Ký ức trạn đánh kho bom thành Tuy Hạ (Đồng Nai)
Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, kho bom Thành Tuy Hạ (Biên Hòa - Đồng Nai) được mệnh danh là một trong những trung tâm dự trữ vũ khí chiến lược lớn nhất của quân đội Mỹ ở miền Nam Việt Nam. Thế nhưng, bằng tinh thần mưu trí, lòng quả cảm vô song và nghệ thuật tác chiến thọc sâu, luồn sâu xuất quỷ nhập thần, tổ chiến đấu 5 người của Đoàn 10 Đặc công Rừng Sác đã giáng một đòn sấm sét, san phẳng sào huyệt này vào đêm 14/12/1972. Qua lời kể chân thực của người trong cuộc – Cựu chiến binh Bùi Quyết Thắng, trang sử vàng oai hùng của Binh chủng Đặc công một lần nữa được tái hiện sống động, khắc họa biểu tượng sáng ngời về ý chí quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh.
Cuộc hội ngộ của những người lính Đặc công
Ngày này một năm trước, tôi có chuyến về Thái Bình trước khi có thông tin sáp nhập tỉnh Thái Bình vào Hưng Yên. Mục đích chính của chuyến đi là đến thăm anh Bùi Quyết Thắng – một trong năm chiến sĩ Đặc công huyền thoại của Đoàn 10 Đặc công Rừng Sác năm xưa. Anh chính là người đã trực tiếp tham gia trận tập kích gài mìn, phá hủy kho bom Thành Tuy Hạ rúng động chiến trường.

1. CCB Bùi Quyết Thắng - Ảnh ; NVCC
Đứng giữa mảnh đất Quỳnh Phụ, tôi bấm máy gọi điện thoại cho anh:
– Anh Thắng ơi, hôm nay anh có ở nhà không ạ?
Đầu dây bên kia, một giọng nói quen thuộc hỏi lại:
– Ai đấy?
– Em Thành Đô, Đặc công 113 đây ạ!
– Chú đang ở đâu rồi?
– Em di chuyển từ Thái Thụy sang, sắp đến Quỳnh Côi nhà anh rồi.
– Anh đang ở nhà đây. Chú cứ đến số nhà 5, ngõ 55 phố Đoàn Nguyễn Tuấn nhé, anh ra ngõ đón chú.
Vừa gặp nhau ở đầu ngõ, hai anh em lính Đặc công ôm chầm lấy nhau xúc động. Anh kéo tôi vào nhà, nhanh tay pha ấm trà nóng rồi câu chuyện chiến trường cứ thế tuôn trào. Anh là lính của Đoàn 10 Đặc công Rừng Sác – một đơn vị anh hùng mà nhắc đến là phải nhắc đến những chiến công oanh liệt như trận đánh kho xăng Nhà Bè và trận bão lửa kho bom Thành Tuy Hạ. Anh là một trong năm người lính quả cảm của tổ chiến đấu đêm 14 tháng 12 năm 1972 ngày ấy.

CCB Bùi Quyết Thắng ( trái ) & Thành Đô ( phải ) tại Quỳnh Phụ , Thái Bình cũ , ngày 29/6/2025.Ảnh : Thành Đô
Cựu chiến binh Bùi Quyết Thắng sinh ngày 25 tháng 5 năm 1950, quê gốc tại thôn Quỳnh Ngọc, xã Quỳnh Hồng, huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình. Hiện anh đang cư trú tại Tổ 6, thị trấn Quỳnh Côi, huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình cũ ( nay là xã Quỳnh Phụ , tỉnh Hưng Yên ) Anh nhập ngũ ngày 28 tháng 4 năm 1970, biên chế vào Đại đội 27, Tiểu đoàn 5, Bộ Tư lệnh Đặc công . Từ tháng 12 năm 1970 đến tháng 2 năm 1971, anh được cử đi học khóa Tiểu đội trưởng. Đến tháng 3 năm 1971, anh chuyển về Đại đội 32 (K32) nhận quân và làm công tác huấn luyện. Tháng 12 năm 1971, anh nhận lệnh đi B (vào chiến trường miền Nam), bổ sung vào đội hình Đoàn 10 Đặc công Rừng Sác và vinh dự được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam ngày 5 tháng 4 năm 1972.
Sau khi được luyện tập bổ sung các kỹ thuật tinh mật và làm quen với môi trường địa hình sông nước khốc liệt của Rừng Sác, đơn vị K32 được chính thức giao nhiệm vụ tác chiến đánh phá kho bom Thành Tuy Hạ và các tàu chiến tại cảng. Qua quá trình trinh sát dũng cảm, đêm ngày 11 rạng sáng ngày 12 tháng 11 năm 1972, đơn vị đã tổ chức trận đánh đầu tiên vào kho bom Thành Tuy Hạ, phá hủy thành công kho chứa thuốc hóa chất và kho bom napalm của địch.
