Khu vực dịch vụ: Tìm động lực tăng tốc cuối năm

Thương mại khởi sắc, du lịch còn hạn chế

Trong 9 tháng, khu vực III tăng trưởng 8,35% so với cùng kỳ, riêng quý III đạt 8,97%, thấp hơn kịch bản tương ứng 10,25% và 15,5%. Một số ngành có mức tăng khá như: bán buôn, bán lẻ tăng 10,04%; vận tải, kho bãi tăng 16,61%; lưu trú, ăn uống tăng 8,35%; nghệ thuật, vui chơi, giải trí tăng 10,18%.

Trong đó, thương mại tiếp tục là điểm sáng. Tổng mức bán lẻ hàng hoá và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 9 tháng ước đạt gần 123 ngàn tỷ đồng, tăng 19,4%; kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 2 tỷ USD, tăng 10,6%. Cả 2 đều đạt kịch bản đề ra.

Ông Nguyễn Chí Thiện, Giám đốc Sở Công Thương, đánh giá: Riêng quý III, tổng mức bán lẻ tăng 22,64%, đưa mức tăng chung 9 tháng lên 19,38%. Ðây là kết quả nổi bật trong nhiều năm qua, đóng góp tích cực vào giá trị tăng thêm của khu vực dịch vụ. Tuy nhiên, để duy trì sức mua, yếu tố cốt lõi vẫn là thu nhập thực tế của người dân. Khi sản xuất, xuất khẩu thuận lợi, giá thuỷ sản ổn định, thu nhập được cải thiện sẽ tạo thêm nguồn lực cho tiêu dùng, mua sắm và các hoạt động dịch vụ.

Quý III/2026, tổng mức bán lẻ hàng hoá và doanh thu dịch vụ tiêu dùng của tỉnh tăng 22,64%, đây là mức tăng nổi bật trong nhiều năm qua, góp phần thúc đẩy tăng trưởng khu vực dịch vụ.

Ở lĩnh vực du lịch, 9 tháng qua, Cà Mau đón khoảng 7,2 triệu lượt khách, tăng 6,4%; tổng doanh thu đạt khoảng 7.637 tỷ đồng, tăng 12% so với cùng kỳ. Nhiều sự kiện lớn tạo sức lan toả đến các ngành dịch vụ như: Lễ tuyên phong Chân phước cho linh mục Phanxicô Trương Bửu Diệp thu hút hơn 220 ngàn lượt khách; dịp lễ Quốc khánh gắn với Ngày hội Văn hoá di sản và Lễ hội Khinh khí cầu đón hơn 210 ngàn lượt khách, doanh thu đạt khoảng 250 tỷ đồng...

Tuy nhiên, hoạt động du lịch vẫn còn phụ thuộc nhiều vào sự kiện, trong khi sản phẩm mới chưa tạo được sức hút thường xuyên. Theo ông Lý Vĩ Triều Dương, Phó Giám đốc Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch, qua khảo sát thực tế, công suất sử dụng phòng tại một số khách sạn giảm mạnh vào các ngày đầu tuần. Có khách sạn quy mô 100 phòng nhưng thời điểm thấp điểm chỉ khai thác khoảng 10 phòng, chủ yếu là khách lưu trú dài ngày theo hợp đồng. Thực tế này cho thấy lượng khách đến tham quan, dự sự kiện chưa chuyển hoá tương xứng thành nhu cầu lưu trú và chi tiêu tại địa phương.

Ðáng lưu ý, ngành lưu trú, ăn uống trong quý III chỉ tăng 7,15%, thấp hơn nhiều so với kịch bản 26,4%, dù lượng khách và doanh thu du lịch đều tăng. Chỉ tiêu GRDP của ngành bao quát hoạt động của tất cả cơ sở lưu trú, ăn uống trong nền kinh tế, doanh thu tăng không đồng nghĩa giá trị tăng thêm tăng tương ứng, đây là vấn đề cần tiếp tục được cơ quan thống kê phân tích, làm rõ.

