Lãi suất qua đêm tăng hàng chục lần chỉ sau một ngày

Theo báo cáo từ Hội Nghiên cứu thị trường Liên ngân hàng Việt Nam (Vira), lãi suất VND trên thị trường liên ngân hàng tăng mạnh trong phiên 30/9, đặc biệt ở kỳ hạn qua đêm. Mức tăng này diễn ra sau khi lãi suất liên ngân hàng liên tục đi xuống và có thời điểm rơi xuống mức rất thấp.

Cụ thể, lãi suất qua đêm tăng khoảng 35 lần, từ 0,2%/năm trong phiên 29/9 lên 7%/năm vào ngày 30/9. Trong khi đó, lãi suất kỳ hạn 1 tuần cũng lên 7%/năm, kỳ hạn 2 tuần ở 6,4% và 1 tháng ở 6,3%/năm.

Đây là mức đảo chiều đáng chú ý khi chỉ một ngày trước, lãi suất qua đêm trên thị trường liên ngân hàng đã xuống mức 0,2%/năm, thấp nhất trong vòng hơn 4 năm trở lại đây.

Theo thống kê trong 10 năm trở lại đây, lãi suất qua đêm từng xuống dưới 0,5%/năm vào một số thời điểm như tháng 9/2016, tháng 7/2017, tháng 12/2020, tháng 11/2021 và tháng 6/2022.

Diễn biến lần này càng đáng chú ý khi lãi suất qua đêm đã giảm rất nhanh trong những phiên trước đó. Sau khi neo ở mức 7%/năm ngày 21/9, lãi suất qua đêm giảm xuống 1% vào ngày 24/9, còn 0,7% vào cuối tuần, 0,5% trong phiên 28/9 và tiếp tục xuống 0,2%/năm trong ngày 29/9 trước khi bất ngờ bật tăng mạnh trong phiên cuối tháng.

Đáng chú ý, diễn biến tăng mạnh của lãi suất liên ngân hàng xuất hiện vào thời điểm kết thúc quý III, sau giai đoạn thanh khoản trên thị trường liên ngân hàng được cải thiện đáng kể và lãi suất qua đêm giảm sâu.

Trên thị trường mở, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục sử dụng nghiệp vụ cầm cố giấy tờ có giá để điều tiết thanh khoản hệ thống. Trong phiên 30/9, NHNN chào thầu 9.000 tỷ đồng kỳ hạn 7 ngày và 1.000 tỷ đồng ở mỗi kỳ hạn 14 ngày, 35 ngày và 91 ngày, với lãi suất cùng ở mức 4,5%/năm.

Tổng cộng có 9.813,76 tỷ đồng được các tổ chức tín dụng trúng thầu ở cả 4 kỳ hạn, trong khi 11.378,73 tỷ đồng các khoản vay trước đó đến hạn. Qua đó, NHNN hút ròng 1.564,97 tỷ đồng khỏi hệ thống thông qua nghiệp vụ thị trường mở trong phiên 30/9. Tổng lượng vốn đang lưu hành trên kênh cầm cố ở mức 140.458,94 tỷ đồng.