Lo doanh nghiệp phải nộp loạt 'tờ khai trắng' để giải thể

Doanh nghiệp đã ngừng kinh doanh nhưng khi chấm dứt mã số thuế vẫn có thể phải nộp hàng loạt “tờ khai trắng”, gây tốn kém chi phí và tăng khối lượng xử lý hồ sơ cho chính cơ quan thuế. Nhiều ý kiến đề xuất nới điều kiện miễn kê khai, song cơ quan soạn thảo lo ngại nguy cơ lợi dụng chính sách.

Đóng cửa rồi, vì sao vẫn phải kê khai?

Theo dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn trong thực hiện pháp luật quản lý thuế, người nộp thuế được miễn nộp hồ sơ khai thuế đối với một số kỳ không phát sinh nghĩa vụ thuế, kể từ thời điểm cơ quan thuế xác định không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06).

Tuy nhiên, thời điểm doanh nghiệp thực tế đóng cửa và ngày cơ quan thuế xác nhận tình trạng này có thể cách nhau nhiều năm. Trong khoảng thời gian đó, doanh nghiệp vẫn phải hoàn thiện các tờ khai không phát sinh số thuế phải nộp, thường được gọi là tờ khai trắng.

Hội Tư vấn và Đại lý thuế TPHCM (HTCAA) dẫn trường hợp phải hoàn thiện khoảng 40 tờ khai thuế giá trị gia tăng và 10 hồ sơ quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp “0 đồng” trong 10 năm. Hội đề nghị cho phép miễn kê khai từ kỳ tính thuế tiếp theo kỳ cuối cùng người nộp thuế đã nộp hồ sơ, căn cứ cam kết và dữ liệu hóa đơn điện tử, dữ liệu quản lý thuế.

VCCI đề nghị miễn hoàn toàn nghĩa vụ nộp lại tờ khai trắng. Ảnh: VGP.

VCCI đề nghị miễn hoàn toàn nghĩa vụ nộp lại tờ khai trắng. Ảnh: VGP.

Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cũng đề xuất miễn hoàn toàn nghĩa vụ nộp lại tờ khai trắng và báo cáo hóa đơn đối với toàn bộ các kỳ người nộp thuế thực tế đã ngừng kinh doanh. Theo VCCI, độ trễ hành chính có thể kéo dài 1-3 năm, thậm chí lâu hơn, khiến doanh nghiệp dù không phát sinh doanh thu vẫn có nguy cơ bị xử phạt chậm nộp hồ sơ.

Đại diện cộng đồng doanh nghiệp cho rằng, việc thuê dịch vụ kế toán phục dựng hồ sơ, nộp hàng loạt tờ khai trắng không tạo thêm nguồn thu cho ngân sách nhưng gây tốn kém chi phí tuân thủ. VCCI dẫn tính toán tại phụ lục của Bộ Tài chính, ước tính chi phí xã hội khoảng 3.255 tỷ đồng. Tổ chức này đề xuất xác định thời gian ngừng kinh doanh thực tế dựa trên dữ liệu hóa đơn điện tử kết hợp xác nhận của chính quyền địa phương hoặc biên bản xác minh của cơ quan thuế.

Trong khi đó, Hội Tư vấn Thuế Việt Nam đề xuất cho phép người nộp thuế trạng thái 03, 06 gộp nhiều kỳ tính thuế không phát sinh doanh thu vào một tờ khai cho từng sắc thuế, kèm cam kết không phát sinh doanh thu.

Cơ quan soạn thảo lo bỏ sót nghĩa vụ thuế

Giải trình các kiến nghị, Bộ Tài chính cho rằng, việc mở rộng miễn kê khai cần có căn cứ kiểm chứng, bảo đảm không bỏ sót nghĩa vụ thuế. Dữ liệu hóa đơn điện tử chưa bao quát toàn bộ hoạt động của người nộp thuế, bởi hệ thống mới được triển khai bắt buộc đồng bộ từ ngày 1/7/2022. Trước thời điểm này, nhiều doanh nghiệp sử dụng hóa đơn giấy.

Ngoài ra, không phải mọi giao dịch đều được phản ánh qua hóa đơn điện tử, như trả lương, thuê tài sản của cá nhân hoặc mua hàng hóa trực tiếp từ người sản xuất trong trường hợp không bắt buộc có hóa đơn. Vì vậy, dữ liệu không phát sinh hóa đơn chưa đủ khẳng định doanh nghiệp đã ngừng hoạt động hoặc không có nghĩa vụ thuế.

Theo Bộ Tài chính, kỳ tính thuế cuối cùng người nộp thuế đã nộp hồ sơ khai thuế không đồng nghĩa với thời điểm thực tế ngừng kinh doanh. Trong ảnh: hàng loạt ki-ốt tại một tỉnh ở miền Trung đóng cửa. Ảnh: Hoài Nam.

Theo Bộ Tài chính, kỳ tính thuế cuối cùng người nộp thuế đã nộp hồ sơ khai thuế không đồng nghĩa với thời điểm thực tế ngừng kinh doanh. Trong ảnh: hàng loạt ki-ốt tại một tỉnh ở miền Trung đóng cửa. Ảnh: Hoài Nam.

Bên cạnh đó, cơ quan soạn thảo cho rằng, thời điểm nộp tờ khai cuối cùng không đồng nghĩa với thời điểm thực tế ngừng kinh doanh; doanh nghiệp vẫn có thể hoạt động nhưng không tiếp tục kê khai. Nếu lấy mốc này, người ngừng kê khai càng sớm có thể được miễn càng nhiều kỳ, tiềm ẩn nguy cơ lợi dụng chính sách và thiếu công bằng với người thực hiện đầy đủ nghĩa vụ.

Với đề xuất miễn theo thời gian ngừng kinh doanh thực tế, Bộ Tài chính cho rằng, xác nhận của chính quyền địa phương hoặc biên bản xác minh của cơ quan thuế không chứng minh người nộp thuế đã chấm dứt mọi hoạt động và không phát sinh nghĩa vụ thuế từ thời điểm trước đó. Việc xác nhận hồi tố cần tài liệu, căn cứ kiểm chứng tương ứng.

Việt Linh

Nguồn Tiền Phong: https://tienphong.vn/lo-doanh-nghiep-phai-nop-loat-to-khai-trang-de-giai-the-post1895106.tpo