Lễ hội văn hóa - 'linh hồn' của du lịch

Lễ hội Cầu ngư năm nay sẽ diễn ra từ ngày 4 đến 6/3 tại công viên biển Hà Khê, phường Thanh Khê với nhiều lễ hội truyền thống của cư dân vùng biển. Ảnh: ĐOÀN HẠO LƯƠNG

Đặc sắc các lễ hội văn hóa dân gian

Mùa xuân năm nay có ý nghĩa đặc biệt sau khi Quảng Nam và Đà Nẵng về chung một nhà. Điều đó cũng đồng nghĩa với việc thành phố Đà Nẵng mới sẽ có nhiều hoạt động lễ hội văn hóa trải rộng khắp địa bàn, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và du khách tham gia các chương trình lễ hội đặc sắc.

Theo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, thành phố sẽ tổ chức nhiều lễ hội văn hóa dân gian diễn ra sau Tết như: lễ cúng cầu bông Trà Quế (23/2) tại làng rau Trà Quế, phường Hội An Tây; lễ hội đình làng Túy Loan (25 đến 26/2) tại đình làng Túy Loan, xã Hòa Vang; lễ hội đình làng Hương Trà 2026 (26 đến 27/2) tại làng sinh thái Hương Trà và làng Cà Ban; lễ hội Bà Chợ Được (26 đến 27/2) tại xã Thăng An; lễ hội Bà Chiêm Sơn (25 đến 28/2) tại xã Duy Xuyên; lễ tế Tiền hiền Kim Bồng và ngày hội Làng nghề truyền thống Kim Bồng - Hội An năm 2026 (27 đến 28/2) tại đình Tiền Hiền và trung tâm làng mộc Kim Bồng; lễ hội cúng máng nước diễn ra vào tháng 2 tại các thôn trên địa bàn xã Nam Trà My; lễ hội cầu ngư (4 đến 6/3) tại công viên biển Hà Khê, phường Thanh Khê; lễ khai năm tạ ơn rừng (6 đến 7/3) tại làng sinh thái di sản Pơ mu, xã Hùng Sơn…

Ngoài ra còn có các lễ hội đặc sắc khác như lễ hội văn hóa - du lịch “Sắc màu Trà Vân” lần thứ I - 2026 (27/2 đến 1/3) tại khu dân cư Khe Chữ và khu dân cư nóc Ông Ní, xã Trà Vân; lễ hội hoa tulip diễn ra trong tháng 2 và tháng 3 tại Sun World Ba Na Hills; lễ hội ánh sáng và di sản (17/2 đến 30/4) tại Đảo ký ức Hội An, lễ hội Thần Tài 2026 (18/2 đến 4/3) tại công viên suối khoáng nóng Núi Thần Tài, ngày hội bắp nếp Hội An 2026 (7 đến 8/3) tại tổ dân phố Thanh Nam, phường Hội An; phiên chợ sâm Ngọc Linh (1 đến 3/3) tại trung tâm tâm tổ chức sự kiện Sâm Ngọc Linh, xã Nam Trà My.

Chia sẻ về lễ hội đình làng Túy Loan năm 2026, ông Hồ Tăng Phúc, Phó Chủ tịch UBND xã Hòa Vang cho biết, năm nay, lễ hội được xã tổ chức vào ngày mồng 9 và mồng 10 tháng Giêng như mọi năm (tức ngày 25 và 26/2).

Về phần lễ sẽ có lễ rước sắc thần và bằng di tích theo nghi thức truyền thống tại nhà thờ tộc Đặng Công phái Nhì ở thôn Túy Loan Đông 2 ra đình Túy Loan. Về phần hội sẽ diễn ra các trò chơi dân gian như thi kéo co, thi nhảy bao bố tiếp sức… với sự tham gia của 3 thôn ở làng Túy Loan.

Đặc biệt, trong lễ hội còn có chương trình phát lộc đầu năm, giới thiệu ý nghĩa của nghi thức phát lộc vào ngày vía thần tài, qua đó thể hiện ước nguyện may mắn, sức khỏe, tài lộc cho nhân dân trong năm mới. Việc tái hiện các nghi lễ truyền thống và các trò chơi dân gian nhằm tôn vinh các giá trị văn hóa truyền thống của địa phương, đồng thời tạo không khí vui tươi, phấn khởi trong những ngày đầu xuân mới cho người dân và du khách.

