Lần đầu tiên tại Việt Nam, bác sĩ can thiệp bào thai bằng kỹ thuật FETO

Can thiệp từ trong bụng mẹ, tăng cơ hội sống cho thai nhi

Trước đó, ngày 26/9, ê-kíp Trung tâm Y học Bào thai (Bệnh viện Phụ sản Trung ương), đã thực hiện thành công kỹ thuật FETO (nội soi buồng ối đặt bóng gây bít khí quản thai nhi) cho một trường hợp mắc bệnh lý bẩm sinh phức tạp.

Đây là kỹ thuật can thiệp chuyên sâu, đòi hỏi độ chính xác cao và sự phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên gia sản khoa, y học bào thai và gây mê hồi sức.

Thoát vị hoành bẩm sinh là dị tật khiến cơ hoành của thai nhi không phát triển hoàn chỉnh, tạo điều kiện để các cơ quan trong ổ bụng như dạ dày, ruột di chuyển lên lồng ngực, chèn ép phổi và cản trở quá trình phát triển của cơ quan này.

Ở những trường hợp nặng, phổi thai nhi có thể bị thiểu sản, không phát triển đầy đủ, dẫn đến suy hô hấp nghiêm trọng sau khi chào đời.

Ê-kip các bác sĩ Trung tâm Y học bào thai (Bệnh viện Phụ sản Trung ương) thực hiện ca phẫu thuật FETO (nội soi buồng ối đặt bóng gây bít khí quản thai nhi điều trị thoát vị hoành bẩm sinh) đầu tiên tại Việt Nam

Theo thông tin từ Bệnh viện Phụ sản Trung ương, những trường hợp thoát vị hoành bẩm sinh nặng nếu không được can thiệp phù hợp có thể đối mặt với tỷ lệ tử vong lên tới 50%.

Trước đây, việc điều trị chủ yếu tập trung vào phẫu thuật sửa chữa dị tật và hỗ trợ hô hấp sau sinh. Tuy nhiên, khi phổi đã bị chèn ép và kém phát triển từ trong bụng mẹ, khả năng hô hấp của trẻ sau sinh vẫn bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Kỹ thuật FETO được triển khai nhằm cải thiện sự phát triển của phổi ngay trong thai kỳ. FETO (Fetoscopic Endoluminal Tracheal Occlusion) là kỹ thuật nội soi buồng ối, đưa một quả bóng nhỏ vào khí quản thai nhi để tạm thời gây bít đường thở.

Khi khí quản được gây bít tạm thời, dịch tiết trong phổi thai nhi được giữ lại, tạo áp lực giúp kích thích phổi phát triển. Qua đó, kỹ thuật này hướng tới cải thiện chức năng phổi và tăng cơ hội sống cho trẻ sau khi chào đời.

Tuy nhiên, đây là một trong những kỹ thuật can thiệp bào thai phức tạp, đòi hỏi bác sĩ phải thao tác chính xác trong môi trường buồng ối, nơi thai nhi còn rất nhỏ và có thể thay đổi tư thế.

Trong quá trình thực hiện, ê-kíp phải đưa dụng cụ nội soi vào buồng ối, tiếp cận khí quản thai nhi và đặt quả bóng nhỏ vào đúng vị trí. Mỗi thao tác đều đòi hỏi sự kiểm soát chặt chẽ nhằm hạn chế nguy cơ tổn thương thai nhi. Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và phối hợp của đội ngũ chuyên gia, ca can thiệp đã được thực hiện thành công.

Làm chủ kỹ thuật cao, mở thêm cơ hội điều trị trong nước

Phẫu thuật FETO là phẫu thuật được thực hiện qua hệ thống nội soi. Các bác sĩ sẽ đưa một trocar xuyên qua da, thành bụng và tử cung của người mẹ vào trong buồng ối.

