Lo ngại căng thẳng leo thang sau vụ tấn công vào nhà máy điện hạt nhân UAE

Giới chức Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) ngày 18-5 cho biết một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (drone) đã gây hỏa hoạn tại một nhà máy điện hạt nhân của nước này, trong khi Ả Rập Saudi thông báo đánh chặn 3 drone.

Vụ việc diễn ra giữa lúc Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Iran phải hành động “nhanh chóng” sau khi các nỗ lực chấm dứt xung đột Mỹ - Israel với Iran dường như rơi vào bế tắc.

Giới chức UAE cho biết đang điều tra nguồn gốc vụ tấn công và khẳng định Abu Dhabi có toàn quyền đáp trả các “hành động khủng bố” như vậy.

Đường chân trời tại Abu Dhabi, UAE. Ảnh: Reuters

Bộ Quốc phòng UAE cho biết đã “xử lý thành công” thêm hai drone khác được phóng từ “biên giới phía tây”, song không nêu chi tiết.

Trong khi đó, Ả Rập Saudi cho biết ba drone bị đánh chặn đã xâm nhập từ không phận Iraq và cảnh báo sẽ thực hiện các biện pháp cần thiết để đáp trả mọi hành vi xâm phạm chủ quyền và an ninh của nước này.

Dù giao tranh trong xung đột đã phần lớn hạ nhiệt kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực hồi tháng 4, các drone vẫn được phóng từ Iraq nhằm vào các nước vùng Vịnh, trong đó có Ả Rập Saudi và Kuwait.

Cuộc tấn công bằng drone vào UAE đã nhằm trúng một máy phát điện nằm ngoài vành đai an ninh thuộc Nhà máy điện hạt nhân Barakah, theo Văn phòng Truyền thông Abu Dhabi. Giới chức cho biết mức độ an toàn phóng xạ không bị ảnh hưởng và không có thương vong. Cơ quan Quản lý hạt nhân liên bang UAE xác nhận nhà máy vẫn an toàn và không có vật liệu phóng xạ nào bị phát tán.

Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) cho biết các máy phát điện diesel khẩn cấp đang cung cấp điện cho “tổ máy số 3” của nhà máy, đồng thời kêu gọi “kiềm chế quân sự tối đa” tại khu vực gần các cơ sở hạt nhân và khẳng định đang theo dõi sát tình hình.

Trong cuộc chiến bắt đầu từ các đợt không kích của Mỹ và Israel nhằm vào Iran ngày 28-2, Tehran nhiều lần tấn công UAE và các quốc gia vùng Vịnh có căn cứ quân sự Mỹ.

Bế tắc ngoại giao

Hơn 5 tuần sau khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực, khoảng cách đáp ứng yêu cầu giữa Mỹ và Iran vẫn đáng kể, bất chấp các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến sự và mở lại Eo biển Hormuz - tuyến vận tải dầu khí quan trọng nhất thế giới.

Washington yêu cầu Tehran dỡ bỏ chương trình hạt nhân và chấm dứt kiểm soát Eo biển Hormuz. Trong khi đó, Iran đòi bồi thường thiệt hại chiến tranh, chấm dứt phong tỏa các cảng Iran của Mỹ và ngừng giao tranh trên mọi mặt trận, bao gồm Lebanon - nơi Israel đang giao tranh với lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn.

Theo Axios, ông Trump dự kiến họp với các cố vấn an ninh quốc gia hàng đầu vào ngày 20-5 để thảo luận các phương án quân sự liên quan tới Iran.

Người phát ngôn cấp cao của quân đội Iran Abolfazl Shekarchi cảnh báo nếu Mỹ thực hiện các đe dọa, Washington sẽ phải đối mặt với “những kịch bản mới, quyết liệt và bất ngờ”.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei cáo buộc Mỹ và Israel đang tìm cách đổ lỗi cho Tehran về tình trạng bất ổn trên thị trường năng lượng.

Trong diễn biến liên quan, giá dầu tiếp tục tăng trong phiên giao dịch đầu tuần khi các nỗ lực chấm dứt chiến tranh Mỹ - Israel với Iran có dấu hiệu đình trệ, sau vụ tấn công nhằm vào nhà máy điện hạt nhân tại UAE và khả năng Mỹ cân nhắc phương án quân sự.

Cụ thể, giá dầu Brent tăng 1,44 USD, tương đương 1,32%, lên 110,70 USD/thùng, sau khi chạm mức cao nhất kể từ ngày 5-5 trước đó.

Dầu thô WTI của Mỹ tăng 1,84 USD, tương đương 1,75%, lên 107,26 USD/thùng, sau khi đạt mức cao nhất kể từ ngày 4-5.

Cả hai loại đều tăng giá hơn 7% trong tuần trước khi hy vọng đạt được thỏa thuận hòa bình nhằm chấm dứt các vụ tấn công và bắt giữ tàu quanh Eo biển Hormuz suy giảm. Cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tuần trước kết thúc mà không có dấu hiệu cho thấy Trung Quốc - nước nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới - sẽ hỗ trợ giải quyết xung đột.

Các cuộc tấn công bằng drone nhằm vào UAE và Ả Rập Saudi cùng những tuyên bố cứng rắn từ Mỹ và Iran làm dấy lên lo ngại xung đột có thể tiếp tục leo thang.

“Các vụ tấn công bằng drone là lời cảnh báo rõ ràng rằng nếu Mỹ hoặc Israel nối lại các đòn đánh nhằm vào Iran, nguy cơ xuất hiện thêm các cuộc tấn công ủy nhiệm nhằm vào hạ tầng năng lượng và cơ sở trọng yếu ở vùng Vịnh là rất lớn", nhà phân tích thị trường Tony Sycamore của IG cho biết.