Kỳ họp thường lệ giữa năm 2026, HĐND thành phố Hà Nội chất vấn hai nhóm vấn đề dân sinh

Dự phiên chất vấn và trả lời chất vấn có Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội Trần Đức Thắng; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng; Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Hà Nội Phùng Thị Hồng Hà; Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội Nguyễn Văn Phong; Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội Bùi Huyền Mai.

Tham dự phiên chất vấn còn có đại diện các cơ quan Trung ương; Thường trực HĐND, UBND thành phố Hà Nội; các biểu HĐND thành phố; Chủ tịch UBND 126 xã, phường của thành phố.

Đại biểu dự phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp HĐND thành phố sáng 15-7. Ảnh: Thành Thái

HĐND thành phố đã lựa chọn 2 nhóm lĩnh vực gồm: Tái chất vấn về việc thực hiện Nghị quyết số 436 ngày 10-7-2025 về hoạt động chất vấn tại kỳ họp thứ 25 HĐND thành phố khóa XVI, nhiệm kỳ 2021-2026 đối với việc thực hiện các quy định của pháp luật về an toàn thực phẩm gắn với việc triển khai bữa ăn bán trú cho học sinh trên địa bàn thành phố Hà Nội sau khi thực hiện chính quyền địa phương hai cấp; chất vấn việc giải quyết điểm nghẽn về úng ngập đô thị trên địa bàn thành phố.

Phiên chất vấn được truyền hình trực tiếp trên kênh H1 và phát trực tiếp trên các nền tảng số của Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội; đồng thời, kết nối đến 126 điểm cầu xã, phường trên địa bàn thành phố.

Vẫn còn khoảng trống trong quản lý an toàn thực phẩm

Theo kết quả giám sát của Ban Văn hóa - Xã hội HĐND thành phố về công tác tổ chức bữa ăn bán trú, các địa phương và cơ sở giáo dục đã chủ động triển khai nhiều biện pháp nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của học sinh và phụ huynh.

Hệ thống bếp ăn bán trú, đơn vị cung cấp suất ăn và quy trình tổ chức bữa ăn cơ bản được thực hiện theo các quy định về an toàn thực phẩm, y tế trường học và dinh dưỡng học đường.

Việc triển khai chính sách hỗ trợ bữa ăn bán trú theo Nghị quyết số 18/2025/NQ-HĐND được thực hiện kịp thời, đúng đối tượng, góp phần giảm gánh nặng chi phí cho phụ huynh, nâng cao tỷ lệ học sinh tham gia bán trú, tạo điều kiện thuận lợi để các cơ sở giáo dục tổ chức dạy học hai buổi/ngày và nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục học sinh.

Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố Trần Thế Cương phát biểu mở đầu phiên chất vấn và trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Bên cạnh những kết quả đạt được, đoàn giám sát cũng chỉ ra một số hạn chế cần sớm được khắc phục. Đó là áp lực gia tăng nhanh số lượng học sinh bán trú đang vượt quá khả năng đáp ứng của cơ sở vật chất tại nhiều trường học. Nhiều cơ sở giáo dục, nhất là khu vực nội thành, còn thiếu quỹ đất đề xây dựng bếp ăn, nhà ăn, phòng nghỉ; nhiều hạng mục chưa đáp ứng yêu cầu về quy trình bếp ăn một chiều, bảo quản thực phẩm và tổ chức phục vụ học sinh, ảnh hưởng đến chất lượng chăm sóc và điều kiện bảo đảm vệ sinh học đường.

Công tác kiểm soát an toàn thực phẩm tuy được quan tâm nhưng vẫn còn những khoảng trống trong quản lý. Việc truy xuất nguồn gốc thực phẩm tại nhiều cơ sở vẫn chủ yếu dựa trên hồ sơ do đơn vị cung cấp xuất trình; khả năng kiểm soát toàn bộ chuỗi cung ứng từ vùng nguyên liệu đến bàn ăn của học sinh còn hạn chế. Việc ứng dụng công nghệ số trong quản lý, truy xuất nguồn gốc và giám sát an toàn thực phẩm còn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu quản lý trong bối cảnh quy mô bán trú ngày càng lớn.

Nguồn lực dành cho công tác bán trú chưa đáp ứng yêu cầu thực tế. Đội ngũ nhân viên nuôi dưỡng, y tế học đường và phụ trách an toàn thực phẩm còn thiếu; nhiều vị trí phải bố trí kiêm nhiệm. Cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ chế biến, bảo quản thực phẩm ở một số trường chưa được đầu tư đồng bộ. Vẫn còn xảy ra vi phạm tại một số đơn vị cung cấp như thực phẩm không bảo đảm chất lượng, không bảo đảm an toàn, nguồn gốc chưa rõ ràng.

Mặc dù các cơ quan chức năng đã phát hiện, xử lý một số vụ việc, song, điều này cho thấy nguy cơ mất an toàn thực phẩm vẫn hiện hữu; đồng thời, phản ánh công tác hậu kiểm, kiểm soát chuỗi cung ứng và trách nhiệm của các đơn vị cung cấp cần tiếp tục được tăng cường. Việc xử lý các vi phạm trong một số trường hợp chưa đủ sức răn đe. Nhiều sai phạm sau kiểm tra chủ yếu được yêu cầu khắc phục hoặc chấn chỉnh, trong khi việc áp dụng các biện pháp xử lý nghiêm theo quy định còn hạn chế, ảnh hưởng đến hiệu quả phòng ngừa và nâng cao kỷ cương trong quản lý.

Ban Văn hóa - Xã hội HĐND thành phố kiến nghị UBND thành phố chỉ đạo xây dựng và triển khai cơ sở dữ liệu số dùng chung để phục vụ công tác quản lý, công khai các khoản thu, quản lý bữa ăn bán trú, truy xuất nguồn gốc thực phẩm.

UBND thành phố chỉ đạo các sở, ngành và UBND các xã, phường tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra - nhất là kiểm tra đột xuất đối với việc tổ chức bữa ăn bán trú tại các cơ sở giáo dục; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh, xử lý nghiêm các vi phạm phát sinh.

Siết chặt quản lý nguồn gốc hàng hóa tại chợ Long Biên

Đại biểu Nguyễn Lan Hương (Tổ đại biểu số 19) chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Đại biểu Nguyễn Lan Hương (Tổ đại biểu số 19) chất vấn Chủ tịch UBND phường Hồng Hà và Trưởng ban Quản lý chợ Hồng Hà về công tác quản lý nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa, bảo đảm an toàn thực phẩm tại các chợ dân sinh.

Đại biểu cho biết, tại nhiều chợ dân sinh và các cửa hàng kinh doanh hoa quả sạch, hoa quả nhập khẩu, có tình trạng hàng hóa được dán tem, nhãn mác nhưng không có hồ sơ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ; hoặc hàng hóa không có tem nhãn, không rõ nguồn gốc.

Tại chợ Hồng Hà cũng ghi nhận tình trạng tương tự. Đây là nội dung đã được HĐND thành phố chất vấn tại kỳ họp giữa năm 2025. Thành phố cũng đã nhiều lần chỉ đạo tăng cường truy xuất nguồn gốc hàng hóa và kiểm soát an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, đến nay, tình trạng này chưa được xử lý dứt điểm.