"Yếu địa" Thành Tuy Hạ và quyết tâm quyết tử
Kho vũ khí Thành Tuy Hạ nằm ở phía Đông Nam, cách Sài Gòn khoảng 18 km, nằm kẹp giữa hai tỉnh lộ 25 và 19 thuộc quận Nhơn Trạch, tỉnh Biên Hòa (nay thuộc tỉnh Đồng Nai). Toàn bộ khu kho có chiều dài khoảng 1,5 km, rộng 1 km. Bao bọc quanh yếu địa này là 14 lớp hàng rào kẽm gai tổng hợp được chia làm 3 tuyến phòng thủ kiên cố. Mỗi tuyến đều được địch bố trí hệ thống lô cốt, hầm hào mật tập và rất nhiều chướng ngại vật nguy hiểm. Đây là một vị trí cực kỳ thuận lợi về mặt giao thông khi có cả đường bộ, đường thủy và bến cảng hành tiến. Bởi vậy, quân đội Mỹ và tay sai đã chọn Thành Tuy Hạ làm kho trung chuyển và dự trữ bom đạn chiến lược lớn nhất của chúng ở miền Nam.
Mười ngày sau trận đánh đầu tiên, cấp trên tiếp tục hạ mệnh lệnh: Bằng bất cứ giá nào, đơn vị K32 phải tổ chức đánh phá hủy hoàn toàn kho bom này để chặt đứt nguồn cung ứng vũ khí của địch. Nhận lệnh, đơn vị chia làm 2 tổ trinh sát bằng mọi giá phải thọc sâu điều nghiên mục tiêu. Tổ 1 gồm đồng chí Hòa (Đại đội trưởng/B trưởng) và đồng chí Chữ. Tổ 2 gồm đồng chí Thắng (Trung đội phó) và đồng chí Sáng.
Sau gần nửa tháng bám trụ kiên trì bám mục tiêu, tổ của anh Thắng và anh Sáng tổ chức trinh sát từ hướng bờ sông đã mưu trí lọt được vào bên trong lõi kho. Hai anh dũng cảm nằm lại mai phục ngay trong lòng địch suốt một ngày trời để nắm chắc quy luật canh gác, đến tối hôm sau mới bí mật rút ra ngoài và về báo cáo trực tiếp với đồng chí Bảy Ước (Đoàn trưởng Đoàn 10).

Đại tá anh hùng lược lượng vũ trang nhân dân Lê Bá Ước Đoàn trưởng kiêm chính ủy Đoàn 10 Đặc công Rừng Sác - Ảnh : Tư liệu
Nghe báo cáo tình hình thực địa chắc chắn, đồng chí Bảy Ước yêu cầu đơn vị khẩn trương chuẩn bị lực lượng, vũ khí mìn hẹn giờ và các trang thiết bị cần thiết phục vụ cho trận đánh một cách nhanh nhất. Tối ngày 12 tháng 12 năm 1972, toàn tổ tập trung lên sa bàn để hạ quyết tâm chiến đấu. Tất cả anh em đều xác định tinh thần quyết tử, chấp nhận hy sinh để phá hủy bằng được kho bom của giặc vào đúng ngày 13 tháng 12 năm 1972. Tổ chiến đấu gồm 5 đồng chí: Hai Quyết, Hòa, Thắng, Sáng và Chữ.
Trận bão lửa thiêu rụi kho bom giặc
Đêm ngày 12 rạng sáng ngày 13 tháng 12 năm 1972, tổ chiến đấu 5 người đã xuất sắc vượt qua các tuyến phòng thủ, lọt vào bên trong khu kho và nằm mật tập im lặng tại đó suốt một ngày. Đến tối ngày 13, lợi dụng đêm tối, anh em bắt tay vào tiến hành đặt mìn hẹn giờ vào các khối bom đạn chiến lược. Khi cả tổ đặt mìn xong xuôi thì đồng hồ đã chỉ hơn 11 giờ đêm, anh em bắt đầu tổ chức rút quân ra ngoài.
Thế nhưng, ngay khi vừa vượt qua lớp hàng rào kẽm gai đầu tiên, tổ chiến đấu bất ngờ chạm trán với tổ tuần tra của địch. Phát hiện bóng người, quân địch hoảng hốt hô lớn: "Việt Cộng! Việt Cộng!". Trong tình thế ngàn cân treo sợi tóc, cả tổ vẫn cực kỳ bình tĩnh, nhanh chóng thụt trở lại vào phía trong kho để hội ý nhanh. Anh em xác định: Nếu không nhanh chóng rút ra ngoài, địch sẽ đổ quân bao vây chặt không thể thoát nổi; đến giờ mìn nổ, cả tổ sẽ hy sinh tan xác theo kho bom. Phương án duy nhất lúc này là phải tiến hành cường tập, bằng mọi giá chạy thật nhanh ra ngoài, đồng đội nào may mắn còn sống sót trở về sẽ chịu trách nhiệm báo cáo với đơn vị là nhiệm vụ đã hoàn thành!
Thế là, 5 người lính Đặc công đã tung mình chạy đua với thời gian, dũng cảm vượt qua hơn mười lớp hàng rào kẽm gai dày đặc trong làn đạn bắn đuổi của giặc. Sau khi thoát ra ngoài an toàn, anh em hành quân cấp tốc về đến khu vực Bàu Sen.
