Kỳ kiểm tra năng lực hành nghề bác sĩ đầu tiên năm 2027: Điều kiện dự thi và lộ trình triển khai

PGS.TS Nguyễn Viết Tiến, Phó Chủ tịch thường trực Hội đồng y khoa Quốc gia - Ảnh: VGP/HM

Đánh giá năng lực hành nghề khám, chữa bệnh, từng bước chuẩn hóa nguồn nhân lực Y tế

Thưa ông, Hội đồng Y khoa Quốc gia (HĐYKQG) vừa thống nhất sẽ tổ chức kỳ kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám, chữa bệnh đầu tiên trên cả nước vào tháng 12/2027. Xin ông cho biết, kỳ kiểm tra này có ý nghĩa như thế nào?

PGS.TS Nguyễn Viết Tiến: Việc tổ chức kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh được quy định tại Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023 và được hướng dẫn chi tiết tại Nghị định 96/2023/NĐ-CP của Chính phủ, nhằm đảm bảo chất lượng, an toàn và hiệu quả trong hoạt động khám, chữa bệnh.

Việc tổ chức kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề trước hết nhằm mục đích đảm bảo người hành nghề có đủ năng lực chuyên môn, kỹ năng và đạo đức nghề nghiệp. Qua đó nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và an toàn người bệnh.

Đồng thời, việc đánh giá năng lực hành nghề sẽ từng bước giúp chuẩn hóa nguồn nhân lực Y tế theo các tiêu chuẩn chung, tiến tới hội nhập quốc tế. Đây cũng là xu thế chung được đa số các quốc gia trên thế giới triển khai.

Vậy tại sao HĐYKQG chọn thời điểm cuối năm 2027 để tổ chức kỳ kiểm tra đầu tiên này, thưa ông?

PGS.TS Nguyễn Viết Tiến: Việc lựa chọn thời điểm cuối năm 2027 để tổ chức kỳ kiểm tra đầu tiên nhằm đảm bảo những bước chuẩn bị tốt nhất, đầy đủ nhất cho cả việc tổ chức cũng như đối với người sẽ tham dự kỳ kiểm tra, đánh giá, vì đây là lần đầu tiên chúng ta tổ chức.

Việc triển khai sẽ được thực hiện theo lộ trình phù hợp, có tính chuyển tiếp, tuân thủ Luật Khám bệnh, chữa bệnh và các văn bản hướng dẫn, bảo đảm không gây xáo trộn đối với người hành nghề và các cơ sở đào tạo.

Điều kiện của người tham dự kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề

Những người tham dự kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám, chữa bệnh năm 2027 phải đảm bảo có những điều kiện gì, thưa ông?

PGS.TS Nguyễn Viết Tiến: Theo quy định tại Điều 24 Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023, người đề nghị cấp giấy phép hành nghề phải thực hiện kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh theo quy định của Luật.

Như vậy, đối với đối tượng bác sỹ tham dự kỳ kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám chữa bệnh năm 2027 cần có các điều kiện sau:

- Có văn bằng chuyên môn Bác sỹ.

- Đã hoàn thành việc thực hành khám bệnh, chữa bệnh theo quy định tại Điều 23 của Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023.

Lộ trình triển khai kỳ kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề

Xin ông chia sẻ lộ trình triển khai kỳ thi đánh giá năng lực hành nghề đối với tất cả y bác sỹ muốn hành nghề khám chữa bệnh trên cả nước?

PGS.TS Nguyễn Viết Tiến: Trước tiên phải khẳng định, đây là kỳ kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề khám chữa bệnh. Lộ trình triển khai kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh đối với 8 nhóm chức danh được quy định tại Luật khám bệnh, chữa bệnh.

Cụ thể, năm 2027 đối với chức danh bác sỹ; năm 2028 với các chức danh y sỹ, điều dưỡng, hộ sinh; năm 2029 với các chức danh kỹ thuật y, dinh dưỡng lâm sàng, cấp cứu ngoại viện và tâm lý lâm sàng.

Việc triển khai kỳ kiểm tra đánh giá sẽ được thực hiện theo các quy trình chặt chẽ và các quy định được Hội đồng Y khoa Quốc gia ban hành, đảm bảo tính công bằng, khách quan, minh bạch và đảm bảo chất lượng, an toàn.

Dự kiến thi trắc nghiệm trên máy tính

Như ông đã đề cập, việc đánh giá này sẽ từng bước giúp chuẩn hóa nguồn nhân lực Y tế ở nước ta theo các tiêu chuẩn chung, tiến tới hội nhập quốc tế. Xin ông chia sẻ những điểm nổi bật về kỳ thi này tại các nước trong khu vực và trên thế giới hiện nay như thế nào?

PGS.TS Nguyễn Viết Tiến: Hiện nay, việc kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh đã và đang được nhiều quốc gia trên thế giới áp dụng.

Tại Hoa Kỳ (USMLE), Thái Lan và một số nước khác, việc đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh thường được tổ chức qua 3 bài kiểm tra chính tương đương với 3 nhóm nội dung chính:

Bài kiểm tra thứ nhất: Đánh giá kiến thức y học nền tảng, gồm khoa học cơ bản, y học cơ sở và nguyên lý bệnh học. Hình thức chủ yếu là trắc nghiệm trên máy tính (MCQs).