Chủ tịch phường Hồng Hà Lê Hồng Thắng trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Về nội dung này, Chủ tịch UBND phường Hồng Hà Lê Hồng Thắng cho biết, UBND phường xác định công tác bảo đảm an toàn thực phẩm là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên và đã triển khai nghiêm túc các chỉ đạo của thành phố. Trong 6 tháng đầu năm 2026, UBND phường phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra 190 cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm; phát hiện, xử lý 9 cơ sở vi phạm, với tổng số tiền xử phạt gần 691 triệu đồng. Đồng thời, lực lượng chức năng đã tiêu hủy nhiều lô thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ, với tổng giá trị gần 186 triệu đồng.

Theo Chủ tịch UBND phường Hồng Hà, công tác kiểm tra, xử lý đã góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của các hộ kinh doanh, từng bước lập lại trật tự trong hoạt động kinh doanh thực phẩm trên địa bàn. Phường cũng thường xuyên phối hợp với Công an phường, lực lượng Quản lý thị trường và các cơ quan chuyên môn kiểm tra theo chuyên đề, qua đó góp phần xây dựng môi trường kinh doanh thực phẩm an toàn.

Đối với chợ Long Biên - chợ đầu mối nông sản, hoa quả và thủy sản lớn của thành phố, địa phương đặc biệt quan tâm công tác quản lý. Phường đã chỉ đạo Ban Quản lý chợ chuyển từ phương thức quản lý hành chính sang quản lý theo tiêu chuẩn an toàn thực phẩm.

Đến nay, 100% hộ kinh doanh thực phẩm tại chợ đã được tuyên truyền và ký cam kết chấp hành các quy định về an toàn thực phẩm. Phường cũng tổ chức nhiều lớp tập huấn cho các hộ kinh doanh; gần 100 mẫu nông sản được lấy để kiểm nghiệm, kết quả đều đạt các chỉ tiêu an toàn thực phẩm. Khoảng 400 hộ kinh doanh tại chợ Long Biên đã ký cam kết không kinh doanh hàng giả, hàng lậu, hàng không rõ nguồn gốc, xuất xứ.

Đối với nhóm hàng thực phẩm tươi sống, Ban Quản lý chợ yêu cầu các hộ kinh doanh lưu giữ đầy đủ hồ sơ, hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc hàng hóa và thực hiện đúng các quy định về bảo quản thực phẩm. Nhờ đó, tình trạng vi phạm trong kinh doanh thực phẩm đã giảm đáng kể.

Liên quan phản ánh trong phóng sự truyền hình của HĐND thành phố về việc nhiều quầy hàng không xuất trình được giấy tờ chứng minh nguồn gốc hoa quả tại chợ, Chủ tịch UBND phường Hồng Hà tiếp thu ý kiến của đại biểu và hình ảnh phản ánh.

Trả lời nội dung trên, Trưởng ban Quản lý chợ Hồng Hà Vũ Quốc Hưng cho biết, Ban Quản lý chợ thường xuyên tuyên truyền các hộ kinh doanh thực hiện truy xuất nguồn gốc hàng hóa; thành lập Tổ kiểm tra an toàn thực phẩm do một Phó Trưởng ban phụ trách, thường xuyên kiểm tra việc chấp hành quy định về nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa.

Theo Trưởng ban Quản lý chợ, Long Biên là chợ đầu mối chuyên kinh doanh hoa quả, nông sản và thủy sản. Phần lớn các hộ bán lẻ chỉ là người bán thuê hoặc lấy hàng từ các đầu mối lớn nên nhiều trường hợp không nắm đầy đủ thông tin về hồ sơ, giấy tờ của lô hàng.

Trưởng ban Quản lý chợ Hồng Hà Vũ Quốc Hưng trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Ông Vũ Quốc Hưng cho biết, về cơ bản, các mặt hàng lưu thông qua chợ đều có nguồn gốc, xuất xứ, nhất là đối với hàng nhập khẩu. Ban Quản lý chợ cũng thường xuyên phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra hoạt động kinh doanh. Trong năm 2026, Ban Quản lý chợ đã phối hợp với Tổ công tác 398 của phường, Phòng Kinh tế - Hạ tầng phường kiểm tra và xử phạt một hộ kinh doanh hàng hóa không rõ nguồn gốc; đồng thời, phối hợp với lực lượng Quản lý thị trường xử lý thêm hai trường hợp vi phạm.

Chưa thỏa mãn với câu trả lời này, Chủ tịch HĐND thành phố Phùng Thị Hồng Hà yêu cầu phần trả lời cần đi thẳng vào nội dung đại biểu chất vấn, trả lời rõ trách nhiệm của đơn vị đối với việc kiểm soát hóa đơn, chứng từ và nguồn gốc hàng hóa...

Trước yêu cầu của chủ tọa, ông Vũ Quốc Hưng thừa nhận, trong buổi ghi hình phóng sự, có cán bộ Ban Quản lý chợ đi cùng đoàn phóng viên và xác nhận những người bán hàng được ghi hình đã trả lời thiếu trách nhiệm. Tuy nhiên, ông khẳng định, trong các đợt kiểm tra của cơ quan chức năng, phần lớn các chủ hộ kinh doanh đều xuất trình được hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc hàng hóa.

Chủ tịch HĐND thành phố Phùng Thị Hồng Hà yêu cầu Trưởng ban Quản lý chợ ngay sau kỳ họp phối hợp với lực lượng Quản lý thị trường tổ chức kiểm tra ngay tại khu vực được phản ánh; rà soát việc chấp hành quy định về hóa đơn, chứng từ, nguồn gốc hàng hóa và có báo cáo bằng văn bản gửi HĐND thành phố.

Nhận trách nhiệm về thiếu sót trong hậu kiểm

Tại phiên chất vấn, đại biểu Hoàng Thị Tú Anh (Tổ đại biểu số 27) nhấn mạnh thực trạng nhiều cửa hàng sau khi được cấp giấy phép vẫn bày bán các loại hoa quả không rõ nguồn gốc, xuất xứ, không bảo đảm an toàn thực phẩm. Từ thực tế đó, đại biểu đề nghị các phường Tương Mai, Ô Chợ Dừa làm rõ trách nhiệm của chính quyền cơ sở trong công tác kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm, thời điểm chấm dứt tình trạng này.

Đại biểu Hoàng Thị Tú Anh (Tổ đại biểu số 27) tại phiên chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Trả lời chất vấn, Chủ tịch UBND phường Tương Mai Đào Thị Thu Hằng cho biết, trên địa bàn phường hiện có hơn 4.400 doanh nghiệp, hơn 4.700 hộ kinh doanh cá thể, trong đó có 901 cơ sở kinh doanh thực phẩm… nên khối lượng công tác quản lý an toàn thực phẩm rất lớn. Thời gian qua, phường đã thành lập Ban Chỉ đạo an toàn thực phẩm; cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm cho hơn 300 cơ sở, ký cam kết với 454 cơ sở; kiểm tra 280 cơ sở, xử phạt 30 trường hợp; lấy 100 mẫu xét nghiệm chuyên sâu, phát hơn 16.000 tờ rơi tuyên truyền và đến nay chưa xảy ra vụ ngộ độc thực phẩm trên địa bàn.

