Kiểm soát AI, bảo vệ năng lực tư duy và sáng tạo của học sinh
Chiều 21-11, tại cuộc họp báo công bố kết quả kỳ họp thứ 2, Quốc hội XVI, vấn đề được báo chí quan tâm là thực trạng học sinh, sinh viên lạm dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong học tập, làm giảm khả năng tư duy độc lập.
Trả lời câu hỏi của báo chí, ông Tạ Đình Thi, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội nhấn mạnh 2 nhiệm vụ quan trọng là hoàn thiện hành lang pháp lý và tăng cường giám sát việc thực thi. Theo ông, sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Quốc hội đã thông qua nhiều đạo luật liên quan lĩnh vực này.

Họp báo công bố kết quả kỳ họp thứ 2, Quốc hội XVI. Ảnh: QUANG PHÚC
Trong đó, riêng Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đã tham mưu, chủ trì thẩm tra khoảng 10 luật và đạo luật liên quan, trong đó có Luật Trí tuệ nhân tạo. Luật được Quốc hội thông qua ngày 10-12-2025, tại kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV và có hiệu lực từ ngày 1-3-2026.
Ông Tạ Đình Thi cho rằng, luật hướng đến thúc đẩy phát triển, làm chủ và ứng dụng AI trong các lĩnh vực, trong đó có giáo dục, bảo đảm công nghệ phục vụ con người, phát triển đất nước gắn với an ninh, an toàn. Tuy nhiên, bên cạnh những tác động tích cực, cần đặc biệt quan tâm đến các tác động tiêu cực của AI.

Ông Tạ Đình Thi, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội trao đổi thông tin với báo chí. Ảnh: QUANG PHÚC
“Chúng ta cần kiểm soát chặt chẽ, có định hướng rõ ràng và tăng cường giáo dục, xây dựng kỹ năng cho người sử dụng”, ông Tạ Đình Thi nhấn mạnh, đồng thời lưu ý cần đặc biệt quan tâm đến học sinh – nhóm đối tượng chịu tác động khi AI ngày càng phổ biến trong đời sống và giáo dục.
Theo Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, Luật Trí tuệ nhân tạo giao Bộ GD-ĐT chủ trì xây dựng chương trình quốc gia về phát triển nhân lực AI, quy định và công nhận các chương trình đào tạo phù hợp với từng đối tượng. Đối với học sinh, cần có mức độ kiểm soát phù hợp theo từng lứa tuổi nhằm bảo đảm an toàn, đồng thời bảo vệ năng lực tư duy và sáng tạo.

Các phóng viên tại buổi họp báo. Ảnh: QUANG PHÚC
Ông Tạ Đình Thi cũng nhấn mạnh vai trò giám sát của Quốc hội và các cơ quan của Quốc hội đối với việc triển khai chính sách về AI. Theo ông, trên cơ sở định hướng của Bộ Chính trị và kế hoạch cụ thể của Quốc hội, các cơ quan, trong đó có Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường, sẽ tập trung giám sát nội dung này trong thời gian tới.
“Hiện Ủy ban được giao chủ trì giám sát việc thực hiện chuyển đổi số theo Nghị quyết số 57-NQ/TW. Trong quá trình giám sát, việc ứng dụng AI là một trong những nội dung được đặc biệt quan tâm. Trên cơ sở kết quả giám sát, Ủy ban sẽ kiến nghị cụ thể đối với các cơ quan trong hệ thống chính trị, trong đó tập trung vào những vấn đề liên quan đến phát triển, ứng dụng và kiểm soát AI”, ông Tạ Đình Thi cho biết.
Tại buổi họp báo, ông Nguyễn Văn Hiển, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội thông tin về kết quả kỳ họp thứ 2. Theo đó, sau 27 ngày làm việc khẩn trương, nghiêm túc, dân chủ, trách nhiệm, với cường độ cao, Quốc hội đã hoàn thành khối lượng công việc đề ra.
Quốc hội xem xét, thảo luận và quyết định 18 nhóm vấn đề về kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước, công tác nhân sự và các vấn đề quan trọng khác, trong đó có quyết định chủ trương đầu tư 4 chương trình, dự án quan trọng, xử lý, tháo gỡ các điểm nghẽn, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.
