Kiến nghị 'kiểm soát giá dịch vụ y tế, thuốc' bảo đảm quyền lợi người bệnh bảo hiểm y tế

Người dân đăng ký khám trực tiếp, lấy số thứ tự tại Kiosk thông minh của Bệnh viện. (Ảnh: HM)

Bộ Y tế vừa trả lời kiến nghị của cử tri sau Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI liên quan lĩnh vực quản lý của ngành y tế.

Kiểm soát chặt giá dịch vụ y tế

Trả lời kiến nghị của cử tri Đà Nẵng đề nghị Bộ Y tế tăng cường các giải pháp kiểm soát giá dịch vụ y tế, thuốc, vật tư y tế và chi phí khám, chữa bệnh theo hướng công khai, minh bạch, phù hợp với khả năng chi trả của người dân, Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan cho biết, giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh có tác động trực tiếp đến chi phí chăm sóc sức khỏe của người dân, Quỹ bảo hiểm y tế và tình hình kinh tế, xã hội. Vì vậy, việc điều chỉnh giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh được thực hiện thận trọng, theo lộ trình, trên cơ sở đánh giá tác động đến chỉ số giá tiêu dùng, mục tiêu kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, khả năng chi trả của người dân và khả năng cân đối của Quỹ bảo hiểm y tế.

Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, trong quá trình xây dựng và điều chỉnh giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh, Bộ Y tế phối hợp Bộ Tài chính, Cục Thống kê, Bảo hiểm xã hội Việt Nam và các cơ quan liên quan để đánh giá tác động, báo cáo Chính phủ và đề xuất thời điểm điều chỉnh phù hợp, hạn chế ảnh hưởng đến đời sống của người dân, đồng thời góp phần thực hiện lộ trình bảo hiểm y tế toàn dân.

Thực hiện Công điện số 28/CĐ-TTg ngày 1/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường công tác quản lý, điều hành và bình ổn giá, Bộ Y tế đã ban hành Công văn số 2496/BYT-KHTC ngày 9/4/2026 gửi Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; các bệnh viện, viện có giường bệnh thuộc Bộ Y tế và các bộ, ngành; các cơ sở sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu, kinh doanh thuốc, nguyên liệu làm thuốc và thiết bị y tế về tăng cường công tác quản lý, điều hành và bình ổn giá thuốc, thiết bị y tế, dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh.

Theo đó, các cơ quan, đơn vị được yêu cầu tăng cường theo dõi diễn biến giá, thực hiện kê khai, niêm yết và công khai giá theo quy định; kiểm tra việc chấp hành pháp luật về giá; kịp thời phát hiện, xử lý hành vi lợi dụng tình hình để tăng giá bất hợp lý, thu không đúng giá hoặc không công khai đầy đủ chi phí khám bệnh, chữa bệnh.

Bộ Y tế phản hồi kiến nghị kiểm soát giá dịch vụ y tế, thuốc bảo đảm quyền lợi người bệnh bảo hiểm y tế. (Ảnh: TH)

Không để người bệnh bảo hiểm y tế phải trả tiền sai quy định

Trước kiến nghị của cử tri Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị Bộ Y tế có giải pháp kiểm tra, chấn chỉnh tình trạng “dịch vụ hóa” trong bệnh viện công, bảo đảm người dân tham gia bảo hiểm y tế được tiếp cận dịch vụ khám chữa bệnh công bằng, đúng quy định và không phát sinh chi phí ngoài quy định, Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan nêu rõ, để bảo đảm người bệnh được tiếp cận dịch vụ y tế công bằng, công khai, minh bạch và đúng quy định, Bộ Y tế thường xuyên chỉ đạo các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh không phân biệt đối xử giữa người bệnh có thẻ bảo hiểm y tế và người sử dụng dịch vụ theo yêu cầu; không yêu cầu người bệnh tự chi trả các khoản chi phí thuộc phạm vi quyền lợi và mức hưởng bảo hiểm y tế theo quy định.

Theo Bộ Y tế, việc triển khai dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh theo yêu cầu tại cơ sở y tế công lập phải thực hiện trên cơ sở tự nguyện của người bệnh, không làm ảnh hưởng đến việc cung ứng dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế và quyền lợi của người tham gia bảo hiểm y tế. (Ảnh: ĐỖ THOA)

Người đứng đầu ngành y tế nhấn mạnh việc triển khai dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh theo yêu cầu tại cơ sở y tế công lập phải thực hiện đúng quy định của pháp luật, trên cơ sở tự nguyện của người bệnh, không làm ảnh hưởng đến việc cung ứng dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế và quyền lợi của người tham gia bảo hiểm y tế.

Đồng thời, để người tham gia bảo hiểm y tế được tiếp cận dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh thuận lợi, đúng quy định, được bảo đảm đầy đủ quyền lợi và hạn chế phát sinh chi phí ngoài phạm vi được hưởng, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư số 01/2025/TT-BYT, Thông tư số 37/2024/TT-BYT, Thông tư số 39/2024/TT-BYT và Thông tư số 24/2025/TT-BYT về vật tư y tế thuộc phạm vi được hưởng của người tham gia bảo hiểm y tế.

Các quy định này từng bước hoàn thiện cơ chế tổ chức thực hiện khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế theo hướng lấy người bệnh làm trung tâm; tạo điều kiện để người bệnh tiếp cận dịch vụ kỹ thuật, kể cả dịch vụ kỹ thuật cao, chi phí lớn, thuốc và vật tư y tế phù hợp với yêu cầu chuyên môn, tình trạng bệnh và phạm vi quyền lợi được hưởng; đồng thời tăng cường công khai, minh bạch trong cung ứng dịch vụ và thanh toán chi phí khám bệnh, chữa bệnh.

Bộ Y tế tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh và bảo hiểm y tế; chỉ đạo các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh công lập thực hiện nghiêm quy định về giá dịch vụ, phạm vi quyền lợi bảo hiểm y tế, cung ứng thuốc, vật tư y tế và dịch vụ kỹ thuật; công khai các khoản người bệnh phải chi trả; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh và xử lý theo quy định đối với trường hợp lạm dụng dịch vụ theo yêu cầu, thu không đúng quy định hoặc để người bệnh bảo hiểm y tế phải tự chi trả các chi phí thuộc phạm vi được hưởng.

Đáng chú ý, ngày 3/8/2026, Bộ Y tế đã ban hành Công văn số 5766/BYT-BH về việc bảo đảm quyền lợi cho người bệnh bảo hiểm y tế, gửi các Sở Y tế và các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trên toàn quốc, nhằm chấn chỉnh tình trạng người bệnh đi khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế đúng trình tự, thủ tục, không đăng ký khám bệnh, chữa bệnh theo yêu cầu nhưng vẫn phải nộp thêm chi phí ngoài phần cùng chi trả.

Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho hay, thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị, Bộ Y tế tiếp tục phối hợp các bộ, ngành liên quan rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách về tài chính y tế, bảo hiểm y tế và giá dịch vụ y tế; từng bước mở rộng phạm vi quyền lợi bảo hiểm y tế phù hợp với khả năng cân đối của Quỹ bảo hiểm y tế và điều kiện phát triển kinh tế-xã hội, góp phần giảm chi trực tiếp từ tiền túi của người dân và bảo đảm tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe công bằng.