Khơi thông các động lực tăng trưởng

Theo Kế hoạch số 482/KH-UBND ngày 14/8/2026, khu vực III trong quý IV phải đạt khoảng 18.191 tỷ đồng, tăng 19,9% so với cùng kỳ, đưa mức tăng trưởng cả năm lên 11,8%. Trong đó, bán buôn, bán lẻ cần tăng 16,2%; vận tải, kho bãi tăng 18,8%; lưu trú, ăn uống tăng 34%; khoa học và công nghệ tăng 16,8%.

Ðây là áp lực không nhỏ, nhất là với ngành lưu trú, ăn uống khi thời gian còn lại của năm không nhiều. Ngành du lịch đang kỳ vọng vào các sự kiện cuối năm như: Ngày hội Văn hoá Việt Nam, Ngày hội Văn hoá Cà Mau và Festival Tôm. Tuy nhiên, nhiều tỉnh, thành trong khu vực cũng tổ chức sự kiện cùng thời điểm, tạo sức cạnh tranh trong thu hút khách. Bên cạnh đó, tính mùa vụ và thời điểm học sinh tập trung thi cử cũng ảnh hưởng đến nhu cầu du lịch của các gia đình.

Ðể mở rộng thị trường, Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch đang làm việc với các đơn vị liên quan, hãng hàng không để nghiên cứu khả năng mở thêm đường bay, nhất là tuyến Hà Nội - Cà Mau. Nếu kết nối được đường bay này, cơ hội thu hút khách từ phía Bắc và tổ chức các chương trình kích cầu quy mô lớn sẽ thuận lợi hơn. Cùng với đó là các hoạt động quảng bá, kết nối giao thương tại Thành phố Hồ Chí Minh, sự kiện “Xin chào Cà Mau” tại Hà Nội và nghiên cứu thêm sản phẩm, sự kiện phục vụ du khách dịp cuối năm.

Du khách chụp ảnh lưu niệm trước Ðền thờ Quốc Tổ Lạc Long Quân, tại Công viên Văn hoá Du lịch Cà Mau, xã Ðất Mũi).

Ở lĩnh vực thương mại, Sở Công Thương dự kiến phối hợp với các địa phương tổ chức khoảng 10-11 hội chợ, tận dụng nhu cầu mua sắm cuối năm để thúc đẩy tổng mức bán lẻ. Ngành cũng đề xuất đổi mới cách tổ chức sự kiện, ưu tiên gắn các lễ hội với kỳ nghỉ dài ngày nhằm tạo điều kiện để khách lưu lại lâu hơn, tăng mức chi tiêu.

Ðối với vận tải, đại diện Sở Xây dựng cho rằng, cần nhìn nhận cả vận tải hàng hoá và vận tải hành khách trong mối liên hệ với hoạt động xây dựng, thương mại và du lịch. Do phần lớn vật liệu xây dựng phục vụ các công trình trên địa bàn phải vận chuyển từ tỉnh khác về, ngành chức năng cần phối hợp rà soát số liệu để phản ánh sát hơn khối lượng vận chuyển thực tế. Với vận tải hành khách, tỉnh cần chủ động phối hợp với đơn vị quản lý các điểm đến để xây dựng kế hoạch quảng bá và kết nối tour bài bản, chuyên nghiệp hơn nữa để thu hút khách đến tham quan.

Khu vực III hiện chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu kinh tế tỉnh. Vì vậy, tăng trưởng cuối năm cũng như duy trì đà phát triển bền vững trong những năm tiếp theo không thể chỉ trông chờ vào các sự kiện hay những đợt kích cầu ngắn hạn, mà cần sự phối hợp đồng bộ giữa thương mại, du lịch, vận tải và các ngành dịch vụ. Quan trọng hơn là tạo được sản phẩm có sức hút, nâng chất lượng phục vụ và chuyển lượng khách đến tham quan thành doanh thu thực chất cho doanh nghiệp, người dân.