Lặng thầm tìm lại tên cho những người lính đã ngã xuống

Lấy mẫu sinh phẩm từ hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ Nghĩa Kỳ.

Tại Nghĩa trang liệt sĩ Nghĩa Kỳ (xã Nghĩa Giang, tỉnh Quảng Ngãi), hơn nửa tháng qua, Thiếu tá quân nhân chuyên nghiệp Nguyễn Trung Phát, điều dưỡng Bệnh xá B21, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Ngãi, cùng đồng đội gần như làm việc liên tục để lấy mẫu sinh phẩm từ hài cốt liệt sĩ. Lực lượng quân y đảm nhiệm các công đoạn làm sạch, lấy mẫu, đóng gói, bảo quản và bàn giao về Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh phục vụ giám định ADN. Công việc đòi hỏi sự cẩn trọng, chính xác trong từng thao tác nhằm bảo đảm chất lượng mẫu. Theo Thiếu tá Nguyễn Trung Phát, đây không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà còn là sự tri ân đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. "Với quyết tâm của người lính, chúng em sẽ cố gắng hết sức để góp phần tìm lại danh tính cho các bác", anh chia sẻ.

Theo kế hoạch, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Ngãi tổ chức lấy mẫu ADN đối với 228 phần mộ liệt sĩ chưa xác định danh tính tại Nghĩa trang liệt sĩ Nghĩa Kỳ. Dự kiến công việc kéo dài khoảng 10 ngày, song cán bộ, chiến sĩ Đội K53 phấn đấu hoàn thành trong 7-8 ngày. Trung tá Trần Đức Độ, Phân đội trưởng Phân đội 3, Đội K53, cho biết sau khi hoàn thành nhiệm vụ quy tập hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam tại Lào, đơn vị tiếp tục được giao lấy mẫu sinh phẩm tại các nghĩa trang liệt sĩ trong tỉnh. Dù thời tiết khắc nghiệt, nhiều ngôi mộ được xây dựng kiên cố, cán bộ, chiến sĩ vẫn quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ.

Song song với việc lấy mẫu ADN, công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tiếp tục được triển khai tại khu vực đường Trường Chinh, nơi nhiều nhân chứng và cựu chiến binh cung cấp thông tin nghi còn các hố chôn tập thể từ thời chiến. Sau hơn bốn tháng triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm, tỉnh Quảng Ngãi đã quy tập được 19 hài cốt liệt sĩ và lấy mẫu sinh phẩm của hơn 1.100 phần mộ phục vụ giám định ADN. Riêng tại khu vực đường Trường Chinh, lực lượng chức năng đã huy động hơn 1.000 ngày công, đào và sàng lọc hơn 3.500m³ đất đá, quy tập được 3 hài cốt liệt sĩ cùng nhiều di vật của bộ đội Việt Nam. Hiện Ban Chỉ đạo tỉnh tiếp tục khoanh vùng thêm 6 khu vực nghi còn hài cốt liệt sĩ để xác minh, tìm kiếm.

Trong mùa khô 2025-2026, lực lượng Quảng Ngãi còn phối hợp với các địa phương của Lào và Campuchia quy tập được 16 hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam. Toàn tỉnh hiện có gần 130 nghĩa trang liệt sĩ với gần 38.000 phần mộ, trong đó gần 13.700 phần mộ chưa có thông tin thuộc diện lấy mẫu. Đến nay, các đội công tác đã triển khai tại 28 nghĩa trang, lấy mẫu hơn 1.100 phần mộ, thu gần 930 mẫu sinh phẩm đạt yêu cầu phục vụ giám định ADN.

Bí thư Tỉnh ủy Quảng Ngãi Hồ Văn Niên yêu cầu các lực lượng tiếp tục rà soát, xác minh các vị trí nghi có hài cốt liệt sĩ, không bỏ sót bất kỳ nguồn tin nào do Nhân dân cung cấp; chủ động tổ chức tìm kiếm ở những nơi đã có đủ căn cứ, đồng thời kịp thời đề xuất hỗ trợ thiết bị chuyên dụng đối với các khu vực cần khảo sát trước khi khai quật. Ông nhấn mạnh việc ưu tiên triển khai tại những khu vực chưa có công trình kiên cố, bảo đảm đúng quy trình và hiệu quả.