Lan tỏa cách làm hay trong phổ cập kỹ năng số
Phong trào Bình dân học vụ số đang được triển khai với nhiều cách làm linh hoạt tại cơ sở, phù hợp với điều kiện và nhu cầu của từng nhóm đối tượng.
Việc phổ cập kỹ năng số (KNS) bắt đầu từ những người gần gũi, những thao tác thiết thực trong học tập, công việc, sản xuất và sinh hoạt hằng ngày.
Bắt đầu từ những người gần gũi
Tại Trường THCS Hòa Bình (xã Tà Lài), phong trào phổ cập KNS có sự tham gia tích cực của cán bộ, giáo viên, học sinh và phụ huynh. Nhà trường chú trọng phát huy vai trò của đảng viên, giáo viên có khả năng ứng dụng công nghệ; lồng ghép hướng dẫn trong sinh hoạt chuyên môn, hoạt động ngoại khóa và các tiết học trải nghiệm.

Đoàn viên, thanh niên phường Tam Phước hỗ trợ người dân cài đặt, sử dụng các ứng dụng tiện ích số. Ảnh: Hải Quân
“Chúng tôi thực hiện theo phương châm người biết trước chỉ cho người biết sau, người biết nhiều chỉ cho người biết ít. Việc hướng dẫn được lồng ghép trong sinh hoạt chuyên môn, giờ giải lao, họp chi bộ để mọi người có thời gian thực hành và trao đổi những vướng mắc” - ông Trần Văn Thuận, Bí thư Chi bộ 2, Phó Hiệu trưởng Trường THCS Hòa Bình chia sẻ.
Tại phân hiệu 2, cách điểm trường chính khoảng 3km, hiện có 570 học sinh trong tổng số hơn 2 ngàn học sinh toàn trường. Ông Thuận cho biết: Đây là địa bàn có đông học sinh dân tộc thiểu số và học sinh thuộc gia đình có hoàn cảnh khó khăn. Điều kiện thiết bị và đường truyền internet phục vụ dạy và học còn hạn chế. Với 16 đảng viên, Chi bộ 2 phát huy vai trò tiên phong của đảng viên trẻ, giáo viên có khả năng ứng dụng công nghệ; phân công đảng viên tham gia các hoạt động thứ Bảy, Chủ nhật số, hỗ trợ giáo viên, học sinh và phụ huynh tiếp cận nền tảng số, tìm hiểu ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong dạy và học.
“Bên cạnh đó, mô hình Đại sứ số học đường cũng được nhà trường triển khai nhằm khuyến khích học sinh vận dụng kỹ năng đã học vào cuộc sống, hướng dẫn ông bà, cha mẹ sử dụng những tiện ích số thiết thực” - ông Thuận cho hay.
Ở một số địa phương khác, việc hỗ trợ trực tiếp được triển khai linh hoạt theo điều kiện thực tế. Xã Phú Hòa duy trì mô hình “1 kèm 1” và “Buổi tối Bình dân học vụ số”, tạo điều kiện để cán bộ, đảng viên và người dân được hướng dẫn ngoài giờ làm việc. Phường Tân Khai duy trì cách làm “15 phút mỗi ngày”, kết hợp học tập thường xuyên với hỗ trợ trực tiếp cho người còn hạn chế KNS. Tại phường Đồng Xoài, phong trào được triển khai thông qua mô hình Mỗi công chức là một hạt nhân hướng dẫn KNS, đồng thời phát huy vai trò của các tổ chức đoàn thể và tổ công nghệ số cộng đồng tại 5/5 khu phố.
Đưa kỹ năng số vào đời sống, công việc
Cách tiếp cận phù hợp với từng nhóm đối tượng cũng được Hội Nông dân xã An Viễn vận dụng trong phổ cập KNS. Với hội viên chủ yếu làm nông nghiệp, việc hướng dẫn bắt đầu từ những thao tác cơ bản, gắn với nhu cầu sử dụng điện thoại thông minh và các ứng dụng số trong đời sống, sản xuất.

