KỶ NIỆM 51 NĂM NGÀY GIẢI PHÓNG MIỀN NAM, THỐNG NHẤT ĐẤT NƯỚC (30-4-1975 - 30-4-2026) Dấu mốc 30-4 lịch sử

Phó Bí thư Tỉnh ủy (nay là Phó Bí thư Thành ủy) Võ Tấn Đức và Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh (nay là Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố) Nguyễn Kim Long trao giấy chứng nhận đầu tư cho Dự án Sembcorp Integrated Hub Đồng Nai 1. Ảnh: Ngọc Liên

Từ vùng đất chiến khu đến cực tăng trưởng hàng đầu

Đồng Nai là một điển hình tiêu biểu cho sự chuyển mình mạnh mẽ của một vùng đất từng chịu nhiều hy sinh, mất mát. Từ Chiến khu Đ năm xưa - nơi ghi dấu những năm tháng “Miền Đông gian lao mà anh dũng”, Đồng Nai hôm nay đã vươn lên trở thành một trong những trung tâm công nghiệp hàng đầu, cực tăng trưởng quan trọng, có sức lan tỏa lớn đối với vùng Đông Nam Bộ và cả nền kinh tế quốc gia.

Với 86 khu công nghiệp được quy hoạch, trong đó 43 khu đang hoạt động, Đồng Nai thu hút mạnh mẽ dòng vốn đầu tư trong và ngoài nước. Theo số liệu thống k nghĩa ê năm 2025, quy mô GRDP của Đồng Nai đạt hơn 677,9 ngàn tỷ đồng, thuộc nhóm dẫn đầu cả nước; GRDP bình quân đầu người đạt gần 153 triệu đồng; tốc độ tăng trưởng GRDP đạt 9,63%, vượt chỉ tiêu Chính phủ giao. Đặc biệt, Đồng Nai còn là một trong những địa phương đóng góp lớn cho ngân sách quốc gia. Năm 2025, dù chỉ tiêu được giao là 70 ngàn tỷ đồng, tỉnh đã thu được gần 103 ngàn tỷ đồng. Đồng Nai cũng nằm trong nhóm địa phương có đóng góp đáng kể vào tăng trưởng GDP cả nước, với tỷ lệ đóng góp khoảng 5,49%.

Với dân số gần 4,5 triệu người, thuộc tốp tỉnh, thành đông dân nhất nước, Đồng Nai sở hữu một thị trường lao động lớn, năng động, đồng thời cũng là nguồn lực nội sinh quan trọng để phát triển kinh tế tri thức trong giai đoạn mới. Những con số này không chỉ phản ánh quy mô phát triển mà quan trọng hơn, khẳng định một thực tế: Đồng Nai đã hội tụ đầy đủ các điều kiện của một cực tăng trưởng quan trọng của quốc gia.

Không gian phát triển mới - cơ hội, động lực và những thách thức

Việc Trung ương quyết định nâng tầm Đồng Nai trở thành thành phố là một bước đi mang tính chiến lược, thể hiện tầm nhìn dài hạn trong tổ chức không gian phát triển quốc gia. Đây không đơn thuần là nâng cấp hành chính mà là sự tái định vị vai trò của Đồng Nai - từ một địa phương phát triển nhanh trở thành một đầu tàu có trách nhiệm dẫn dắt, điều tiết và lan tỏa.

Phát biểu tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI vào sáng 20-4, đồng chí Vũ Hồng Văn, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai (nay là Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai) nhấn mạnh: Đây là một quyết sách mang tầm chiến lược của Trung ương; đồng thời khẳng định, Đồng Nai sẽ là một cực tăng trưởng, gánh vác trách nhiệm đóng góp cho ngân sách nhà nước.

Trở thành thành phố, Đồng Nai sẽ bước vào một không gian phát triển hoàn toàn mới. Trước hết là không gian thể chế. Với vị thế mới, Đồng Nai sẽ có điều kiện tiếp cận và vận dụng các cơ chế, chính sách đặc thù, linh hoạt hơn trong quản lý và phát triển. Đây là yếu tố có ý nghĩa quyết định trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng gay gắt giữa các địa phương và các quốc gia. Một mô hình thể chế năng động, minh bạch và hiệu quả sẽ là “đòn bẩy mềm” giúp Đồng Nai bứt phá trong giai đoạn mới.

Về không gian kinh tế, với quy mô GRDP gần 700 ngàn tỷ đồng và tốc độ tăng trưởng cao, Đồng Nai có đủ nền tảng để chuyển từ công nghiệp gia công sang công nghiệp công nghệ cao, từ thu hút đầu tư theo chiều rộng sang lựa chọn đầu tư theo chiều sâu. Đặc biệt, với sự hình thành và phát triển của Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Đồng Nai có cơ hội trở thành trung tâm logistics và dịch vụ quốc tế, kết nối trực tiếp với các chuỗi giá trị toàn cầu.