Lễ hội đình làng Túy Loan năm 2026 được tổ chức vào ngày mồng 9 và mồng 10 Tết Nguyên đán (tức ngày 25 và 26/2) với nhiều nghi lễ truyền thống đặc sắc của đình làng. Ảnh: ĐOÀN HẠO LƯƠNG

Tăng sức hút du khách từ các lễ hội

Khi nói đến sản phẩm du lịch không thể không nhắc đến các sản phẩm từ lễ hội truyền thống và lễ hội mới. Các lễ hội này gắn liền với đời sống tinh thần cư dân, thể hiện rõ mối quan hệ giữa con người với tự nhiên, mang đậm sắc thái vùng đất xứ Quảng và duyên hải miền Trung. Do đó, việc phát huy giá trị bản sắc văn hóa, gia tăng hoạt động trải nghiệm từ các lễ hội sẽ tạo điểm nhấn cho hoạt động du lịch và góp phần quảng bá thế mạnh mỗi địa phương.

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết, trong năm nay, thành phố dự kiến tổ chức hơn 50 sự kiện, lễ hội, trong đó có trên 10 sự kiện quy mô lớn diễn ra từ đầu đến cuối năm. Đáng chú ý, năm 2026 lần đầu tiên thành phố tổ chức lễ hội sâm Ngọc Linh và dược liệu quốc tế Đà Nẵng, tạo không gian lan tỏa thương hiệu “quốc bảo” sâm Ngọc Linh ra thị trường quốc tế, đồng thời đặt nền móng để từng bước đưa Đà Nẵng trở thành trung tâm công nghiệp dược liệu theo định hướng phát triển bền vững.

Cùng với đó, thành phố sẽ tổ chức các lễ hội gắn với đổi mới sáng tạo và mạng lưới đô thị sáng tạo toàn cầu, như lễ hội âm nhạc - nghệ thuật dân gian, lễ hội đèn lồng (quý I/2026) và tuần lễ nghệ thuật sáng tạo Đà Nẵng (quý III/2026). Đặc biệt, một số lễ hội tại khu vực miền núi như lễ hội quế Trà My, lễ hội văn hóa - du lịch “Sắc màu Trà Vân”, lễ hội ớt Ariêu sẽ được chú trọng lồng ghép trải nghiệm điểm đến, qua đó thúc đẩy du lịch miền núi và bảo tồn giá trị văn hóa bản địa.

Bà Đinh Thị Trang, Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian thành phố cho rằng, Đà Nẵng sở hữu một “hệ sinh thái di sản” đặc biệt hiếm có từ di sản tự nhiên, di sản văn hóa - lịch sử như làng nghề, lễ hội, kiến trúc cổ, tín ngưỡng dân gian cho đến di sản sống như phong tục, tập quán, tri thức bản địa của ngư dân ven biển. Chính sự đan xen này đã tạo ra một môi trường sáng tạo phong phú, là chất liệu quý báu cho công nghiệp văn hóa, lĩnh vực dựa trên giá trị sáng tạo, tri thức và bản sắc.

Một trong những định hướng phát triển của du lịch Việt Nam là phát triển sản phẩm dựa trên lợi thế nổi trội về thiên nhiên và văn hóa từng vùng, từng địa phương, đặc biệt là phát triển và làm mới sản phẩm du lịch chủ lực, trong đó có sản phẩm du lịch văn hóa, lễ hội.

Để tránh trùng lặp và tạo dấu ấn riêng thu hút du khách, các lễ hội truyền thống cần thể hiện rõ nét bản sắc văn hóa địa phương, vùng miền. Cùng với đó, tại mỗi lễ hội, các hoạt động trải nghiệm, tương tác được chú trọng hơn nhằm lan tỏa giá trị văn hóa đến người dân và du khách.

Việc tổ chức lễ hội hiệu quả, để lại ấn tượng sâu sắc không chỉ góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa vùng miền mà còn góp phần đa dạng sản phẩm du lịch, phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Với tầm nhìn dài hạn và cách làm bài bản, hy vọng Đà Nẵng sẽ từng bước kiến tạo được một “dòng chảy sự kiện” liên tục, đưa lễ hội trở thành nguồn lực mềm quan trọng trong việc xây dựng hình ảnh thành phố đáng sống, đáng đến và đáng trải nghiệm trong khu vực.

ĐOÀN HẠO LƯƠNG