Kiến trúc độc đáo cho những gia chủ dám khác biệt

Ảnh: Lonton Studio

Thay vì quan niệm “form follows function” (hình thức phục vụ công năng) của kiến trúc chính thống, một số kiến trúc sư giờ đây ưu tiên “hình thức phục vụ cảm xúc”. Họ sẵn sàng chấp nhận những giải pháp kết cấu táo bạo hoặc phi tiêu chuẩn, nếu điều đó giúp truyền tải thông điệp và đem lại trải nghiệm mong muốn cho gia chủ.

Tại hội thảo “Kiến trúc chữa lành: Từ triết lý thiết kế đến chất lượng cuộc sống” mới đây, ông Douglas Snyder, Giám đốc điều hành Hội đồng Công trình Xanh Việt Nam, cho biết thiết kế xanh không chỉ giúp tiết kiệm năng lượng, mà còn tác động trực tiếp đến sức khỏe thể chất và tinh thần của con người.

Về mặt thẩm mỹ, các công trình có thể tối giản – cũng có thể đa sắc màu, có thể khiến người thích – người chưa thích, nhưng các yếu tố như chất lượng không khí, ánh sáng tự nhiên, tiện nghi nhiệt và sự kết nối với thiên nhiên là cần thiết để cải thiện môi trường sống, đồng thời bảo vệ sức khỏe cảm xúc của các thành viên trong gia đình.

X HOUSE – KIẾN TRÚC GIÀU CẢM XÚC

Tọa lạc tại khu vực phía nam phường Vân Đa, thành phố Huế, X House nằm trong một khu đô thị sầm uất, bao quanh bởi các khách sạn, nhà hàng, địa điểm tổ chức sự kiện và các cơ sở thể thao. Trái ngược với môi trường xung quanh sôi động, dự án được hình thành với mong muốn tạo nên một môi trường sống yên tĩnh và cân bằng cho một gia đình trẻ bốn người. Gia chủ cho biết họ ưu tiên sự tĩnh lặng về không gian, chủ nghĩa tối giản, hiệu quả về chi phí và tính bền vững lâu dài.

Ảnh: HungHoa

Theo văn phòng kiến trúc Cote Architects, X House mang đến khoảnh khắc tạm dừng nhịp sống đô thị thông qua ánh sáng, không gian và sự tiết chế vật liệu. Ngôi nhà được bố trí trên một khu đất hình chữ nhật bằng cách chồng ghép hai khối tam giác đối xứng, dịch chuyển dọc theo trục không gian hình chữ X. Hình học đặc trưng này thiết lập mối quan hệ năng động giữa không gian đặc và không gian rỗng ở tầng trệt và các tầng trên.

Các chức năng khép kín—như phòng ngủ, phòng học, phòng tắm, kho chứa đồ và khu thay đồ—tạo thành các khu vực đặc, trong khi các không gian mở và linh hoạt—bao gồm phòng khách, khu vực bếp ăn, sân trong, phòng trưng bày, thư viện và khu vực sinh hoạt chung—tạo thành không gian rỗng, khuyến khích sự tương tác và trải nghiệm chung.

Ảnh: HungHoa

Những khối kiến ​​trúc lồng ghép này được bao bọc trong một lớp vỏ bê tông cốt thép nguyên khối, tạo nên ý tưởng "ngôi nhà trong nhà". Lớp vỏ bê tông đóng vai trò như một lớp đệm khí hậu, bảo vệ nội thất khỏi ánh nắng gay gắt của phương Tây và khí hậu nhiệt đới của Huế, đồng thời lọc ánh sáng ban ngày, thông gió và đảm bảo sự riêng tư thông qua các ô cửa được bố trí cẩn thận.

Ánh sáng và bóng tối thay đổi liên tục làm sống động các bề mặt bê tông thô, cho phép người sử dụng cảm nhận chuyển động của thời gian suốt cả ngày. Trục cầu thang hình chữ X cũng giúp tổ chức lưu thông, kết nối trực quan và vật lý các khoảng trống trên nhiều tầng, đồng thời tạo khung cảnh nhiều lớp và chiều sâu không gian bên trong khối bê tông.

Ảnh: HungHoa

Thay vì tối đa hóa diện tích xây dựng, thiết kế cố tình ưu tiên các khoảng trống – không gian để đọc sách, nghe nhạc, suy ngẫm và tụ họp gia đình. Bằng cách giảm diện tích sàn khép kín để ưu tiên không gian mở, ngôi nhà đạt được hiệu suất môi trường tốt hơn thông qua thông gió tự nhiên được kiểm soát, đủ ánh sáng ban ngày và vi khí hậu dễ ​​chịu hơn.

Theo nghĩa này, ít không gian xây dựng hơn đồng nghĩa với trải nghiệm sống phong phú hơn. Ngôi nhà X House đề cao độ bền, giá cả phải chăng và hiệu quả vận hành. Cấu trúc bê tông nguyên khối lộ thiên giúp giảm thiểu độ phức tạp trong xây dựng và bảo trì, đồng góp phần tiết kiệm năng lượng lâu dài.

