Lạc nội mạc tử cung có nhất thiết phải mổ?

1. Có xét nghiệm máu nào chẩn đoán được bệnh lạc nội mạc tử cung không?

Hiện chưa có một xét nghiệm máu đơn lẻ được chấp nhận rộng rãi để xác định chắc chắn một người mắc lạc nội mạc tử cung hay không.

Các dấu ấn sinh học, xét nghiệm máu, nước bọt hoặc máu kinh đang được nghiên cứu.

Nhưng người bệnh không nên tự mua một xét nghiệm rồi dùng kết quả đó thay thế quá trình khám phụ khoa.

Đặc biệt, CA-125 không phải xét nghiệm sàng lọc thường quy để chẩn đoán lạc nội mạc tử cung.

Trường hợp nghi mắc lạc nội mạc tử cung không nhất thiết phải mổ ngay. Ảnh AI

2. Nếu nghi ngờ lạc nội mạc tử cung, có phải mổ mới chẩn đoán được?

Cách tiếp cận hiện nay đang thay đổi. Trước đây, nhiều người được nói rằng chỉ khi nội soi ổ bụng nhìn thấy tổn thương và lấy mô xét nghiệm mới có thể xác nhận bệnh. Phẫu thuật vẫn có vai trò quan trọng trong một số trường hợp. Nhưng không phải mọi phụ nữ có triệu chứng nghi lạc nội mạc tử cung đều cần phải mổ ngay chỉ để bắt đầu được điều trị.

Hướng dẫn chẩn đoán cập nhật năm 2026 nhấn mạnh rằng bác sĩ có thể hình thành chẩn đoán lâm sàng dựa trên:

Triệu chứng.
Tiền sử kinh nguyệt.
Tiền sử gia đình.
Khám.
Hình ảnh phù hợp.

Điều này cho phép một số bệnh nhân được điều trị triệu chứng trong khi tiếp tục quá trình đánh giá, thay vì phải chờ nhiều năm cho tới khi được phẫu thuật.

3. Siêu âm bình thường vẫn chưa loại trừ hoàn toàn bệnh

Siêu âm rất có giá trị trong đánh giá lạc nội mạc tử cung. Nó đặc biệt hữu ích để phát hiện:

Nang lạc nội mạc tử cung ở buồng trứng.
Một số dạng lạc nội mạc tử cung sâu.
Các bất thường vùng chậu khác.

MRI cũng có thể hữu ích ở những trường hợp được lựa chọn.

Tuy nhiên, một siêu âm "không thấy gì bất thường" không thể loại trừ hoàn toàn lạc nội mạc tử cung. Các tổn thương nông trên phúc mạc có thể rất khó thấy trên hình ảnh.

Do đó, nếu triệu chứng rất điển hình nhưng siêu âm bình thường, người bệnh không nên tự kết luận: "Vậy chắc chắn mình không bị." Bác sĩ sẽ quyết định bước tiếp theo dựa trên toàn bộ bối cảnh.

4. Không phải mọi đau bụng kinh đều là lạc nội mạc tử cung

Điều ngược lại cũng cần nhấn mạnh. Đau bụng kinh có nhiều nguyên nhân. Đau vùng chậu còn có thể liên quan tới:

Adenomyosis.
U xơ tử cung.
Nang buồng trứng.
Bệnh viêm vùng chậu.
Hội chứng ruột kích thích.
Bệnh lý đường tiết niệu.
Rối loạn cơ sàn chậu.
Một số tình trạng đau mạn tính khác.

5. Tiền sử gia đình giúp tăng mức độ cảnh giác, không thay thế chẩn đoán

Có mẹ mắc lạc nội mạc tử cung không có nghĩa mọi cơn đau bụng của con gái đều là cùng một bệnh. Nên biết chính xác người thân mắc bệnh gì. Nếu mẹ từng phẫu thuật, nên biết chẩn đoán khi đó là:

Lạc nội mạc tử cung.
Nang lạc nội mạc tử cung.
Adenomyosis.
U xơ.
Hay một bệnh lý khác.

Các bệnh này thường bị gọi chung trong gia đình là "bệnh phụ khoa" nhưng không giống nhau.

Hiện chưa có một xét nghiệm máu đơn lẻ được chấp nhận rộng rãi để xác định chắc chắn một người mắc lạc nội mạc tử cung hay không. Ảnh AI

6. Người không có triệu chứng có cần siêu âm định kỳ?

Siêu âm không thể phát hiện mọi thể bệnh và cũng không có lợi khi được sử dụng như một xét nghiệm "săn bệnh" không có chỉ định. Việc cần làm là hiểu nguy cơ và không bỏ qua triệu chứng nếu chúng xuất hiện: đau bụng kinh khiến phải nghỉ học, nghỉ làm, đau khi quan hệ, đau đại tiện theo kỳ kinh hoặc đau vùng chậu kéo dài.