Đối với cơ sở kinh doanh được nêu trong phóng sự của HĐND thành phố, Chủ tịch UBND phường Tương Mai thẳng thắn nhận trách nhiệm của chính quyền phường trong công tác quản lý, đặc biệt là khâu hậu kiểm, xử phạt sau cấp giấy chứng nhận. Theo bà Đào Thị Thu Hằng, dù đã triển khai nhiều biện pháp nhưng việc duy trì kiểm tra, giám sát sau cấp phép vẫn còn hạn chế và sẽ tiếp tục được khắc phục trong thời gian tới.

Chủ tịch UBND phường Tương Mai Đào Thị Thu Hằng trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Trả lời chất vấn của đại biểu, Chủ tịch UBND phường Ô Chợ Dừa Lê Tuấn Định cho biết, qua rà soát, trên địa bàn có 21 cửa hàng kinh doanh hoa quả, đều đáp ứng điều kiện hoạt động. Trong quá trình kiểm tra, có 1 cửa hàng chưa chứng minh được nguồn gốc xuất xứ hàng hóa. Tuy nhiên, sau khi đoàn kiểm tra làm việc, cơ sở đã bổ sung đầy đủ hồ sơ chứng minh nguồn gốc.

Ông Lê Tuấn Định thừa nhận chính quyền phường còn thiếu sót trong công tác kiểm tra, giám sát hậu kiểm và cho biết sẽ báo cáo kết quả kiểm tra, xử lý ngay trong ngày hôm nay.

Một số nơi chưa đáp ứng đầy đủ các điều kiện về bếp ăn, nhà ăn bán trú

Tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn, đại biểu HĐND thành phố Hoàng Thị Thu Phương (Tổ đại biểu số 1) cho rằng, chăm sóc bữa ăn học đường là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm nâng cao thể chất, sức khỏe học sinh và bảo đảm an sinh xã hội. Tuy nhiên, để chính sách hỗ trợ bữa ăn bán trú phát huy hiệu quả, cơ sở vật chất của các nhà trường là điều kiện tiên quyết.

Đại biểu Hoàng Thị Thu Phương (Tổ đại biểu số 1) chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Qua công tác giám sát của HĐND thành phố, đại biểu nhận thấy nhiều cơ sở giáo dục, đặc biệt tại khu vực ngoại thành, vẫn chưa đáp ứng đầy đủ các điều kiện về bếp ăn, nhà ăn, khu tổ chức bữa ăn bán trú cũng như trang thiết bị phục vụ học sinh. Đây là khó khăn lớn trong quá trình triển khai chính sách trên phạm vi toàn thành phố nếu không có các giải pháp đồng bộ.

Từ thực tế trên, đại biểu đề nghị UBND thành phố làm rõ số trường tiểu học thuộc diện hỗ trợ bữa ăn bán trú, số trường đã và chưa đủ điều kiện cơ sở vật chất, địa bàn còn khó khăn; đồng thời nêu lộ trình, giải pháp và thời hạn hoàn thành việc nâng cấp, bảo đảm toàn bộ cơ sở giáo dục đủ điều kiện tổ chức bán trú theo quy định.

Trả lời nội dung này, Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà cho biết, việc HĐND thành phố lựa chọn nội dung an toàn thực phẩm để chất vấn tại kỳ họp là hết sức cần thiết, bởi đây là vấn đề liên quan trực tiếp đến sức khỏe của người dân, đòi hỏi sự vào cuộc thường xuyên, liên tục của cả hệ thống chính trị và sự chung tay của mỗi người dân.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà, UBND thành phố đã có báo cáo chi tiết về kết quả thực hiện các nội dung chất vấn của kỳ họp trước. Trong phạm vi thời gian cho phép, lãnh đạo thành phố tập trung làm rõ một số vấn đề mà các đại biểu quan tâm.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà trả lời chất vấn ý kiến đại biểu. Ảnh: Thành Thái

Về điều kiện cơ sở vật chất phục vụ tổ chức bữa ăn bán trú tại các trường học, để chuẩn bị cho năm học mới và triển khai nghị quyết của HĐND thành phố, UBND thành phố đã chỉ đạo các xã, phường rà soát toàn bộ cơ sở vật chất tại các trường học, trong đó, tập trung vào hệ thống nhà vệ sinh, khu vực rửa tay, hạ tầng kỹ thuật và các điều kiện phục vụ bếp ăn bán trú.

Trên cơ sở rà soát, thành phố đã bố trí kinh phí để các địa phương hoàn thiện cơ sở vật chất, bảo đảm phục vụ năm học mới. Việc đầu tư không chỉ tập trung vào bếp ăn, mà còn bao gồm toàn bộ các điều kiện bảo đảm vệ sinh học đường và đã được triển khai từ cuối năm học trước.

Về mô hình tổ chức bữa ăn bán trú, Phó Chủ tịch UBND thành phố Vũ Thu Hà cho biết, Hà Nội sẽ triển khai hai mô hình phù hợp với điều kiện thực tế của từng cơ sở giáo dục. Đối với các trường đủ điều kiện về cơ sở vật chất và được cấp phép, nhà trường sẽ tổ chức nấu ăn tại chỗ. Đối với các trường chưa đáp ứng điều kiện hoặc không đủ điều kiện tổ chức bếp ăn, thành phố sẽ thực hiện mô hình sử dụng suất ăn sẵn do các đơn vị chuyên nghiệp, đủ điều kiện an toàn thực phẩm cung cấp.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố, Ban Chỉ đạo An toàn thực phẩm thành phố đã ban hành đầy đủ các tiêu chí, điều kiện để lựa chọn các đơn vị cung cấp suất ăn nhằm bảo đảm chất lượng và an toàn thực phẩm. Bên cạnh đó, để khắc phục những tồn tại trong công tác quản lý bữa ăn học đường thời gian qua, Hà Nội đã xây dựng hệ thống dữ liệu tập trung phục vụ quản lý và giám sát, gồm 5 nhóm nội dung.

Thứ nhất, xây dựng hồ sơ dinh dưỡng điện tử cho học sinh. Thứ hai, quản lý nhà cung cấp thực phẩm và truy xuất nguồn gốc. Thứ ba, kiểm soát an toàn thực phẩm trên môi trường số thông qua ứng dụng chữ ký số và camera AI. Thứ tư, xây dựng ứng dụng dành cho phụ huynh để tra cứu, giám sát toàn bộ quá trình tổ chức bữa ăn bán trú. Thứ năm, xây dựng hệ thống thông tin phục vụ công tác điều hành, chỉ đạo.

Phó Chủ tịch UBND thành phố khẳng định, toàn bộ hướng dẫn, đề án và các mô hình tổ chức thực hiện đã được hoàn thiện. Ngay sau khi HĐND thành phố thông qua Nghị quyết về hỗ trợ bữa ăn bán trú tại kỳ họp này, UBND thành phố sẽ ban hành các văn bản triển khai, đồng thời, thực hiện đồng bộ các giải pháp đã xây dựng nhằm bảo đảm việc tổ chức bữa ăn bán trú an toàn, đủ dinh dưỡng, góp phần nâng cao thể lực, tầm vóc học sinh Thủ đô theo mục tiêu của Nghị quyết số 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo.

Tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn, Phó Chủ tịch UBND thành phố mong muốn HĐND thành phố, các cấp chính quyền, cử tri và nhân dân Thủ đô tiếp tục đồng hành, tăng cường giám sát, góp phần cùng thành phố thực hiện tốt công tác bảo đảm an toàn thực phẩm, chăm lo sức khỏe nhân dân, đặc biệt là đối với học sinh.

Xử lý dứt điểm các điểm giết mổ nhỏ lẻ trong tháng 7-2026

Trả lời câu hỏi chất vấn của đại biểu Lê Văn Học (Tổ đại biểu số 13) về tình trạng giết mổ nhỏ lẻ trong khu dân cư, Chủ tịch UBND xã Phúc Lộc Lê Văn Thu cho biết, trên địa bàn xã Phúc Lộc chỉ có 1 cơ sở giết mổ tập trung tạm thời, được cấp mã số kiểm soát giết mổ. Còn 14 cơ sở giết mổ nhỏ lẻ nằm trong khu dân cư, chưa được cấp phép, chưa bảo đảm đầy đủ các điều kiện về vệ sinh thú y, môi trường, an toàn thực phẩm. Xã Phúc Lộc xác định đây là vấn đề tồn tại kéo dài và có lịch sử gắn với tập quán sản xuất nông nghiệp, sinh kế của người dân.

UBND xã đã vận động chấm dứt hoạt động của 14 cơ sở giết mổ nhỏ lẻ không phép trong khu dân cư, các hộ này đã được hướng dẫn chuyển hoạt động vào cơ sở giết mổ tạm thời.

Để bảo đảm sinh kế cho người dân, UBND xã Phúc Lộc đề xuất với thành phố, Sở Nông nghiệp và Môi trường quy hoạch dự án cơ sở giết mổ tập trung với quy mô đáp ứng đầy đủ các quy định của pháp luật. Trong thời gian tới, Chủ tịch UBND xã Phúc Lộc cam kết không để tồn tại cơ sở giết mổ trong khu dân cư trên địa bàn.

Cùng trả lời câu hỏi của đại biểu Lê Văn Học, Chủ tịch UBND xã Trần Phú Đỗ Hoàng Anh Châu cho biết, xã hiện đã bố trí 49/52 cơ sở giết mổ nhỏ lẻ nằm trong khu dân cư vào 2 điểm giết mổ tập trung tạm thời. Đối với 3 hộ còn lại, do 2 điểm giết mổ tập trung tạm thời đã hết chỗ nên xã đang kiến nghị mở rộng để bảo đảm tiếp nhận thêm các cơ sở.

Trong thời gian tới, UBND xã Trần Phú sẽ xây dựng một khu giết mổ tập trung mới, bảo đảm cách xa khu dân cư, từ đó, đưa tất cả các điểm giết mổ tạm thời đến một điểm tập trung.

Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Bùi Duy Cường trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Về vấn đề này, Phó Chủ tịch UBND thành phố Bùi Duy Cường cho biết, đến trước 1-7-2026, toàn thành phố đã giảm 60% trên tổng số 600 cơ sở giết mổ nhỏ lẻ trong khu dân cư. Đối với các cơ sở còn lại, sau ngày 1-7 hoạt động là vi phạm, vì vậy, thành phố đang chỉ đạo xử lý dứt điểm các điểm giết mổ nhỏ lẻ trong khu dân cư trong tháng 7-2026.

Về giải pháp lâu dài, Phó Chủ tịch UBND thành phố Bùi Duy Cường cho biết, quy hoạch Thủ đô đã cập nhật 27 điểm giết mổ tập trung. Thành phố cũng kêu gọi đầu tư trong nước, ngoài nước và hiện cũng đã có một số nhà đầu tư quan tâm đến việc đầu tư dự án giết mổ tập trung theo quy hoạch với công nghệ khép kín, tuần hoàn, kinh tế xanh…, khép kín từ trồng trọt, chăn nuôi đến giết mổ tập trung.

Sẽ xây dựng phần mềm quản lý bữa ăn trường học

Đại biểu Phạm Thị Thanh Hương (Tổ đại biểu số 4) nêu câu hỏi đối với Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo: Nghị quyết số 18/2025/NQ-HĐND của HĐND thành phố được ban hành với mục tiêu bảo đảm mọi học sinh tiểu học trên địa bàn được sử dụng bữa ăn bán trú an toàn, chất lượng.

Tuy nhiên, qua giám sát cho thấy, chất lượng bữa ăn giữa các trường vẫn còn chênh lệch; việc lựa chọn, kiểm soát nhà cung cấp thực phẩm ở một số nơi chưa thực sự chặt chẽ, thiếu công khai, minh bạch. Bên cạnh đó, việc xây dựng đề án tổng thể và đẩy mạnh số hóa công tác quản lý bữa ăn bán trú còn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu quản lý trong điều kiện thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Đại biểu Phạm Thị Thanh Hương. Ảnh: Thành Thái

Đại biểu đề nghị Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết trách nhiệm đối với những tồn tại nêu trên và những giải pháp đột phá để quản lý thống nhất, nâng cao chất lượng bữa ăn bán trú trên toàn thành phố để chấm dứt tình trạng chất lượng bữa ăn bán trú phụ thuộc vào từng trường.

Cùng quan tâm đến nội dung này, đại biểu Trần Đức Phương (Tổ đại biểu số 12) cho biết, dù thành phố đã triển khai các chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn cho trường học, nhiều phụ huynh vẫn khó tiếp cận thông tin về nhà cung cấp, điều kiện an toàn thực phẩm và chất lượng bữa ăn bán trú. Đại biểu đề nghị Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết giải pháp công khai, minh bạch thông tin; làm rõ lộ trình xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung về nhà cung cấp, kết quả kiểm tra, xử lý vi phạm và thời điểm hệ thống đi vào vận hành.

Đại biểu Trần Đức Phương. Ảnh: Thành Thái

Trả lời các nội dung này, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền cho biết, thời gian qua, việc triển khai Nghị quyết số 18/2025/NQ-HĐND đã hỗ trợ công tác tổ chức bữa ăn bán trú trong các nhà trường. Năm học vừa qua, khi thực hiện chính sách này, toàn thành phố đã có 3.202 trường học tổ chức bữa ăn bán trú (đạt tỷ lệ 88,4%) theo hình thức nấu ăn tại trường hoặc sử dụng suất ăn do các đơn vị chuyên nghiệp bên ngoài cung cấp.

Với trách nhiệm của ngành và cơ quan chuyên môn tham mưu UBND thành phố, Sở Giáo dục và Đào tạo đang xây dựng Đề án tổng thể về tổ chức ăn bán trú, trong đó tiếp tục duy trì hai mô hình là nấu ăn tại trường và sử dụng suất ăn từ các đơn vị bên ngoài với giải pháp trọng tâm là ứng dụng công nghệ.

Sở đang phối hợp với Sở Khoa học và Công nghệ phát triển một phần mềm quản lý, cho phép xây dựng cơ sở dữ liệu về tất cả các đơn vị cung cấp suất ăn, thực phẩm có nguồn gốc và được xác định. Trên cơ sở đó, các nhà trường có thể đặt hàng từ các đơn vị có tên trên hệ thống. Việc lựa chọn đơn vị cung cấp sẽ do các địa phương được giao nhiệm vụ thực hiện, qua đó, giảm bớt các công việc ngoài chuyên môn để các thầy, cô giáo tập trung vào nhiệm vụ dạy học.