Cán bộ, hội viên nông dân cơ sở trao đổi với cán bộ Hội Nông dân thành phố về ứng dụng trí tuệ nhân tạo, kỹ năng số phục vụ công tác hội, hỗ trợ hội viên tại phường Bình Phước. Ảnh: C.T.V
Bà Đoàn Thị Mai, Chủ tịch Hội Nông dân xã An Viễn cho biết: Xã hiện có khoảng 1,3 ngàn hội viên, phần lớn ở độ tuổi từ 50-60 trở lên. Đây cũng là nhóm còn gặp nhiều trở ngại khi tiếp cận điện thoại thông minh và các ứng dụng số.
Sau khi có kế hoạch triển khai, Hội Nông dân xã An Viễn tổ chức tập huấn về chuyển đổi số, công nghệ số cho cán bộ, hội viên; phối hợp với tổ công nghệ số cộng đồng hỗ trợ cài đặt, sử dụng ứng dụng Nông dân Việt Nam, ứng dụng VNeID; hướng dẫn thực hiện một số thủ tục hành chính và thanh toán không dùng tiền mặt. Hội còn hướng dẫn hội viên tìm kiếm, tra cứu thông tin về sản phẩm, kỹ thuật sản xuất; tổ chức tham quan các hội chợ, triển lãm để tiếp cận công nghệ và giải pháp sản xuất mới. Để duy trì việc học sau tập huấn, hội triển khai mô hình Câu lạc bộ Nông dân với chuyển đổi số, tạo không gian để hội viên trao đổi, thực hành và chia sẻ kinh nghiệm sử dụng các tiện ích số.
Việc lựa chọn đúng đối tượng, đến đúng nơi là kinh nghiệm được một số địa phương vận dụng. Tại xã Xuân Hòa, tổ hỗ trợ cài đặt phối hợp với các công ty, doanh nghiệp có đông công nhân để hướng dẫn người lao động cài đặt, sử dụng ứng dụng số phục vụ học tập và công việc. Cách làm này giúp mở rộng đối tượng phổ cập đến nhóm lao động khó tham gia các buổi hướng dẫn tại khu dân cư do đặc thù thời gian làm việc. Phường Chơn Thành chú trọng tổ chức các đội hình hướng dẫn thực hành cho cán bộ, hội viên nông dân và duy trì điểm hỗ trợ tại Trung tâm Phục vụ hành chính công phường.
Theo Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Anh Dũng, phổ cập KNS cần hướng đến mục tiêu giúp người dân tự sử dụng các tiện ích số, thay vì phụ thuộc vào cán bộ làm thay. Vì vậy cần phát huy vai trò của lực lượng trẻ, người có kỹ năng công nghệ và các tổ chức đoàn thể trong hướng dẫn, hỗ trợ người dân thực hành.
Theo báo cáo tiến độ triển khai phong trào Bình dân học vụ số của Ban Tuyên giáo Thành ủy, tính đến ngày 28-10, toàn thành phố có hơn 26,2 ngàn học viên được gắn khóa học đợt 1 hoàn thành đủ 29 chuyên đề, đạt 80,8%. Riêng tại 95 xã, phường, có hơn 14,6 ngàn học viên hoàn thành, đạt 83,2%. Ở đợt 2, bước đầu ghi nhận hơn 8,5 ngàn người thuộc diện tham gia học tập tại 46/95 xã, phường; các địa phương đang tiếp tục hướng dẫn, đôn đốc người học.
Đợt cao điểm 100 ngày triển khai Phong trào Bình dân học vụ số tại Đồng Nai diễn ra từ ngày 17-9 đến ngày 25-12-2026. Kết quả thực hiện được đánh giá không chỉ qua tiến độ, kết quả học tập mà còn qua mức độ ứng dụng KNS, cải tiến quy trình và hiệu quả xử lý công việc.
Cùng với học tập trên nền tảng, các địa phương tiếp tục lồng ghép phổ cập KNS trong sinh hoạt cơ quan, đoàn thể và khu dân cư. MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội phát huy vai trò vận động, hướng dẫn đoàn viên, hội viên và người dân tiếp cận, sử dụng các tiện ích số thiết yếu. Duy trì những cách làm phù hợp với từng nhóm đối tượng sẽ góp phần đưa phong trào Bình dân học vụ số đi vào nền nếp, sát với nhu cầu thực tế tại cơ sở.