Đúng 2 giờ 55 phút rạng sáng ngày 14 tháng 12 năm 1972, tiếng nổ đầu tiên xé toạc màn đêm vang lên. Tiếp sau đó là chuỗi nổ dây chuyền kinh hoàng, toàn bộ kho bom Thành Tuy Hạ chìm trong khói lửa ngút trời, biến thành một biển lửa khổng lồ cháy dữ dội suốt 3 ngày 3 đêm liền.
Trận đánh huyền thoại này đã thiêu hủy hoàn toàn 80% dãy nhà kho của địch, phá hủy hoàn toàn 100.000 tấn bom cùng hàng triệu quả đạn pháo chiến lược (trong đó có cả kho bom CBU cực kỳ nguy hiểm mà Mỹ chưa kịp sử dụng trong chiến tranh Việt Nam). Về sinh lực, ta đã tiêu diệt gọn 1 tiểu đoàn bảo an, 1 tiểu đoàn quân cụ và 1 đơn vị quân khuyển phòng thủ của địch.
Ngay ngày hôm sau, Chính phủ Cách mạng Lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam đã công bố tặng thưởng Huân chương Quân công Giải phóng cho tập thể đơn vị. Các cá nhân tham gia trận đánh đều được trao tặng Huân chương Chiến công Giải phóng, danh hiệu Dũng sĩ Quyết thắng cấp 1, Dũng sĩ diệt Ngụy và Huy hiệu Chiến dịch 1972.
Tình đồng đội thiêng liêng còn lại
Sau trận đánh phá hủy kho bom Thành Tuy Hạ chấn động năm ấy, số phận của 5 người chiến sĩ Đặc công cũng theo dòng chảy khốc liệt của cuộc chiến mà rẽ đi nhiều ngả. Đến năm 1973, đồng chí Chữ đã anh dũng hy sinh ngoài mặt trận. Đồng chí Hai Quyết thì không may bị địch bắt đi và mất tích cho đến tận ngày nay không rõ tung tích. Đến năm 2014, đồng chí Hòa cũng qua đời vì bạo bệnh tại quê nhà. Còn đồng chí Sáng, vào năm 1974, anh bị thương nặng phải cưa cụt một chân, sau đó được điều chuyển về quê hương ở vùng Hà Nam Ninh (cũ).
Riêng người Trung đội phó năm xưa – anh Bùi Quyết Thắng, đến năm 1976, anh được điều chuyển công tác ra Đặc khu Quảng Ninh, và đến năm 1990 thì được quân đội cho nghỉ hưu theo chế độ.
Trò chuyện với tôi, anh Thắng bùi ngùi bảo: "Chú Đô ạ, ký ức về trận đánh kho bom Thành Tuy Hạ 53 năm trước đối với anh lúc nào cũng vẹn nguyên, cứ như mới diễn ra ngày hôm qua vậy". Anh vẫn giữ nguyên chất giọng sang sảng, say mê kể cho tôi nghe từng chi tiết của những trận đánh oai hùng thời còn là lính của Đoàn 10 Đặc công Rừng Sác.
Nhìn ra ngoài trời mưa to tầm tã, anh cứ khăng khăng giữ tôi ở lại bằng được để dùng bữa cơm tối cùng anh chị. Tôi chân thành cảm ơn anh nhưng buộc phải xin phép ra về, vì trong lịch trình chuyến đi tôi còn hẹn gặp lại một người đồng đội cũ từ 44 năm trước hiện đang ở xã Đông Cường, huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình.

2. CCB Bùi Quyết Thắng ( bìa phải ) & Thành Đô tại sự kiện 50 năm ngày nhập ngũ Đặc Công Thái Bình , tại xã Bắc Tiên Hưng , Hưng Yên ngày 04/10/2026- Ảnh Thành Đô
Trước lúc chia tay, tôi xúc động nói với anh:
– Anh ơi, lần này em lặn lội từ Thanh Hóa về quê lúa Thái Bình này là để quyết tâm thăm bằng được anh. Năm sau nếu có dịp ghé thăm anh chị, chắc em phải nói với mọi người là mình về Hưng Yên để thăm anh rồi! (vì lúc đó đang có thông tin sáp nhập tỉnh).
Anh Thắng nghe vậy liền cười khà khà sảng khoái, cái cười hào sảng của người lính chiến, rồi ôm hôn chia tay tôi ở đầu ngõ.
Đối với cá nhân tôi và tất cả những ai biết đến chiến công vĩ đại này, Cựu chiến binh Đặc công Bùi Quyết Thắng cùng bốn người đồng đội kiên cường năm ấy – những người đã tự tay châm ngòi cho trận bão lửa san phẳng kho bom Thành Tuy Hạ – đều hoàn toàn xứng đáng được Đảng và Nhà nước tôn vinh, phong tặng danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân!
Nguồn VHPT: https://vanhoavaphattrien.vn/ky-uc-tran-danh-kho-bom-thanh-tuy-ha-a35396.html

