Liên minh Mỹ - Hàn đối mặt nguy cơ rạn nứt vì bất đồng trong hợp tác tình báo

Nhà Xanh (Cheong Wa Dae), Phủ Tổng thống Hàn Quốc, tại Seoul. Ảnh: Yonhap

Theo hãng thông tấn Yonhap, ngày 9/10, NIS xác nhận cơ quan này đã không tham dự cuộc họp hồi tháng 6 về các mối đe dọa trên không gian mạng từ Triều Tiên. Trước đó, truyền thông đưa tin cơ quan này đã bị gạt khỏi cuộc họp theo đề nghị của Washington.

Mặc dù NIS đã tìm cách giảm nhẹ mức độ nghiêm trọng của vụ việc, động thái trên vẫn làm dấy lên lo ngại về quan hệ song phương, trong bối cảnh liên tục xuất hiện thêm những thông tin về bất đồng giữa hai đồng minh.

Trước đó cùng ngày, Bộ Công nghiệp Hàn Quốc đã bác thông tin trên truyền thông trong nước cho rằng Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick đã bày tỏ sự thiếu tin tưởng đối với NIS trong các cuộc đàm phán song phương về những dự án đầu tư chiến lược.

Trước những thông tin này, một nhân vật cấp cao thuộc phe cầm quyền thừa nhận những vấn đề phát sinh giữa hai bên đã ảnh hưởng đến quan hệ song phương nói chung.

“Quan hệ song phương không nên ở trong tình trạng bất ổn như vậy”, quan chức này nói với hãng thông tấn Yonhap, đồng thời cho rằng những vấn đề trong lĩnh vực tình báo là điều không mong muốn.

Giám đốc Cơ quan Tình báo Quốc gia Hàn Quốc (NIS) Lee Jong-seok rời trụ sở Quốc hội tại Seoul sau khi tham dự phiên họp toàn thể của Ủy ban Tình báo Quốc hội ngày 30/9. Ảnh: Yonhap

Những dấu hiệu bất đồng trong hợp tác tình báo xuất hiện sau khi Bộ trưởng Thống nhất Hàn Quốc Chung Dong-young hồi tháng 3 công bố thông tin về một cơ sở làm giàu urani của Triều Tiên tại Kusong.

Ông Chung khẳng định chỉ chia sẻ những thông tin đã được công khai. Tuy nhiên, động thái này dường như đã khiến Washington phản ứng bằng cách hạn chế Seoul tiếp cận một số thông tin tình báo liên quan đến Triều Tiên.

Trước tình hình trên, một số ý kiến kêu gọi Văn phòng Tổng thống Hàn Quốc cử Cố vấn An ninh Quốc gia Wi Sung-lac tới Washington để trao đổi, nhằm tháo gỡ những bất đồng đang nảy sinh. Tuy nhiên, một quan chức thuộc phe cầm quyền cho biết hiện chưa có kế hoạch cử ông Wi tới Mỹ, đồng thời nhận định cần xem xét nhiều phương án xử lý tình hình.

Những lo ngại về quan hệ đồng minh cũng xuất hiện liên quan đến việc Mỹ chậm cấp thị thực cho nghị sĩ Jung Chung-rae, cựu lãnh đạo đảng Dân chủ cầm quyền. Ngày 10/10, đảng Dân chủ đã bày tỏ lấy làm tiếc về vấn đề này.

Người phát ngôn cấp cao của đảng Dân chủ Park Sung-joon cho biết hồ sơ xin thị thực của ông Jung vẫn đang được xem xét và chưa có quyết định cuối cùng. Ông Jung dự định tới Mỹ để tham gia hoạt động giám sát của quốc hội đối với các cơ quan đại diện ngoại giao Hàn Quốc ở nước ngoài.

“Chúng tôi hy vọng các cơ quan ngoại giao Hàn Quốc và Mỹ nhanh chóng, chủ động giải quyết vấn đề này”, ông Park nêu trong thông cáo bằng văn bản.

Trong khi đó, đảng Quyền lực Quốc dân, đảng đối lập chính tại Hàn Quốc, đặt nghi vấn rằng những bất đồng trong quan hệ đồng minh có thể đã ảnh hưởng đến quytrình xét duyệt thị thực của ông Jung.

Người phát ngôn cấp cao của đảng Quyền lực Quốc dân Choi Eun-seok tuyên bố: “Nếu những dấu hiệu đáng lo ngại trong các lĩnh vực ngoại giao, tình báo và an ninh tiếp tục xuất hiện, chính phủ cần rà soát kỹ lưỡng để xác định liệu có vấn đề trong trao đổi thông tin và lòng tin giữa Hàn Quốc và Mỹ hay không”.

Về phần mình, ông Jung xác nhận hồ sơ xin thị thực Mỹ đang được xem xét trong một bài đăng trên Facebook, đồng thời kêu gọi các bên tránh đưa ra những phát ngôn có thể gây tổn hại đến quan hệ đồng minh Hàn Quốc - Mỹ.

Một quan chức Bộ Ngoại giao Hàn Quốc cho rằng không nên liên hệ trường hợp xin thị thực của ông Jung với quan hệ song phương nói chung.

“Các cơ quan chức năng Hàn Quốc và Mỹ vẫn duy trì trao đổi thông tin, hợp tác chặt chẽ trong nhiều vấn đề. Vì vậy, việc gắn một trường hợp xin thị thực cá nhân với toàn bộ quan hệ Hàn Quốc - Mỹ là không phù hợp”, quan chức này nhấn mạnh.

Theo quan chức trên, hồ sơ xin thị thực của từng cá nhân và kết quả xét duyệt được bảo mật theo luật pháp và quy trình của Mỹ, do đó Bộ Ngoại giao Hàn Quốc khó xác nhận thông tin chi tiết.

Năm 2013, khi còn là nghị sĩ, ông Jung từng không được cấp thị thực Mỹ. Trước đó, ông đã bị phạt tù do giữ vai trò lãnh đạo cuộc chiếm giữ khu nhà ở của Đại sứ Mỹ tại Seoul do các nhà hoạt động sinh viên tiến hành năm 1989.