Ảnh: HungHoa

Dự án này chứng minh rằng, với nguồn lực khiêm tốn kết hợp với bố trí không gian hợp lý và thiết kế thích ứng với khí hậu, các kiến trúc sư có thể tạo ra một ngôi nhà bền vững và giàu cảm xúc trong bối cảnh đô thị đông đúc.

DUAL-FAMILY HOUSE - ỐC ĐẢO GIỮA PHỐ THỊ

Dự án độc đáo này đến với các kiến trúc sư Khuôn Studio từ một yêu cầu đầy cảm hứng của một khách hàng đặc biệt. Chủ nhà hình dung một ngôi nhà nơi hai gia đình có thể sống cùng nhau nhưng vẫn duy trì được sự độc lập và riêng tư.

Mong muốn của ông là tạo ra một ngôi nhà hoàn toàn được phủ bằng lớp xi măng màu xám, kết hợp với thảm thực vật xanh tươi của các loài cây nhiệt đới mà ông đã cẩn thận sưu tầm theo thời gian. Tinh thần còn lại của ngôi nhà nhiệt đới được giao phó cho sự sáng tạo và diễn giải kiến ​​trúc của Khuôn Studio.

Ảnh: Lonton Studio

Sau khi nghiên cứu, các kiến trúc sư nhận ra rằng chiều rộng hơn 8 mét của khu đất tại TP.HCM này tạo điều kiện lý tưởng để bố trí một loạt các khối nhà hình bán nguyệt trải rộng rải rác. Những khối cong so le này trở thành nền tảng để tổ chức các chức năng sinh hoạt khác nhau, với mỗi không gian được phân bổ trong một khối độc lập nhưng vẫn có sự liên kết liền mạch.

Sự sắp xếp xen kẽ của các khối bán nguyệt này không chỉ tạo ra trải nghiệm không gian năng động mà còn tối ưu hóa sự thông gió tự nhiên cho toàn bộ ngôi nhà. Khoảng trống giữa các khối cho phép ánh sáng ban ngày xuyên sâu vào mọi tầng, đồng thời tạo cơ hội để đưa thảm thực vật nhiệt đới vào mọi ngóc ngách của không gian sống.

Đồng thời, các kiến trúc sư cố ý thiết kế một hệ thống giao thông gồm các cầu thang cong theo hình dạng của từng khối bán nguyệt, tận dụng tối đa không gian giữa các tầng. Vì các khu vực giao thông này không cần điều hòa không khí, chúng được đẩy ra phía rìa ngoài của tòa nhà.

Ảnh: Lonton Studio

Điều này dẫn đến ý tưởng sử dụng hệ thống gạch bê tông bán nguyệt thông gió được thiết kế riêng bao quanh các cầu thang. Mặt tiền bê tông đục lỗ này cho phép luồng không khí tối đa vào nhà đồng thời ngăn nước mưa xâm nhập vào các khu vực giao thông, tạo ra một không gian chuyển tiếp thông gió tự nhiên giữa trong nhà và ngoài trời.

Một yêu cầu thú vị khác từ chủ nhà là tích hợp một dòng suối nhỏ chảy róc rách bên trong ngôi nhà. Hình dạng cong của mặt bằng tạo điều kiện hoàn hảo để đưa yếu tố nước này vào, cho phép dòng suối chảy nhẹ nhàng qua công trình kiến ​​trúc và trở thành một phần của trải nghiệm sống hàng ngày.

Ảnh: Lonton Studio

Bên cạnh lớp hoàn thiện bằng xi măng và bê tông lộ thiên, các kiến trúc sư đã sử dụng thêm các vật liệu khác để tăng cường nét đặc trưng nhiệt đới cho ngôi nhà. Gạch men Bát Tràng và đá terrazzo xanh được kết hợp khéo léo làm điểm nhấn ở các khu vực như nhà bếp, phòng khách và phòng tắm, mang lại sự sống động và kết cấu cho tổng thể không gian.

Trần và sàn nhà được giữ nguyên vẻ thô mộc của bê tông, với các bề mặt bê tông đánh bóng mang lại cảm giác chân thực và độ bền thực tế cho việc sử dụng hàng ngày. Một trong những điểm nhấn bất ngờ nhất của dự án là khu vườn trên mái nhà ẩn mình phía trên cấu trúc chính. Một cảnh quan nhiệt đới tươi tốt tạo nên một ốc đảo xanh riêng tư được bao quanh bởi các chi tiết kiến ​​trúc.

Ảnh: Lonton Studio

Nhìn chung, đội ngũ kiến trúc sư Khuôn Studio cho rằng họ đã may mắn được gặp một chủ nhà có tầm nhìn độc đáo và sự trân trọng sâu sắc đối với một lối sống khác biệt. Mặc dù ngôi nhà này có thể không hấp dẫn số đông, nhưng nó đã thành công trong việc mang đến trải nghiệm sống vô cùng cá nhân cho gia chủ, đồng thời trở thành minh chứng cho sự thích ứng linh hoạt của kiến trúc đô thị hiện đại.