Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông ở Lào Cai: Lan tỏa nét đẹp văn hóa truyền thống

Một trong những lễ vật dâng cúng không thể thiếu là những bông lúa mới. (Ảnh: TTXVN phát)

Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông năm 2026 dự kiến diễn ra trong hai ngày 19 và 20/10 tại thôn Bến Đền, xã Đông Cuông, tỉnh Lào Cai với nhiều hoạt động văn hóa, tín ngưỡng và thể thao dân gian đặc sắc.

Đây là hoạt động truyền thống nhằm tổng kết một năm lao động, sản xuất, những người con quê hương, du khách bày tỏ lòng tri ân với Mẫu Thượng Ngàn, các đấng siêu nhiên phù hộ cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Lễ hội góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, đồng thời quảng bá hình ảnh địa phương, gắn di sản văn hóa với phát triển du lịch.

Thầy Mo dâng hương tại Đền Đông Cuông để xin phép các vị thần linh tổ chức lễ hội năm 2025. (Ảnh: TTXVN phát)

Theo kế hoạch của Ủy ban Nhân dân xã Đông Cuông, các hoạt động chính của lễ hội gồm dâng hương tại đền Đông Cuông, khai mạc lễ hội, thực hành nghi lễ truyền thống, rước sản vật nông nghiệp của các thôn và tổ chức thi đấu các môn thể thao dân gian.

Lễ khai mạc dự kiến diễn ra từ 20 giờ đến 21 giờ 30 phút ngày 19/10 tại sân khấu chính của khu vực tổ chức các hoạt động hội đền Đông Cuông, với chương trình nghệ thuật phục vụ đại biểu, Nhân dân và du khách.

Điểm nhấn của lễ hội là các nghi lễ truyền thống được tổ chức trong ngày 20/10, trong đó có nghi lễ mổ trâu đen và lễ cúng chính tiệc tại khu đền chính. Đây là những hoạt động mang ý nghĩa tín ngưỡng, thể hiện nét văn hóa đặc trưng trong đời sống tinh thần của cộng đồng địa phương.

Bên cạnh phần lễ, hoạt động rước sản vật nông nghiệp của các thôn sẽ giới thiệu đến người dân và du khách nhiều sản vật đặc trưng như xôi ngũ sắc, bánh truyền thống, cốm, lúa nếp, ngô, khoai, chuối, bưởi cùng các sản phẩm nông nghiệp địa phương. Hoạt động không chỉ tôn vinh thành quả lao động sản xuất mà còn thể hiện lòng biết ơn đối với tổ tiên, thiên nhiên và những giá trị gắn bó với đời sống nông nghiệp.

Các hoạt động thể thao dự kiến bắt đầu từ 8 giờ ngày 20/10, với những môn thi đấu mang đậm tính cộng đồng như kéo co, bịt mắt đánh chiêng, bịt mắt bắt vịt và bóng chuyền nam, nữ. Các hoạt động hứa hẹn tạo không khí vui tươi, sôi nổi, góp phần tăng cường sự gắn kết giữa các thôn, bản và thu hút người dân, du khách tham gia trải nghiệm.

Thông qua việc tổ chức Lễ hội Cơm mới, xã Đông Cuông hướng tới gìn giữ, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của Nhân dân, đồng thời quảng bá hình ảnh di tích đền Đông Cuông và bản sắc văn hóa địa phương. Qua đó, lễ hội góp phần tạo thêm sản phẩm văn hóa, du lịch đặc trưng, thúc đẩy phát triển du lịch trên địa bàn tỉnh Lào Cai.

Hằng năm, vào tháng Chín âm lịch, chính quyền và nhân dân xã Đông Cuông, tỉnh Lào Cai rộn ràng tổ chức Lễ hội Cơm mới đền Đông Cuông. (Ảnh: TTXVN phát)

Với những nét độc đáo trong sinh hoạt tín ngưỡng, Đền Đông Cuông từ lâu đã trở thành điểm du lịch tâm linh nổi tiếng, thu hút đông đảo khách du lịch.

Theo sử sách, thư tịch cổ, đền Đông Cuông có từ đời Lê, được phát triển từ một miếu cổ thờ Đông Quang (thuộc trung tâm trại Quy Hóa thời Trần).

Đền Đông Cuông tọa lạc bên bờ sông Hồng, thuộc địa phận thôn Bến Đền, xã Đông Cuông. Đền có dáng dấp kiến trúc của đền chùa truyền thống, góc mái ngói cong và hình lưỡng long chầu nhật, các cột đền được làm bằng gỗ tứ thiết, được sơn son thếp vàng hình rồng cuốn trang nghiêm.

Đền Đông Cuông là cụm di tích gồm 4 điểm, ngoài đền Chính còn có miếu Cô, miếu Cậu và miếu Đức Ông (tọa bên hữu ngạn sông Hồng đối diện với ngôi đền Chính về hướng nam cách 150m đường chim bay thuộc cụm di tích đền Đông Cuông).

Trải qua những thăng trầm lịch sử, Đền được trùng tu, tôn tạo 4 lần. Năm 2009, đền được công nhận là Di tích lịch sử-văn hóa cấp quốc gia.

Ngày 16/1/2023, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã quyết định ghi danh Lễ hội đền Đông Cuông vào Danh mục Di sản Văn hóa Phi vật thể Quốc gia./.