Sau đó, hệ thống ống nội soi gồm camera và hai kênh làm việc để đưa các dụng cụ đặt bóng vào trong buồng ối, quan sát và tiếp cận miệng của thai nhi. Ống nội soi sẽ lần lượt được đưa qua các cấu trúc trong khoang miệng của thai nhi, đi qua lưỡi gà và nắp thanh môn.

Khi quan sát thấy hai dây thanh âm, bác sĩ sẽ đưa ống nội soi qua hai dây thanh âm để vào khí quản của thai nhi. Ống nội soi tiếp tục được đưa xuống cho đến khi quan sát được ngã ba khí quản, nơi chia thành phế quản chính trái và phế quản chính phải, còn gọi là carina khí quản.

Khi đã quan sát được cấu trúc này, các bác sĩ bắt đầu thả bóng và bơm căng bóng để chèn khí quản.Sau khi quả bóng được bơm với một dung tích nhất định là 0,6 ml và chèn vào khí quản của thai nhi, các bác sĩ sẽ rút toàn bộ dụng cụ và hệ thống nội soi ra khỏi đường thở và khoang miệng của thai nhi. Cuối cùng, hệ thống được rút ra khỏi buồng ối, kết thúc thủ thuật

FETO là kỹ thuật chuyên sâu của y học bào thai, hiện được triển khai tại một số trung tâm y khoa có chuyên môn cao trên thế giới. Việc Bệnh viện Phụ sản Trung ương thực hiện thành công kỹ thuật này có ý nghĩa đối với khả năng tiếp cận các phương pháp điều trị tiên tiến của người bệnh trong nước.

Trước đây, những gia đình có thai nhi mắc dị tật bẩm sinh phức tạp có thể phải tìm kiếm cơ hội điều trị ở nước ngoài, đối mặt với chi phí lớn, khó khăn trong di chuyển và việc theo dõi thai kỳ.

Việc thực hiện thành công ca can thiệp bào thai bằng kỹ thuật FETO đầu tiên tại Việt Nam đã mở thêm cơ hội điều trị cho thai nhi mắc thoát vị hoành bẩm sinh nặng ngay từ trong bụng mẹ.

Theo thông tin từ bệnh viện, chi phí thực hiện một ca can thiệp FETO tại các nước có nền y học phát triển có thể lên tới hơn 100.000 USD.

Việc triển khai kỹ thuật ngay tại Việt Nam giúp mở rộng cơ hội điều trị trong nước, tạo điều kiện để thai phụ được theo dõi liên tục và giảm gánh nặng chi phí, đi lại cho gia đình.

TTND.GS.TS Nguyễn Duy Ánh - Giám đốc Bệnh viện Phụ sản Trung ương, cho biết thành công của ca can thiệp là kết quả của quá trình chuẩn bị công phu, sự quyết tâm và nỗ lực làm chủ các kỹ thuật y học tiên tiến của tập thể bệnh viện.

Theo Giáo sư Nguyễn Duy Ánh, mục tiêu của bệnh viện là tiếp tục phát triển các kỹ thuật chuyên sâu, tạo thêm cơ hội sống cho những thai nhi mắc bệnh lý phức tạp ngay từ khi còn trong bụng mẹ.

Thành công của ca FETO đầu tiên tại Việt Nam cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục đầu tư nguồn nhân lực, trang thiết bị và quy trình phối hợp đa chuyên khoa để phát triển lĩnh vực y học bào thai.

Các chuyên gia cho biết, đối với những trường hợp thoát vị hoành bẩm sinh, việc phát hiện dị tật từ sớm, đánh giá chính xác mức độ tổn thương phổi và lựa chọn đúng trường hợp có chỉ định can thiệp đóng vai trò quan trọng.

Sau can thiệp, thai phụ và thai nhi cần được theo dõi chặt chẽ, đồng thời có kế hoạch chăm sóc và hồi sức sơ sinh phù hợp khi trẻ chào đời.

Việc làm chủ kỹ thuật FETO được kỳ vọng mở ra thêm hướng điều trị cho những thai nhi mắc thoát vị hoành bẩm sinh nặng, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em tại Việt Nam.