Riêng về không gian đô thị và xã hội, việc trở thành thành phố không chỉ là mở rộng quy mô đô thị mà quan trọng hơn là nâng cao chất lượng sống cho người dân với hạ tầng giao thông đồng bộ, môi trường sống xanh, dịch vụ công hiện đại, giáo dục, y tế chất lượng cao… Tất cả những yếu tố này sẽ quyết định sức hấp dẫn và tính bền vững của một đô thị trong dài hạn. Ở chiều sâu hơn, đây chính là cơ hội để Đồng Nai xây dựng một mô hình đô thị “đáng sống”, nơi phát triển kinh tế đi đôi với tiến bộ và công bằng xã hội.

Tuy nhiên, đi cùng với cơ hội là những thách thức không nhỏ. Trước hết, đó là áp lực về quản trị đô thị. Với quy mô dân số lớn và tốc độ đô thị hóa nhanh, nếu không có một mô hình quản trị hiện đại, hiệu quả và minh bạch, Đồng Nai sẽ phải đối mặt với những vấn đề phức tạp như: ùn tắc giao thông, quá tải hạ tầng, ô nhiễm môi trường và gia tăng bất bình đẳng xã hội.

Đó còn là thách thức về yêu cầu chất lượng tăng trưởng. Trong bối cảnh các lợi thế truyền thống như lao động giá rẻ và đất đai dần thu hẹp, Đồng Nai buộc phải chuyển sang mô hình tăng trưởng dựa trên năng suất, đổi mới sáng tạo và công nghệ. Điều này đòi hỏi sự đầu tư mạnh mẽ vào giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, cũng như xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

Cùng với đó là bài toán về cân bằng phát triển. Làm thế nào để hài hòa giữa công nghiệp hóa và bảo vệ môi trường, giữa tăng trưởng kinh tế và bảo đảm an sinh xã hội, giữa đô thị hóa và bảo tồn bản sắc văn hóa. Đó là những câu hỏi không dễ trả lời. Nếu không giải quyết tốt, những mâu thuẫn này có thể trở thành lực cản đối với sự phát triển bền vững.

Chính vì vậy, yêu cầu đặt ra đối với Đồng Nai trong giai đoạn tới không chỉ là phát triển nhanh hơn mà quan trọng là phát triển tốt hơn, tức là phát triển có chất lượng, có chiều sâu và có khả năng chống chịu trước các biến động. Đây cũng chính là tinh thần xuyên suốt trong các văn kiện của Đảng về sự phát triển đất nước trong giai đoạn mới: lấy chất lượng, hiệu quả và tính bền vững làm tiêu chí hàng đầu.

Khát vọng Ðồng Nai trong kỷ nguyên mới

Từ một chiến khu kiên cường trong đạn bom, khói lửa chiến tranh, thành phố Đồng Nai hôm nay đang đứng trước cơ hội lịch sử để vươn mình trở thành một đô thị trung tâm của quốc gia. Khát vọng đó không chỉ thể hiện ở những con số tăng trưởng mà còn ở một tầm nhìn dài hạn: Đến năm 2030 trở thành cực tăng trưởng hàng đầu, đến năm 2045 đóng góp xứng đáng vào mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước phát triển, có thu nhập cao.

Khát vọng ấy, suy cho cùng không phải là khát vọng của riêng một địa phương mà là một phần trong khát vọng chung của cả dân tộc - khát vọng xây dựng một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng, sánh vai cùng các cường quốc. Và trong hành trình đó, những địa phương như Đồng Nai, với vị trí, tiềm năng và trách nhiệm của mình sẽ đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Như Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai Vũ Hồng Văn từng khẳng định: Đồng Nai sẽ là nhóm dẫn đầu để gánh vác sứ mệnh phát triển của đất nước. Đó không chỉ là cam kết chính trị mà còn là lời hiệu triệu hành động đối với toàn bộ hệ thống chính trị và nhân dân Đồng Nai.

Trong lịch sử, mỗi dấu mốc lớn đều mở ra một vận hội phát triển mới. Với Đồng Nai, ngày 30-4-2026 không chỉ là một cột mốc hành chính mà là điểm khởi đầu của một hành trình mới - hành trình vươn tầm, hành trình khẳng định vai trò dẫn dắt phát triển. Đồng Nai hôm nay đang viết tiếp trang sử không chỉ được ghi bằng những con số tăng trưởng mà còn bằng chất lượng sống của người dân, bằng năng lực cạnh tranh của nền kinh tế và bằng đóng góp ngày càng lớn cho sự phát triển chung của đất nước. Đó chính là ý nghĩa trung tâm của việc “vươn tầm thành phố” không phải ở danh xưng, mà ở tầm vóc phát triển và trách nhiệm quốc gia.