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Đồng thời, phần mềm cũng sẽ giúp theo dõi toàn bộ quy trình, góp phần bảo đảm công tác quản lý và hình thành cơ sở dữ liệu dùng chung, xác định chính xác những đơn vị cung cấp đáp ứng yêu cầu trên địa bàn Thủ đô.

Bên cạnh đó, Sở Giáo dục và Đào tạo sẽ gắn trách nhiệm trong phạm vi nhà trường, lãnh đạo nhà trường vẫn chịu trách nhiệm toàn diện về công tác an toàn thực phẩm; thực hiện đầy đủ quy trình kiểm thực ba bước, lưu mẫu thức ăn và các quy định về bảo đảm an toàn thực phẩm.

"Sở Giáo dục và Đào tạo tin rằng khi có đề án và có cơ sở dữ liệu tốt sẽ khắc phục tối đa những sự việc có thể xảy ra liên quan đến bữa ăn bán trú", ông Nguyễn Văn Hiền nhấn mạnh.

Siết quản lý thuốc bảo vệ thực vật

Đại biểu Nguyễn Văn Thường (Tổ đại biểu số 12) cho biết, qua thực tế và phóng sự được trình chiếu tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn cho thấy tình trạng sử dụng thuốc bảo vệ thực vật không đúng quy định, không bảo đảm thời gian cách ly vẫn diễn ra tại nhiều vùng sản xuất nông nghiệp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm.

Đại biểu đề nghị Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm, giải pháp khắc phục để người dân không còn lo ngại về dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trong rau hằng ngày. Đối với phường Phúc Lợi, đại biểu đề nghị làm rõ trách nhiệm khi các vi phạm liên quan sử dụng thuốc bảo vệ thực vật không đúng quy định trên địa bàn phường đã được HĐND thành phố chất vấn từ năm 2025, đến nay vẫn tái diễn.

Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Lê Thanh Nam. Ảnh: Thành Thái

Trả lời chất vấn, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Lê Thanh Nam cho biết, Sở Nông nghiệp và Môi trường thường xuyên phối hợp với các địa phương kiểm tra, giám sát các cơ sở kinh doanh và nguồn cung cấp. Tuy nhiên, qua thực tế kiểm tra và phóng sự tại phiên chất vấn, vẫn còn những tồn tại trong việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật. Từ đầu năm 2026 đến nay, ngành đã tổ chức gần 300 hội nghị tuyên truyền, vận động và phối hợp kiểm tra, giám sát, song, công tác nâng cao ý thức, trách nhiệm của người dân cần được đẩy mạnh hơn nữa.

Về giải pháp lâu dài, ngành Nông nghiệp và Môi trường đang xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc sản phẩm. Hiện các vùng sản xuất an toàn và cơ sở đủ điều kiện đã được cấp mã số vùng trồng, nhưng mới áp dụng đối với các vùng có diện tích lớn.

Thời gian tới, thành phố sẽ xây dựng cơ sở dữ liệu đồng bộ đến từng vùng sản xuất nhỏ lẻ, gắn với mã QR; người dân phải cập nhật quá trình sử dụng thuốc bảo vệ thực vật để phục vụ truy xuất nguồn gốc và công tác quản lý. Hà Nội phấn đấu hoàn thành việc kết nối cơ sở dữ liệu dùng chung trong năm 2027.

Trả lời chất vấn về trách nhiệm của địa phương, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường Phúc Lợi Nguyễn Thị Thanh Hằng nghiêm túc tiếp thu ý kiến và nhận một phần trách nhiệm trong công tác quản lý địa bàn.

Theo bà Nguyễn Thị Thanh Hằng, khu vực được phản ánh có khoảng 30 hộ sản xuất nông nghiệp tự phát. Từ năm 2025 đến hết 6 tháng đầu năm 2026, phường đã ban hành các thông báo, bài tuyên truyền và văn bản hướng dẫn, phối hợp với Trạm Trồng trọt và Bảo vệ thực vật hướng dẫn các hộ sử dụng thuốc bảo vệ thực vật đúng quy định, công khai danh mục thuốc được phép sử dụng. Phường sẽ tiếp tục tăng cường kiểm tra, quản lý địa bàn, kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm nhằm hạn chế tình trạng tái diễn.

Làm rõ bất cập trong kiểm soát an toàn thực phẩm

Chất vấn Giám đốc Sở Y tế, đại biểu Nguyễn Vinh Quang (Tổ đại biểu số 30) đề nghị làm rõ nguyên nhân và giải pháp khắc phục những tồn tại trong công tác kiểm soát an toàn thực phẩm tại cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố, bếp ăn tập thể trường học và khu công nghiệp. Việc lưu mẫu thức ăn tại một số cơ sở chưa đúng quy định; công tác kiểm tra chủ yếu dựa vào hồ sơ và test nhanh, trong khi tỷ lệ kiểm nghiệm bằng phòng thí nghiệm còn thấp, nhất là tại các xã, phường.

Đại biểu Nguyễn Vinh Quang (Tổ đại biểu số 30) chất vấn Giám đốc Sở Y tế. Ảnh: Thành Thái

Giám đốc Sở Y tế Nguyễn Trọng Diện cho biết, việc kiểm nghiệm an toàn thực phẩm tại các địa phương còn hạn chế do thiếu nguồn lực, trang thiết bị và bộ test nhanh, trong khi năng lực chuyên môn của các đoàn kiểm tra cấp cơ sở cũng chưa đáp ứng yêu cầu. Vì vậy, nhiều nơi vẫn chủ yếu kiểm tra hồ sơ và đánh giá lâm sàng, chưa thực hiện được nhiều xét nghiệm chuyên sâu.

Ông Nguyễn Trọng Diện nhấn mạnh: “Đầu tư nguồn lực cho địa phương trong thời gian tới là câu chuyện phải làm tốt hơn. Ngành Y tế sẽ tăng cường đào tạo, nâng cao năng lực cho y tế cơ sở và các lực lượng tham gia công tác kiểm tra an toàn thực phẩm nhằm nâng cao chất lượng giám sát tại cơ sở”.

Đại biểu Nguyễn Hà Duy (Tổ đại biểu số 9) dẫn báo cáo của UBND thành phố cho biết, từ ngày 1-7-2025 đến hết ngày 30-6-2026, Sở Công Thương đã chỉ đạo Chi cục Quản lý thị trường tiến hành kiểm tra và xử lý gần 1.300 vụ vi phạm về an toàn thực phẩm. Đại biểu đề nghị Giám đốc Sở Công Thương cho biết có bao nhiêu vụ liên quan thực phẩm không rõ nguồn gốc, hàng giả, hàng kém chất lượng, kinh doanh qua mạng và sau xử phạt, tỷ lệ tái phạm là bao nhiêu?

