - chỉ huy lực lượng Không quân Ukraine phát biểu trong một bài phỏng vấn về sự phát triển và triển vọng của quân chủng này.
"Về vấn đề nội địa hóa sản xuất, các tập đoàn lớn sẵn sàng cung cấp máy bay cho chúng tôi đều sẵn sàng nội địa hóa sản xuất tại Ukraine. Họ sẵn sàng giúp đỡ, nhưng các bạn hiểu rằng điều này chỉ có thể thực hiện được trong điều kiện an ninh phù hợp", ông Dyakiv nói rõ.
Theo vị chỉ huy, việc chuyển giao các cơ sở sửa chữa máy bay cho Ukraine trong điều kiện như vậy, "khi các phương tiện tấn công đường không của đối phương đã vươn tới Uzhhorod, Chernivtsi và Lviv" là điều không hợp lý.
"Nhưng các đối tác đã sẵn sàng cho điều này. Và tôi xin nói với các bạn rằng mọi điều khoản đã được ghi rõ trong các hợp đồng cung cấp máy bay sản xuất ở nước ngoài mà chúng ta đã có. Và chúng ta sẽ thực hiện việc này tại Ukraine", ông Dyakiv nhấn mạnh.
Cần nhắc lại ngày 30/6/2026, Thụy Điển và Ukraine đã ký một thỏa thuận mua 16 máy bay chiến đấu Gripen E đầu tiên cho Không quân Ukraine. Dự kiến việc giao hàng sẽ bắt đầu vào đầu năm 2029.
Tổng cộng Ukraine dự định mua từ 100 đến 150 chiếc tiêm kích JAS 39 Gripen E/F đời mới nhất. Ngoài việc mua máy bay, Kyiv và Stockholm đã nhất trí nội địa hóa sản xuất trên lãnh thổ Ukraine.
Theo kế hoạch sơ bộ, việc sản xuất máy bay chiến đấu dự kiến sẽ được khởi động tại các doanh nghiệp Ukraine từ năm 2033. Dự án sẽ bao gồm nhiều hạng mục công việc - từ lắp ráp quy mô lớn đến sản xuất các bộ phận riêng lẻ.
Ngoài ra vào tháng 11/2025, trong một cuộc gặp tại Căn cứ Không quân Velizy - Villacoublay, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và người đồng cấp Pháp Emmanuel Macron đã ký một tuyên bố về ý định hợp tác quốc phòng.
Văn bản này quy định việc mua 100 máy bay chiến đấu đa năng Rafale F4 cho nhu cầu của Không quân Ukraine đến năm 2035. Đồng thời các bên nhất trí về khả năng chuyển giao công nghệ và thành lập các cơ sở sản xuất chung trên lãnh thổ Ukraine.
Ngay từ tháng 12/2025, phái đoàn Ukraine đã gặp gỡ Giám đốc điều hành của công ty hàng không vũ trụ Dassault Aviation và thảo luận về khả năng nội địa hóa sản xuất máy bay chiến đấu Rafale.
Tới ngày 13/7/2026, Pháp và Ukraine đã đạt thỏa thuận về việc bán lô tiêm kích Rafale đầu tiên gồm 16 chiếc và Kyiv dự kiến sẽ nhận được những chiến đấu cơ đầu tiên của Pháp vào khoảng năm 2028 - 2029.
