Lan tỏa tình hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc qua trưng bày về Khởi nghĩa Quảng Châu

Dự triển lãm có: PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương; Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hoàng Đạo Cương; Công sứ Đại sứ quán Trung Quốc tại Việt Nam Vương Quần; Tham tán Đại sứ quán Trung Quốc tại Việt Nam Hình Cửu Cường; Bí thư Thứ ba Đại sứ quán Trung Quốc tại Việt Nam Châu Quỳnh.

Các đại biểu cắt băng khai mạc triển lãm. Ảnh: Hoàng Lân.

Từ Quảng Châu, những hạt giống cách mạng được vun trồng

Trưng bày giới thiệu hơn 100 hình ảnh, tư liệu, hiện vật về dấu ấn hoạt động cách mạng của những người Việt Nam tại Quảng Châu (Trung Quốc), qua đó góp phần giáo dục truyền thống hữu nghị “vừa là đồng chí, vừa là anh em” giữa hai dân tộc. Trưng bày là một hoạt động trọng điểm có ý nghĩa nhân văn sâu sắc, gắn với tinh thần cách mạng trong “Năm hợp tác du lịch Việt Nam – Trung Quốc”, nhằm tăng cường sự hiểu biết lẫn nhau giữa thế hệ trẻ hai nước, tiếp thêm sức trẻ cho sự nghiệp xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam – Trung Quốc. Đồng thời, sự kiện tiếp tục phát huy Thỏa thuận hợp tác giai đoạn 2024–2028 giữa Bảo tàng Hồ Chí Minh và Bảo tàng Lịch sử Cách mạng Quảng Đông, không ngừng tăng cường và phát triển.

Phát biểu khai mạc trưng bày, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, nhấn mạnh ý nghĩa của việc nhìn lại những năm tháng các nhà cách mạng hai nước gặp gỡ trong lý tưởng, cùng chia sẻ gian lao, chiến đấu và hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, vì hạnh phúc của nhân dân.

PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương phát biểu. Ảnh: Hoàng Lân.

Theo PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Quảng Châu có vị trí đặc biệt trong hành trình cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh và lịch sử cách mạng Việt Nam. Tại đây, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc mở các lớp huấn luyện chính trị, thành lập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, đào tạo những cán bộ cách mạng đầu tiên, chuẩn bị về chính trị, tư tưởng và tổ chức cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam. Những hạt giống cách mạng được Người vun trồng đã trưởng thành, trở thành lực lượng nòng cốt trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.

Theo Ban tổ chức, những năm 20 của thế kỷ XX, hưởng ứng lời kêu gọi của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, nhiều thanh niên yêu nước Việt Nam đến Quảng Châu học tập và hoạt động cách mạng, đồng thời xây dựng nên quan hệ hữu nghị sâu sắc với Đảng Cộng sản và nhân dân Trung Quốc.

Tình cảm ấy được vun đắp qua cuộc sống hằng ngày, những năm tháng hoạt động bí mật và sự sẻ chia trước hiểm nguy. Đây là nền tảng của tình đồng chí, tình anh em giữa những người cùng chung khát vọng giải phóng dân tộc và giải phóng con người.

Hình ảnh những nhà cách mạng Việt Nam góp phần tham gia Khởi nghĩa Quảng Châu. Ảnh: Hoàng Lân.

Ngày 11-12-1927, Khởi nghĩa Quảng Châu bùng nổ dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Trong cuộc đấu tranh này, hàng chục nhà cách mạng Việt Nam, trong đó có Nguyễn Sơn (Hồng Thủy), Hồ Tùng Mậu, Lê Hồng Sơn..., đã sát cánh chiến đấu cùng quân và dân Trung Quốc. Cuộc khởi nghĩa không thành, nhiều chiến sĩ cách mạng hy sinh trên đất bạn, nhưng tinh thần chiến đấu và sự cống hiến của họ vẫn sống mãi trong ký ức cách mạng của hai dân tộc.

Những người tham gia khởi nghĩa sau này tiếp tục hoạt động, góp phần quan trọng vào quá trình thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, xây dựng quân đội và vun đắp quan hệ hữu nghị Việt Nam – Trung Quốc. Những địa điểm gắn với quá trình chiến đấu và hoạt động của họ tại Quảng Châu đến nay vẫn là chứng tích của tình hữu nghị giữa hai nước.