Đại biểu Nguyễn Hà Duy (Tổ đại biểu số 9) chất vấn Giám đốc Sở Công Thương. Ảnh: Thành Thái

Trả lời chất vấn, Giám đốc Sở Công Thương Võ Nguyên Phong cho biết, qua kiểm tra gần 1.300 vụ vi phạm về an toàn thực phẩm, lực lượng quản lý thị trường phát hiện 18 vụ vi phạm trên môi trường thương mại điện tử và 8 vụ tái phạm. Cơ quan chức năng đã chuyển Công an thành phố điều tra 26 vụ có dấu hiệu hình sự, đồng thời, tiêu hủy thực phẩm nhập lậu, không rõ nguồn gốc xuất xứ, không bảo đảm an toàn thực phẩm với tổng giá trị hơn 19 tỷ đồng.

Sáu tháng đầu năm 2026, lực lượng chức năng đã kiểm tra, xử lý 731 vụ vi phạm về an toàn thực phẩm, hoàn thành mục tiêu theo kế hoạch khắc phục các điểm nghẽn về an toàn thực phẩm.

Để nâng cao hiệu quả kiểm tra, kiểm soát thị trường, nhất là đối với hoạt động kinh doanh thực phẩm trên môi trường thương mại điện tử, Sở Công Thương tiếp tục phối hợp chặt chẽ với Công an thành phố, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) và Sở Khoa học và Công nghệ để tăng cường kiểm tra, giám sát các sàn thương mại điện tử.

Giám đốc Sở Công Thương Võ Nguyên Phong trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Sở sẽ yêu cầu các chủ gian hàng, tài khoản bán hàng thực hiện xác thực điện tử, nhằm chấm dứt tình trạng sử dụng tài khoản ảo, thay đổi thông tin nhận diện hoặc đóng tài khoản để né tránh trách nhiệm khi bị kiểm tra, xử lý.

Sở Công Thương đang triển khai Đề án thí điểm mô hình tiêu dùng số và bảo trợ thương mại điện tử trên địa bàn thành phố. Đề án đã được trình UBND thành phố, trong đó có nội dung xây dựng “gian hàng số Thủ đô”, góp phần nâng cao niềm tin của người tiêu dùng trên môi trường số và minh bạch hóa nguồn gốc sản phẩm.

Hà Nội đổi mới quản lý an toàn thực phẩm

Đại biểu Nguyễn Danh Phúc (Tổ đại biểu số 22) cho biết, công tác cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm đối với các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống đã được phân công, phân cấp tương đối cụ thể. Tuy nhiên, công tác hậu kiểm còn hạn chế, chưa kịp thời phát hiện, xử lý cơ sở không duy trì đầy đủ điều kiện an toàn thực phẩm trong quá trình hoạt động.

Đại biểu HĐND thành phố Hà Nội Nguyễn Danh Phúc (Tổ đại biểu số 22) chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Đại biểu đề nghị Giám đốc Sở Y tế làm rõ số lượng cơ sở đã được cấp giấy chứng nhận, kết quả hậu kiểm, số cơ sở vi phạm, bị thu hồi giấy chứng nhận hoặc đình chỉ hoạt động; nêu nguyên nhân, trách nhiệm và giải pháp khắc phục.

Trả lời chất vấn, Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Nguyễn Trọng Diện cho biết, theo quyết định về phân cấp quản lý an toàn thực phẩm, Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm quản lý các bếp ăn tập thể, căng tin trong khu công nghiệp, trường học, bệnh viện hạng I trở lên, các cơ quan có quy mô phục vụ từ 200 suất ăn/lần trở lên và cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống trong khách sạn từ 3 sao trở lên. Các cơ sở còn lại thuộc thẩm quyền quản lý của cấp xã, phường.

Giám đốc Sở Y tế Hà Nội cho rằng, khối lượng công việc của cấp cơ sở rất lớn. Trong khi cấp thành phố có 3 ngành cùng tham gia quản lý gồm: Y tế, công thương và nông nghiệp và môi trường; cấp xã, phường chỉ có một đầu mối quản lý cả ba lĩnh vực nên còn gặp nhiều khó khăn.

Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Nguyễn Trọng Diện trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Để khắc phục, Sở Y tế đã tham mưu nghiên cứu đổi mới mô hình quản lý theo hướng một đầu mối thống nhất từ thành phố đến cơ sở; tăng cường năng lực cho Ban Chỉ đạo an toàn thực phẩm các địa phương, đẩy mạnh chuyển đổi số, xây dựng bản đồ số đánh giá, xếp hạng các cơ sở bảo đảm an toàn thực phẩm để phục vụ công tác quản lý và giúp người dân thuận tiện tra cứu.

Điều hành phiên chất vấn và trả lời chất vấn, chủ tọa kỳ họp đề nghị Giám đốc Sở Y tế làm rõ kế hoạch triển khai và thời gian hoàn thành.

Giám đốc Sở Y tế cho biết, Sở đang chủ trì, phối hợp với Sở Nội vụ và các sở, ngành liên quan hoàn thiện Đề án đổi mới mô hình quản lý an toàn thực phẩm. Dự kiến trong tháng tới, Sở sẽ trình thành phố hai nội dung gồm: Đề án tổ chức mô hình quản lý theo một đầu mối và các cơ chế, chính sách phục vụ triển khai mô hình quản lý mới.

Tăng phối hợp chống thực phẩm giả

Chất vấn tại kỳ họp, đại biểu Đào Duy Hải (Tổ đại biểu số 26) cho biết, thời gian qua, các lực lượng chức năng đã phát hiện nhiều vụ sản xuất, kinh doanh thực phẩm giả, thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ với số lượng lớn trên địa bàn, gây bức xúc trong nhân dân.

Đại biểu HĐND thành phố Hà Nội Đào Duy Hải (Tổ đại biểu số 26) chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Đại biểu đề nghị Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm của các cơ quan quản lý và giải pháp đủ mạnh để ngăn chặn tình trạng này trong thời gian tới.

Trả lời chất vấn, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội Trịnh Quang Đức cho biết, dưới sự chỉ đạo của Sở Công Thương, sau khi HĐND thành phố ban hành nghị quyết, lực lượng quản lý thị trường đã chủ động tăng cường kiểm tra, kiểm soát các hành vi vi phạm về an toàn thực phẩm. Đối với các vụ việc lớn, lực lượng quản lý thị trường đã phối hợp chặt chẽ với Công an thành phố để kiểm tra, phát hiện và chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra xử lý theo quy định.

Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội Trịnh Quang Đức trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Về nguyên nhân, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường cho rằng hoạt động sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng lậu hiện diễn ra trên phạm vi liên tỉnh, trong khi công tác phối hợp giữa các địa phương là yếu tố rất quan trọng. Để tăng cường hiệu quả đấu tranh, Sở Công Thương đã tham mưu UBND thành phố xây dựng quy chế phối hợp giữa Ban Chỉ đạo 389 thành phố Hà Nội với Ban Chỉ đạo 389 của 10 tỉnh, thành phố. Qua đó, việc trao đổi thông tin được thực hiện thường xuyên, kịp thời, góp phần phát hiện và xử lý nhiều vụ việc lớn.

Về giải pháp thời gian tới, ông Trịnh Quang Đức cho biết, lực lượng quản lý thị trường sẽ đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật nhằm nâng cao nhận thức của người dân, doanh nghiệp; tăng cường phối hợp với Công an thành phố, Sở Y tế, Sở Nông nghiệp và Môi trường trong công tác kiểm tra, kiểm soát và xử lý vi phạm.

Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường cam kết thực hiện nghiêm các chỉ tiêu UBND thành phố giao, phấn đấu hoàn thành kế hoạch kiểm tra, xử lý từ 900 đến 1.000 vụ việc theo mục tiêu đã đề ra.

Năng lực tiêu thoát nước tại một số lưu vực chưa đáp ứng yêu cầu

Báo cáo của UBND thành phố Hà Nội về việc giải quyết điểm nghẽn úng ngập trên địa bàn thành phố cho biết, UBND thành phố đã chỉ đạo quyết liệt các sở, ngành, địa phương và các chủ đầu tư tập trung triển khai các dự án theo Quy hoạch thoát nước Thủ đô kết hợp thực hiện các dự án theo Lệnh xây dựng công trình khẩn cấp; tăng cường công tác quản lý, vận hành hệ thống thoát nước, công trình thủy lợi và công tác phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị trong quá trình triển khai thực hiện.

Đến ngày 30-6-2026, hầu hết dự án theo Lệnh xây dựng công trình khẩn cấp đã hoàn thành hoặc hoàn thành các hạng mục chính phục vụ tiêu thoát nước mùa mưa năm 2026; nhiều công trình đầu mối, hồ điều hòa, trạm bơm và hệ thống cống truyền tải đã được đưa vào vận hành, góp phần tăng năng lực tiêu thoát nước, nâng cao khả năng điều tiết giữa các lưu vực và phát huy hiệu quả đầu tư ngay trong quá trình khai thác.

Qua theo dõi thực tế các trận mưa đầu mùa năm 2026, các công trình đã hoàn thành bước đầu phát huy hiệu quả trong việc giảm nguy cơ úng ngập, rút ngắn thời gian tiêu thoát nước tại nhiều khu vực trọng điểm; từng bước khắc phục các điểm nghẽn của hệ thống thoát nước, góp phần bảo đảm giao thông, giảm thiểu ảnh hưởng đến đời sống nhân dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Quang cảnh phiên chất vấn và trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Bên cạnh việc triển khai các dự án đầu tư, công tác quản lý, vận hành hệ thống thoát nước tiếp tục được duy trì ổn định; sự phối hợp giữa hệ thống thoát nước đô thị với hệ thống công trình thủy lợi từng bước được nâng cao, góp phần khai thác hiệu quả các công trình hiện có và nâng cao năng lực ứng phó với các tình huống mưa lớn.

Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác đầu tư, quản lý và vận hành hệ thống thoát nước của thành phố vẫn còn một số tồn tại, hạn chế. Một số công trình theo Quy hoạch thoát nước Thủ đô chưa được đầu tư đồng bộ hoặc đang trong quá trình triển khai, dẫn đến năng lực tiêu thoát nước tại một số lưu vực chưa đáp ứng yêu cầu khi xuất hiện các trận mưa lớn có cường suất cao trong thời gian ngắn.

Một số dự án theo lệnh xây dựng công trình khẩn cấp mặc dù đã hoàn thành các hạng mục chính phục vụ tiêu thoát nước nhưng vẫn còn các hạng mục cần hoàn thiện, chỉnh trang và hoàn trả hạ tầng kỹ thuật để bảo đảm hoàn thành toàn bộ công trình theo kế hoạch.

Việc kết nối hệ thống thoát nước giữa một số khu đô thị, khu dân cư mới với hệ thống thoát nước chung của thành phố chưa thực sự đồng bộ; tiến độ bàn giao, tiếp nhận một số công trình hạ tầng kỹ thuật sau đầu tư còn chậm, ảnh hưởng đến công tác quản lý, vận hành thống nhất.

Bên cạnh đó, quá trình đô thị hóa nhanh, sự gia tăng diện tích bề mặt không thấm nước và tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu làm gia tăng lưu lượng nước mưa vượt quá khả năng tiếp nhận của hệ thống tại một số thời điểm. Đây là những yếu tố khách quan tiếp tục đặt ra yêu cầu phải đầu tư đồng bộ, lâu dài đối với hệ thống thoát nước của thành phố.

Hệ thống thoát nước mới đáp ứng khoảng 20% công suất theo yêu cầu

Đại biểu Lê Văn Đức (Tổ đại biểu số 9) chất vấn Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội về công tác quy hoạch và phát triển hệ thống thoát nước trên địa bàn thành phố. Đại biểu cho biết, Quy hoạch thoát nước Thủ đô được phê duyệt từ năm 2012 với thông số thiết kế dựa trên lượng mưa khoảng 310mm trong 2 ngày, tương ứng chu kỳ lặp lại 10 năm.

Tuy nhiên, thực tế những năm gần đây đã xuất hiện nhiều trận mưa cực đoan, có nơi lượng mưa đạt từ 500-600 mm trong một ngày, vượt xa năng lực thiết kế của hệ thống thoát nước hiện hữu, dẫn đến tình trạng ngập úng kéo dài tại nhiều khu vực. Mặc dù vậy, các yếu tố mới này vẫn chưa được cập nhật vào quy hoạch.

Đại biểu Lê Văn Đức (Tổ đại biểu số 9) đặt câu hỏi chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Bên cạnh đó, quy hoạch thoát nước lưu vực sông Đáy và việc xác định cao độ nền xây dựng cũng chưa được điều chỉnh, cập nhật, gây ảnh hưởng đến quá trình triển khai các dự án thoát nước trên địa bàn.

Đại biểu đề nghị Giám đốc Sở Quy hoạch – Kiến trúc làm rõ tiến độ, trách nhiệm trong việc chậm cập nhật Quy hoạch thoát nước Thủ đô; cơ sở xác định vị trí, quy mô, cao độ các hồ điều hòa; phương án dự phòng khi quy hoạch thoát nước thay đổi; cùng giải pháp phát triển hạ tầng thoát nước thân thiện với môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu.

Trả lời chất vấn, Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội Nguyễn Trọng Kỳ Anh cho biết, việc triển khai Quy hoạch thoát nước Thủ đô đã được thực hiện trong 13 năm qua và luôn gắn với quá trình điều chỉnh, hoàn thiện hệ thống quy hoạch chung của thành phố.

Quy hoạch thoát nước được xây dựng trên cơ sở cụ thể hóa Quy hoạch chung xây dựng Thủ đô Hà Nội năm 2011; sau đó được phê duyệt theo Quyết định số 725 năm 2013. Tiếp đó, trong giai đoạn 2023-2024, cùng với quá trình điều chỉnh Quy hoạch chung Thủ đô đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 1668, các nội dung về quy hoạch thoát nước cũng tiếp tục được nghiên cứu, cập nhật.

"Trong giai đoạn trước, quy hoạch đã đáp ứng các yêu cầu đặt ra đối với công tác thoát nước của Thủ đô và được tích hợp trong hệ thống quy hoạch phát triển đô thị", Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc cho biết.

