Lệnh 280 của Trung Quốc: Nhiều thông tin mới được cập nhật tại WTO

Nhiều thông tin mới liên quan đến việc triển khai Lệnh 280 của Hải quan Trung Quốc vừa được cập nhật tại phiên họp 94 Ủy ban SPS của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Thông tin được ông Ngô Xuân Nam, Phó Giám đốc Văn phòng SPS Việt Nam, chia sẻ tại Hội nghị phổ biến quy định đăng ký doanh nghiệp xuất khẩu thực phẩm có nguồn gốc thực vật sang Trung Quốc theo Lệnh 280 do Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức chiều 13/3.

Cập nhật thông tin mới nhất từ phía Trung Quốc

Theo ông Ngô Xuân Nam, Phó Giám đốc Văn phòng SPS Việt Nam, tại phiên họp lần thứ 94 của Ủy ban SPS thuộc WTO diễn ra rạng sáng ngày 13/3 tại Thụy Sĩ, phái đoàn Việt Nam đã nhận được nhiều thông tin cập nhật từ phía Hải quan Trung Quốc liên quan đến việc triển khai Lệnh 280 cũng như Thông báo số 219 về danh mục sản phẩm nông nghiệp xuất khẩu vào thị trường này.

Rau quả chế biến xuất khẩu. Ảnh minh họa

Rau quả chế biến xuất khẩu. Ảnh minh họa

Trước đó, Lệnh 248 của Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) có hiệu lực từ ngày 1/1/2022, yêu cầu các doanh nghiệp nước ngoài phải đăng ký trước khi xuất khẩu thực phẩm vào thị trường Trung Quốc.

Tính đến nay, Hải quan Trung Quốc đã phê duyệt cho Việt Nam 3.678 mã sản phẩm nông sản, thực phẩm được phép xuất khẩu. Trong số này, hơn 3.000 mã sản phẩm thuộc phạm vi quản lý của năm cơ quan thẩm quyền thuộc ba bộ gồm Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Y tế và Bộ Công Thương.

Ở phạm vi toàn cầu, hiện có 178 quốc gia và vùng lãnh thổ xuất khẩu nông sản, thực phẩm vào Trung Quốc với tổng cộng 9.595 mã sản phẩm đã được phê duyệt.

"Một cơ sở sản xuất có thể được cấp nhiều mã sản phẩm khác nhau tùy theo loại hàng hóa và quy định đăng ký của phía Trung Quốc", ông Ngô Xuân Nam chia sẻ.

Năm 2025, GACC ban hành Lệnh 280 thay thế Lệnh 248 và dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/6/2026. Một điểm đáng chú ý là quy định mới không ảnh hưởng đến các doanh nghiệp đã được cấp mã đăng ký theo Lệnh 248. Những doanh nghiệp này sẽ được chuyển tiếp sang cơ chế quản lý mới mà không phải đăng ký lại từ đầu.

Tuy nhiên, Lệnh 280 có một số điều chỉnh liên quan đến quản lý an toàn thực phẩm, thẩm quyền cơ quan quản lý và các yêu cầu kỹ thuật. Vì vậy, doanh nghiệp cần chủ động cập nhật thông tin để bảo đảm tuân thủ quy định khi văn bản chính thức có hiệu lực.

Theo phía Trung Quốc, việc ban hành Lệnh 280 nhằm tăng cường kiểm soát an toàn thực phẩm, đồng thời bảo đảm không làm gián đoạn hoạt động thương mại nông sản giữa Trung Quốc và các quốc gia.

Ông Ngô Xuân Nam, Phó Giám đốc Văn phòng SPS Việt Nam. Ảnh: Bảo Thắng

Ông Ngô Xuân Nam, Phó Giám đốc Văn phòng SPS Việt Nam. Ảnh: Bảo Thắng

Song song với việc cập nhật quy định mới, các cơ quan chức năng của Việt Nam cũng đang trao đổi với phía Trung Quốc để làm rõ một số nội dung kỹ thuật nhằm hỗ trợ doanh nghiệp triển khai thuận lợi.

Theo ông Ngô Xuân Nam, phía Việt Nam đã gửi công hàm tới Hải quan Trung Quốc đề nghị làm rõ sáu nhóm vấn đề liên quan đến việc thực hiện Lệnh 280.

Một trong những nội dung được doanh nghiệp quan tâm là quy định về gia hạn mã đăng ký sản phẩm. Theo quy định, mỗi mã đăng ký có thời hạn 5 năm. Điểm mới của Lệnh 280 là cho phép doanh nghiệp thực hiện thủ tục gia hạn trong khoảng thời gian rộng hơn, từ 2 đến 12 tháng trước khi mã hết hạn.

Ngoài ra, phía Trung Quốc cũng đang xem xét áp dụng cơ chế tự động gia hạn đối với một số sản phẩm có mức độ rủi ro thấp và doanh nghiệp có lịch sử tuân thủ tốt. Tuy nhiên, danh sách cụ thể các sản phẩm thuộc diện gia hạn tự động vẫn đang được hoàn thiện.

Một nội dung khác cần làm rõ là cơ chế quản lý đối với các sản phẩm không sử dụng làm thực phẩm, như phân bón, cây dược liệu hay giống cây trồng. Những mặt hàng này hiện chưa có quy định chi tiết về thủ tục đăng ký khi xuất khẩu sang Trung Quốc.