Kết nối ký ức lịch sử với thế hệ trẻ hôm nay

Với hơn 100 hình ảnh, tư liệu và hiện vật, trưng bày được tổ chức thành ba phần, gồm: “Quảng Châu – Nơi ươm mầm cách mạng”; “Tham gia Khởi nghĩa Quảng Châu”; “Viết tiếp bản hùng ca”. Mỗi phần giới thiệu một chặng đường lịch sử, đồng thời kết nối những câu chuyện về con người, lý tưởng và tình đồng chí.

Các đại biểu xem triển lãm. Ảnh: Hoàng Lân

Phần thứ nhất giới thiệu quá trình các nhà yêu nước, cách mạng Việt Nam xây dựng tổ chức tại Quảng Châu và vun đắp quan hệ hữu nghị với Đảng Cộng sản, nhân dân Trung Quốc. Năm 1925, tại Quảng Châu, Nguyễn Ái Quốc thành lập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, ra báo Thanh Niên, đào tạo cán bộ và truyền bá chủ nghĩa Mác – Lênin, chuẩn bị về chính trị, tư tưởng và tổ chức cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Phần thứ hai tập trung giới thiệu bối cảnh, diễn biến Khởi nghĩa Quảng Châu và sự tham gia, đóng góp của các nhà cách mạng Việt Nam. Cuộc khởi nghĩa là dấu mốc trong lịch sử đấu tranh cách mạng Trung Quốc, đồng thời ghi dấu tinh thần quốc tế vô sản và sự sát cánh của những người Việt Nam trước sự đàn áp, khủng bố của lực lượng phản động Quốc dân Đảng Trung Quốc.

Phần thứ ba, “Viết tiếp bản hùng ca”, khắc họa hành trình của các nhà cách mạng Việt Nam sau cuộc khởi nghĩa. Trưởng thành qua thử thách, họ tiếp tục cống hiến cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, góp phần đặt nền móng cho quan hệ hữu nghị Việt Nam – Trung Quốc.

Thông qua hệ thống tư liệu, hình ảnh và hiện vật, trưng bày không chỉ tái hiện những dấu mốc lịch sử mà còn nhấn mạnh giá trị của sự hy sinh, lòng thủy chung và tình hữu nghị được vun đắp qua nhiều thế hệ.

Triển lãm thu hút nhiều người đến xem trong ngày khai mạc. Ảnh: Hoàng Lân.

Để phát huy giá trị của trưng bày, PGS.TS Bùi Hoài Sơn đề nghị Bảo tàng Hồ Chí Minh tổ chức tốt công tác đón tiếp, hướng dẫn, thuyết minh; xây dựng các hoạt động giáo dục phù hợp với học sinh, sinh viên và các đoàn thanh niên hai nước. Nội dung giới thiệu cần chính xác, dễ hiểu, có chiều sâu, khơi gợi sự chủ động tìm hiểu của người xem. Cùng với đó, cần đẩy mạnh số hóa tư liệu, nghiên cứu tổ chức trưng bày trực tuyến, trưng bày lưu động và phát triển các sản phẩm truyền thông phù hợp.

“Hai bảo tàng cần tiếp tục phối hợp sưu tầm, đối chiếu, xác minh và bổ sung sử liệu về các nhà cách mạng Việt Nam hoạt động tại Trung Quốc theo Thỏa thuận hợp tác giai đoạn 2024–2028. Việc làm sáng tỏ các tư liệu, câu chuyện bằng những chứng cứ tin cậy sẽ góp phần làm phong phú nhận thức lịch sử và tăng cường sự hiểu biết giữa nhân dân hai nước”, PGS.TS Bùi Hoài Sơn đề nghị.

Trưng bày chuyên đề “Nghĩa tình cách mạng – Những đồng chí Việt Nam tham gia Khởi nghĩa Quảng Châu” mở cửa tại Bảo tàng Hồ Chí Minh từ ngày 28-10-2026 đến ngày 28-2-2027.