Giám đốc Sở Quy hoạch – Kiến trúc Hà Nội Nguyễn Trọng Kỳ Anh trả lời chất vấn. Ảnh: Thành Thái

Tuy nhiên, qua quá trình triển khai thực tế, thành phố cũng ghi nhận nhiều hạn chế. Theo đánh giá hiện nay, hệ thống thoát nước mới đáp ứng khoảng 20% công suất theo yêu cầu, trong khi hệ thống hồ điều hòa và các công trình thoát nước trên địa bàn mới được đầu tư khoảng 20%, riêng diện tích hồ điều hòa đạt khoảng 18% so với quy hoạch. Đây là một trong những "điểm nghẽn" đã được các đại biểu HĐND thành phố cũng như lãnh đạo Trung ương và thành phố nhiều lần chỉ ra.

Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc cho biết, Sở đã phối hợp với Sở Xây dựng rà soát các nội dung liên quan. Hiện nay, quy hoạch thoát nước, thoát nước thải và quy hoạch cao độ nền đã được xác định là một bộ phận của quy hoạch hạ tầng kỹ thuật theo quy định của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn. Trong thời gian tới, Sở Xây dựng sẽ là cơ quan chủ trì lập quy hoạch, còn Sở Quy hoạch - Kiến trúc sẽ phối hợp rà soát, hoàn thiện các nội dung liên quan.

Đối với Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Sở Quy hoạch - Kiến trúc đã ban hành kế hoạch triển khai. Theo định hướng quy hoạch mới, tổng diện tích hồ điều hòa của Hà Nội sẽ đạt hơn 8.000 ha, tăng khoảng 20-25% so với quy hoạch trước đây nhằm nâng cao năng lực tiêu thoát nước, thích ứng với biến đổi khí hậu và tình trạng mưa cực đoan.

Bên cạnh đó, quy hoạch tổng thể tầm nhìn 100 năm cũng lần đầu tiên nghiên cứu đồng bộ hệ thống hạ tầng kỹ thuật ngầm theo mô hình phát triển đô thị hiện đại. Theo đó, cùng với hệ thống giao thông và đường sắt đô thị, thành phố sẽ quy hoạch hệ thống bể chứa nước ngầm và công trình thoát nước ngầm nhằm nâng cao hiệu quả điều tiết, tiêu thoát nước đô thị. Đây là nội dung mới sẽ tiếp tục được cụ thể hóa trong quá trình triển khai quy hoạch.

Về tiến độ điều chỉnh quy hoạch thoát nước, Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc cho biết Sở đã thống nhất với Sở Xây dựng về nhiệm vụ và lộ trình thực hiện. Dự kiến trong tháng 9-2026, quy hoạch thoát nước và thoát nước thải của Hà Nội sẽ được phê duyệt và công bố công khai để các đại biểu HĐND thành phố cũng như nhân dân Thủ đô theo dõi, giám sát.

Ông Nguyễn Trọng Kỳ Anh cũng cho biết, thành phố đang tập trung triển khai các công trình trọng điểm về thoát nước. Theo đó, hiện có 13 công trình cấp bách đang được đẩy nhanh tiến độ, trong đó có 6 dự án hồ điều hòa, cùng với các dự án cải tạo mạng lưới kênh mương, cống và trạm bơm.

Song song với đó, thành phố đang triển khai cải tạo, chỉnh trị các tuyến sông giữ vai trò quan trọng trong tiêu thoát nước như sông Tô Lịch, sông Kim Ngưu, sông Nhuệ và sông Đáy. Khi các tuyến sông này được khơi thông dòng chảy và hạ thấp mực nước, sẽ góp phần nâng cao năng lực thoát nước, đồng thời, phục vụ hiệu quả công tác tưới tiêu trên địa bàn thành phố.

Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc cũng cho biết các sở, ngành đang tiếp tục rà soát để khắc phục những tồn tại trong công tác quản lý cao độ nền và quy hoạch thoát nước. Trong quá trình điều chỉnh quy hoạch, thành phố sẽ cập nhật các yếu tố mới, trong đó có việc tính toán lại tần suất mưa thiết kế cho hệ thống thoát nước; rà soát quy mô trạm bơm, sông, kênh, hồ điều hòa; đồng thời tích hợp các kịch bản biến đổi khí hậu giai đoạn từ năm 2025 trở đi.

Ông Nguyễn Trọng Kỳ Anh bày tỏ, nếu thành phố hoàn thành khoảng 80% khối lượng còn lại của Quy hoạch thoát nước theo Quyết định số 725, Hà Nội cơ bản sẽ giải quyết được tình trạng ngập úng đô thị. Cùng với đó, Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm đã định hướng phát triển hệ thống hạ tầng kỹ thuật đa tầng, đa lớp. Khi hệ thống này được đầu tư đồng bộ, sẽ tạo nền tảng để giải quyết căn cơ bài toán ngập úng đô thị trong thời gian tới.

Đo lường sự đóng góp của các dự án hồ điều hòa, công viên

Đại biểu Nguyễn Trung Nam (Tổ đại biểu số 18) đề nghị Giám đốc Sở Tài chính làm rõ hiệu quả khai thác sau đầu tư đối với các dự án hồ điều hòa, công viên sử dụng vốn ngân sách. Đại biểu cho rằng, đầu tư công phải đóng vai trò “vốn mồi”, dẫn dắt. Vì vậy, bên cạnh mục tiêu thoát nước và tạo cảnh quan, cần đánh giá rõ phương án khai thác sau đầu tư, tạo thêm nguồn lực và đóng góp cho mục tiêu tăng trưởng hai con số của thành phố.

Đại biểu Nguyễn Trung Nam (Tổ đại biểu số 18) chất vấn Giám đốc Sở Tài chính. Ảnh: Thành Thái

Làm rõ nội dung này, Giám đốc Sở Tài chính Hà Nội Nguyễn Ngọc Tú cho biết, đối với các dự án đầu tư công bằng vốn ngân sách thành phố, đặc biệt là các công trình hồ điều hòa, công viên và đường dạo xung quanh, Sở Tài chính đều tham gia thẩm định ngay từ giai đoạn chuẩn bị chủ trương đầu tư đến quá trình triển khai dự án. Việc thẩm định tập trung đánh giá hiệu quả sử dụng vốn, kế hoạch đầu tư, xác định phương án bàn giao công trình sau khi hoàn thành để địa phương quản lý, khai thác và vận hành. Các dự án này không chỉ hướng tới mục tiêu giảm úng ngập, cải thiện môi trường, phát triển hạ tầng giao thông, mà còn góp phần hoàn thiện hạ tầng theo quy hoạch, tạo sức hấp dẫn thu hút đầu tư và tăng nguồn lực cho ngân sách thành phố.

Bên cạnh các dự án triển khai theo kế hoạch thông thường, thành phố cũng thực hiện một số dự án cấp bách nhằm kịp thời xử lý những vấn đề phát sinh. Các dự án này được xem xét trên cơ sở đề xuất của các cơ quan chuyên ngành và được đánh giá kỹ về sự cần thiết cũng như hiệu quả đầu tư. Khi thẩm định các dự án cấp bách này, Sở Tài chính đặc biệt chú trọng kiểm soát hiệu quả và không để xảy ra tình trạng buông lỏng quản lý vốn đầu tư.

“Sở Tài chính khẳng định tất cả công trình đầu tư hạ tầng kỹ thuật và thoát nước thời gian qua đều được đánh giá, đo lường trên cơ sở mức độ đóng góp đối với ngân sách, phát triển kinh tế - xã hội và sự phát triển chung của thành phố”, Giám đốc Sở Tài chính nhấn mạnh.