Loại cây mang tên kỳ bí và những tác dụng sức khỏe bất ngờ

1. Cây bàn tay ma mang lại những lợi ích sức khỏe nào?

Tên gọi bàn tay ma hay bàn tay xuất phát từ đặc điểm độc đáo trên lá của loài cây này. Hình thái lá cây khiến nhiều người liên tưởng đến bàn tay ma quỷ nên cây còn có tên gọi "Mừ phi" (Bàn tay ma).

Bên cạnh những truyền thuyết dân gian, từ lâu cây bàn tay ma đã được nhiều người biết đến là vị thuốc quý có nhiều tác dụng với sức khỏe. Đông y thường dùng rễ, thân, cành già của cây làm thuốc với tên gọi Chá tai thụ tức cây chuyên chữa bệnh quai bị.

Theo Đông y, cây bàn tay ma có vị đắng, tính hàn, có thể đi đến các kinh can, tỳ, vị, có tác dụng thanh nhiệt giải độc, thanh can lợi đởm, tiêu thũng chỉ thống, khu phong trừ thấp, hành khí hóa thấp.

Cây bàn tay ma thường được ứng dụng trong điều trị các bệnh:

Điều trị quai bị.
Các chứng bệnh về gan như vàng da, viêm gan cấp và mạn tính, xơ gan cổ trướng.
Giải độc rượu.
Các bệnh lý về xương khớp, đau nhức xương khớp, chay tay tê bại.
Các chứng viêm dạ dày mạn tính, đau bụng tiêu chảy, ăn uống khó tiêu do thấp nhiệt ở tỳ vị.
Lợi tiểu, kháng khuẩn đường tiết niệu, điều trị các chứng tiểu đỏ, nhiễm trùng đường tiết niệu.
Các chứng viêm nhiễm phụ khoa, mụn nhọt, viêm mủ da…

Cây bàn tay ma và vị thuốc.

Các nghiên cứu hiện đại đã tìm ra nhiều hoạt chất có trong rễ, thân và cành già cây bàn tay ma, có thể giải thích cho nhiều tác dụng dân gian của loài cây này như các hợp chất phenol với tỷ trọng cao giúp chống oxy hóa mạnh, bảo vệ gan khỏi các gốc tự do.

Bên cạnh đó cây còn chứa các flavonoid có tác dụng kháng viêm, giảm sưng tấy trong các trường hợp viêm tuyến nước bọt mang tai, viêm khớp; coumarin giúp kháng khuẩn, hỗ trợ tiêu hoa; arbutin và các dẫn xuất có tác dụng kháng khuẩn đường tiết niệu; sterol tập trung ở phần thân gỗ giúp điều hòa cholesterol, có lợi cho hệ tim mạch. Ngoài ra, rễ, thân và cành già cây bàn tay ma còn chứa nhiều kali, canxi, sắt, magie…

2. Một số bài thuốc từ cây bàn tay ma tốt cho sức khỏe

2.1 Bài thuốc giải độc và bảo vệ gan

Đây là cách dùng phổ biến để trị vàng da, viêm gan hoặc giải độc rượu bia, giúp hạ men gan, thanh nhiệt, giảm tình trạng nóng trong và vàng da. Bài thuốc có thành phần gồm rễ, thân, cành già cây bàn tay ma khô 20g, cà gai leo khô 20g, diệp hạ châu khô 10g.

Cách dùng: Rửa sạch dược liệu, sắc với 1.2 lít nước, đun nhỏ lửa cho đến khi còn khoảng 400ml, chia làm 2 - 3 lần uống trong ngày sau bữa ăn.

2.2 Bài thuốc trị đau nhức xương khớp

Thành phần: Rễ cây bàn tay ma thái lát, sao vàng 30g, dây đau xương 20g, cốt toái bổ 15g.

Cách dùng: Sắc với 1.2 lít nước, đun nhỏ lửa đến khi còn khoảng 400ml, uống hàng ngày theo liệu trình 15 ngày.

Công dụng: Giảm đau lưng, mỏi gối, tê bại tay chân do phong thấp.

2.3 Nước uống thanh nhiệt, giải độc

Thành phần: Rễ, thân, cành già cây bàn tay ma 15 - 20g.

Cách dùng: Thái lát mỏng, hãm như trà hoặc đun nước uống thay nước lọc trong ngày.

Tác dụng: Thanh nhiệt, giải độc, thích hợp với người thường xuyên bị mụn nhọt, lở ngứa do huyết nhiệt.

3. Một số lưu ý khi sử dụng cây bàn tay ma

Cây bàn tay ma có rất nhiều công dụng với sức khỏe, tuy nhiên khi sử dụng cần lưu ý:

Không dùng đơn độc cho người có thể trạng hư hàn, người huyết áp thấp.
Thận trọng khi dùng cho phụ nữ có thai.
Không dùng với liều lượng quá cao, chỉ nên dùng không quá 15 - 30g/ngày cây bàn tay ma khô.
Không uống liên tục trong thời gian dài, nên dùng theo liệu trình 10 - 15 ngày rồi nghỉ.
Nên thu hoạch vào mùa thu đông để dược tính cao nhất, rửa sạch và loại bỏ phần vỏ mục bên ngoài trước khi bào chế.
Khi dùng nên thái lát, sao vàng hạ thổ để bớt tính hàn, tăng khả năng dẫn vào kinh tỳ, đồng thời giúp bảo quản thuốc được lâu hơn.