Bên cạnh đó, việc áp dụng Thông báo số 219 của Hải quan Trung Quốc đối với 2.589 nhóm sản phẩm nông nghiệp cũng đang được hai bên tiếp tục trao đổi để làm rõ.

Ông Ngô Xuân Nam cho hay, theo quy định trước đây tại Lệnh 248, các sản phẩm được chia thành hai nhóm: 18 nhóm thực phẩm có nguy cơ cao phải đăng ký thông qua cơ quan thẩm quyền của nước xuất khẩu; các sản phẩm còn lại doanh nghiệp có thể tự đăng ký trực tiếp với Hải quan Trung Quốc.

Tuy nhiên, theo Lệnh 280, một số sản phẩm trước đây doanh nghiệp tự đăng ký có thể chuyển sang diện phải đăng ký thông qua cơ quan thẩm quyền. Vì vậy, cần có hướng dẫn cụ thể về quy trình chuyển đổi để tránh ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu.

Đối với các sản phẩm đã có nghị định thư hoặc thỏa thuận song phương giữa hai nước như sầu riêng, chuối hay một số sản phẩm thủy sản, việc đăng ký doanh nghiệp xuất khẩu vẫn tiếp tục thực hiện theo hình thức đăng ký theo danh sách do cơ quan thẩm quyền của Việt Nam giới thiệu.

Điều chỉnh phương thức đăng ký doanh nghiệp

Một điểm thay đổi đáng chú ý của Lệnh 280 là điều chỉnh phương thức nộp hồ sơ đăng ký doanh nghiệp. Trước đây, việc đăng ký được thực hiện theo hai hình thức: Doanh nghiệp đăng ký trực tiếp với Hải quan Trung Quốc hoặc đăng ký thông qua cơ quan thẩm quyền.

Theo quy định mới, hai hình thức này được thống nhất thành một quy trình chung. Doanh nghiệp chủ động chuẩn bị và nộp hồ sơ đăng ký trực tuyến trên hệ thống của phía Trung Quốc.

Tuy nhiên, trong thành phần hồ sơ vẫn bắt buộc phải có thư giới thiệu của cơ quan thẩm quyền. Do đó, doanh nghiệp vẫn cần liên hệ với cơ quan quản lý chuyên ngành để được kiểm tra, xác nhận và cấp thư giới thiệu trước khi hoàn thiện hồ sơ.

So với trước đây, quy trình này được rút gọn. Nếu như trước kia, hồ sơ phải được cơ quan thẩm quyền chuyển sang phía Trung Quốc, thì nay doanh nghiệp có thể trực tiếp nộp hồ sơ trên hệ thống đăng ký, còn cơ quan quản lý giữ vai trò xác nhận và giới thiệu.

Theo Văn phòng SPS Việt Nam, những thay đổi này chủ yếu áp dụng đối với doanh nghiệp đăng ký mới, trong khi các doanh nghiệp đã được cấp mã theo Lệnh 248 vẫn tiếp tục hoạt động theo cơ chế hiện hành.

Để hỗ trợ doanh nghiệp thích ứng với quy định mới của thị trường Trung Quốc, Văn phòng SPS Việt Nam đang phối hợp với các cơ quan chuyên môn duy trì trao đổi kỹ thuật thường xuyên với Hải quan Trung Quốc.

Hiện phía Việt Nam đang chờ phản hồi chính thức của Trung Quốc đối với một số nội dung còn vướng mắc. Kênh liên lạc giữa hai bên được duy trì thông qua Văn phòng SPS Việt Nam, Hải quan Trung Quốc, Đại sứ quán Trung Quốc tại Việt Nam và Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc.

Song song với đó, các cơ quan quản lý cũng đẩy mạnh phổ biến thông tin tới doanh nghiệp thông qua các hội nghị, hội thảo chuyên đề. Các cơ quan quản lý khuyến nghị doanh nghiệp thường xuyên theo dõi thông tin trên website của Văn phòng SPS Việt Nam và các cơ quan chuyên ngành để kịp thời cập nhật quy định mới.

“Việc triển khai Lệnh 280 cũng là cơ hội để rút kinh nghiệm từ quá trình thực hiện Lệnh 248 trước đây. Nhờ kinh nghiệm đã có, các cơ quan quản lý và doanh nghiệp Việt Nam được kỳ vọng sẽ thích ứng nhanh hơn với các quy định mới”, ông Ngô Xuân Nam nhấn mạnh.

Ông Ngô Xuân Nam, Phó Giám đốc Văn phòng SPS Việt Nam:Với sự chủ động của cơ quan quản lý và sự phối hợp của cộng đồng doanh nghiệp, Việt Nam hoàn toàn có thể đáp ứng tốt các yêu cầu đăng ký theo quy định mới của Hải quan Trung Quốc, qua đó tiếp tục duy trì và mở rộng xuất khẩu nông sản vào thị trường này.

Nguyễn Hạnh

Nguồn Công Thương: https://congthuong.vn/lenh-280-cua-trung-quoc-nhieu-thong-tin-moi-duoc-cap-nhat-tai-wto-446855.html