Bài kiểm tra thứ hai: Đánh giá kiến thức và tư duy lâm sàng, kiểm tra khả năng chẩn đoán, xử trí, lựa chọn phương pháp điều trị và ra quyết định chuyên môn trong các tình huống lâm sàng. Hình thức trắc nghiệm tình huống lâm sàng trên máy tính.

Bài kiểm tra thứ ba: Đánh giá kỹ năng thực hành lâm sàng và giao tiếp nghề nghiệp, đánh giá kỹ năng thăm khám, khai thác bệnh sử, tư vấn, xử trí tình huống và đảm bảo an toàn người bệnh. Hình thức thi kết hợp câu hỏi trắc nghiệm khách quan (MCQs) và thực hành theo mô hình khám lâm sàng có cấu trúc khách quan (OSCE - Objective Structured Clinical Examination) hoặc đánh giá trực tiếp trên tình huống giả định.

Sau khi tốt nghiệp bằng bác sĩ Y khoa và đã hoàn thiện đủ 2 bài thi trước đó, thí sinh được đăng ký bài thi thứ 3. Sau khi qua bài kiểm tra thứ 3, thí sinh được cấp chứng chỉ hành nghề.

Người tham dự kỳ kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám chữa bệnh năm 2027 cần có văn bằng chuyên môn Bác sỹ và đã hoàn thành việc thực hành khám bệnh, chữa bệnh theo quy định tại Điều 23 của Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023

Tại Canada (MCCQE), Anh (UKMLA), Australia, Thụy Sĩ, Hàn Quốc… kỳ kiểm tra được tiến hành qua 2 phần gồm:

Phần 1: Đánh giá kiến thức tư duy lâm sàng, kiểm tra kiến thức đã học trong toàn bộ chương trình giảng dạy y khoa, trong đó nhấn mạnh đến lý luận lâm sàng, tập trung vào các yếu tố rủi ro, dịch tễ học và quản lý. Hình thức thi là MCQs trên máy tính, được tổ chức tại các cơ sở đào tạo y khoa.

Phần 2: Đánh giá kỹ năng lâm sàng và chuyên môn, kiểm tra kỹ năng lâm sàng, kỹ năng giao tiếp nghề nghiệp và tính chuyên nghiệp của sinh viên y khoa. Hình thức thi là OSCE, được tổ chức tại các cơ sở đào tạo y khoa.

Tại Việt Nam, việc kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh được căn cứ dựa trên chuẩn năng lực nghề nghiệp cho từng chức danh tương ứng.

Như vậy, chuẩn năng lực nghề nghiệp là căn cứ cốt lõi để xây dựng nội dung kiểm tra. Các nội dung kiểm tra cũng bao phủ các phần như các nước trên thế giới đang áp dụng. Hình thức kiểm tra dự kiến trong giai đoạn hiện nay là MCQs trên máy tính.

Những thuận lợi và khó khăn tại Việt Nam

Việc triển khai kỳ thi đánh giá năng lực hành nghề khám chữa bệnh ở nước ta có thuận lợi và khó khăn gì không, thưa ông?

PGS.TS Nguyễn Viết Tiến: Do đây là lần đầu tiên Việt Nam triển khai kỳ kiểm tra, đánh giá nên không tránh khỏi những khó khăn và thách thức nhất định từ việc xây dựng quy chế, quy trình kiểm tra đến việc xây dựng ngân hàng câu hỏi và tổ chức thi, để đảm bảo vừa hội nhập quốc tế, đồng thời cũng phù hợp với nhu cầu và tình hình thực tế tại Việt Nam.

Bên cạnh đó, đây là kỳ kiểm tra đầu tiên được tổ chức nên cũng không thể tránh được tâm lý lo lắng của người tham dự kỳ kiểm tra, cũng như dư luận xã hội.

Còn những thuận lợi trong việc triển khai kỳ thi này bao gồm:

-Hệ thống đào tạo trong khối ngành sức khỏe của chúng ta hiện nay phát triển khá đồng đều trong các vùng miền, tạo cơ sở thống nhất về nội dung đào tạo theo chuẩn năng lực đã được Bộ Y tế phê duyệt, đánh giá kết quả.

-Việc tổ chức kiểm tra đánh giá năng lực hành nghề khám bệnh, chữa bệnh đã được quy định trong Luật khám bệnh, chữa bệnh, đây là cơ sở pháp lý rất rõ ràng, tạo nền tảng vững chắc để triển khai.

-Bên cạnh đó, trong quá trình triển khai kỳ kiểm tra này, chúng ta đều có sự học hỏi kinh nghiệm cũng như sự hỗ trợ từ các chuyên gia đến từ nhiều quốc gia đã có nhiều kinh nghiệm trong tổ chức kỳ kiểm tra tương tự.

Vì vậy, chúng tôi tin tưởng với sự nỗ lực và quyết tâm của toàn bộ hệ thống chính trị, sự phối hợp chặt chẽ của Bộ Y tế cùng sự đồng hành của các cơ sở đào tạo, chúng ta sẽ tiến hành thành công kỳ kiểm tra này.

Qua đó, nâng cao chất lượng khám bệnh, chữa bệnh, góp phần quan trọng trong việc bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.

Xin cảm ơn ông!

Theo baochinhphu.vn