Kỷ niệm ngày Gia đình Việt Nam 28/6 Gia đình hạnh phúc - nền tảng của một quốc gia thịnh vượng

Từ “tế bào xã hội” đến nền tảng của chính sách phát triển con người

Trong đời sống người Việt Nam, gia đình luôn là nơi con người tìm thấy điểm tựa đầu tiên và bền lâu nhất. Nhìn từ chủ đề ngày Gia đình Việt Nam năm nay, “Gia đình hạnh phúc - Quốc gia thịnh vượng”, có thể thấy xây dựng con người phải bắt đầu từ gia đình. Một đứa trẻ được lớn lên trong yêu thương, an toàn, được lắng nghe và dạy về lẽ phải sẽ có nền tảng vững chắc hơn để trở thành một công dân tử tế. Một thanh niên có điểm tựa gia đình sẽ có thêm niềm tin để học tập, lập thân, lập nghiệp. Một người lao động có mái ấm bình yên sẽ có thêm sức mạnh để vượt qua áp lực đời sống. Một người cao tuổi được con cháu chăm sóc, tôn trọng sẽ cảm nhận rõ hơn giá trị nhân văn của phát triển.

Biểu dương các cá nhân có thành tích xuất sắc trong triển khai công tác gia đình. Ảnh: Việt Hùng

Vấn đề đặt ra là cần nhìn gia đình không chỉ như một phạm vi riêng tư của mỗi nhà, mà còn là đối tượng quan trọng của chính sách công. Chăm lo gia đình không thể dừng lại ở vận động, tuyên truyền hay những phong trào có tính thời điểm. Gia đình cần được đặt trong tổng thể các chính sách về giáo dục, y tế, lao động, nhà ở, văn hóa, an sinh xã hội, bình đẳng giới, bảo vệ trẻ em, chăm sóc người cao tuổi và chuyển đổi số.

Đây cũng là yêu cầu đặt ra đối với hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước. Khi Quốc hội xem xét một dự án luật, một chương trình mục tiêu, một chính sách an sinh, một chính sách giáo dục, lao động, y tế, văn hóa, cần đặt câu hỏi: chính sách này tác động như thế nào đến gia đình? Có giúp trẻ em được bảo vệ tốt hơn không? Có giúp phụ nữ được bình đẳng và an toàn hơn không? Có giúp người cao tuổi được chăm sóc tốt hơn không? Có giúp người lao động cân bằng hơn giữa mưu sinh và đời sống gia đình không? Có giúp các giá trị văn hóa gia đình được duy trì trong bối cảnh hiện đại hóa không?...

Khi tiếp cận theo cách đó, gia đình không còn là câu chuyện bên lề của phát triển, mà trở thành một chỉ báo quan trọng của chất lượng phát triển. Một quốc gia thịnh vượng không thể chỉ được đo bằng tăng trưởng GDP, quy mô ngân sách, hạ tầng giao thông hay sức hút đầu tư. Quốc gia thịnh vượng còn phải được đo bằng mức độ an toàn, bình yên, nhân văn trong từng mái nhà; bằng khả năng mỗi gia đình được thụ hưởng thành quả phát triển; bằng việc mỗi người dân có điều kiện sống xứng đáng hơn, yêu thương hơn và có cơ hội phát triển toàn diện hơn.

Để thành quả phát triển đi vào từng gia đình

Gia đình Việt Nam đang đứng trước nhiều biến đổi sâu sắc. Đô thị hóa, công nghiệp hóa, di cư lao động, già hóa dân số, chuyển đổi số, áp lực việc làm, nhà ở, học hành, chăm sóc con cái và phụng dưỡng cha mẹ đang tạo ra những thách thức mới. Nhiều gia đình đầy đủ hơn về vật chất nhưng thiếu thời gian cho nhau. Nhiều trẻ em có nhiều thiết bị công nghệ hơn nhưng thiếu sự đồng hành cảm xúc. Nhiều người cao tuổi sống trong điều kiện vật chất tốt hơn nhưng vẫn cô đơn. Nhiều phụ nữ vẫn đang gánh vác phần lớn công việc chăm sóc không lương trong gia đình...

Lễ kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam khẳng định những thành tựu nổi bật của công tác gia đình, đồng thời tôn vinh các giá trị truyền thống tốt đẹp của gia đình Việt. Ảnh: Việt Hùng

Những thay đổi ấy cho thấy hạnh phúc gia đình trong thời đại mới không thể chỉ được hiểu là cơm no, áo ấm. Hạnh phúc gia đình hôm nay phải bao gồm an toàn, bình đẳng, tôn trọng, chia sẻ, đối thoại và cùng phát triển. Một gia đình hạnh phúc là nơi không có bạo lực; trẻ em không bị xâm hại, bỏ mặc hay tổn thương trên không gian mạng; phụ nữ được tôn trọng và có cơ hội phát triển; người cao tuổi được chăm sóc cả về vật chất và tinh thần; các thế hệ biết lắng nghe nhau; vợ chồng biết chia sẻ trách nhiệm; mỗi thành viên có thể tìm thấy trong gia đình sự bình yên và động lực sống.

Muốn vậy, trước hết cần chuyển mạnh từ nhận thức sang hành động chính sách, quan tâm nhiều hơn đến giáo dục đời sống gia đình. Cần coi phòng, chống bạo lực gia đình là một yêu cầu của phát triển văn minh; tăng cường cơ chế phát hiện sớm, can thiệp kịp thời, bảo vệ nạn nhân, xử lý nghiêm hành vi bạo lực, đồng thời xây dựng văn hóa đối thoại, tôn trọng và bình đẳng trong gia đình.

Chăm lo tốt hơn cho các nhóm gia đình dễ bị tổn thương: gia đình nghèo, gia đình công nhân, gia đình di cư, gia đình ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, gia đình có người khuyết tật, người cao tuổi sống một mình, trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt. Không thể nói đến gia đình hạnh phúc nếu chính sách chưa chạm đến những mái nhà khó khăn nhất. Sự thịnh vượng của quốc gia chỉ có ý nghĩa đầy đủ khi những nhóm yếu thế được bảo vệ, nâng đỡ và tạo cơ hội vươn lên.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từng nhấn mạnh mục tiêu cao nhất, đích đến cuối cùng của phát triển là Nhân dân được thụ hưởng thành quả phát triển. Thành quả ấy phải được cảm nhận trong từng mái nhà: trẻ em được học tập và vui chơi an toàn; người lao động có việc làm, thu nhập, thời gian nghỉ ngơi; người dân được chăm sóc sức khỏe; người cao tuổi được phụng dưỡng; phụ nữ được tôn trọng; người yếu thế được bảo vệ; mỗi gia đình có điều kiện để sống văn minh, hạnh phúc.

Đây cũng là thước đo quan trọng đối với hiệu quả quản trị quốc gia. Gia đình hạnh phúc, suy cho cùng, không chỉ là ước mong riêng của mỗi người. Đó là lợi ích chung của quốc gia. Chăm lo gia đình không chỉ là giữ gìn nếp nhà, mà là chăm lo cho gốc rễ của phát triển. Và từ hàng triệu mái nhà bình yên, tử tế, trách nhiệm, chúng ta có thêm niềm tin để xây dựng một Việt Nam giàu mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, thịnh vượng và hạnh phúc.