Loại ốc đặc sản ở miền Trung nửa giòn ngọt, nửa bùi ngậy, 1 con nấu được 3-4 món

Ốc giác (tùy nơi còn gọi là ốc hoàng đế, ốc gàu, ốc gáo, ốc giá…) là một trong những loại ốc có kích thước lớn ở Việt Nam với trọng lượng trung bình từ 1-3 kg/con, cá biệt có con nặng tới 5-6 kg.

Chúng phân bổ chủ yếu ở vùng biển thuộc các tỉnh duyên hải miền Trung, kéo dài xuống phía nam, trong đó phổ biến nhất là ở khu vực Lagi và Phan Thiết – Mũi Né, tỉnh Lâm Đồng (tỉnh Bình Thuận cũ).

Theo những ngư dân địa phương, ốc giác thường sống ở vùng đá ngầm, ghềnh đá, hốc đá hoặc các vách đá dưới mặt nước. Dựa vào màu sắc và kích thước, ốc giác được chia thành 2 loại là ốc giác vàng và ốc giác vôi (hay còn gọi là ốc giác đen). 

Trong đó, ốc giác vàng thường có trọng lượng lớn, phần cùi thịt có nhiều sọc xám và trắng. Còn ốc giác vôi nhỏ hơn, thịt có màu đen với các chấm màu cam. Cả 2 loại đều được dùng làm thức ăn, có vị ngọt tự nhiên, chế biến được nhiều món.

Ốc giác sống khỏe, dai sức nên sau khi được đánh bắt, đưa lên bờ vẫn có thể sống trong nước mặn cả chục ngày, thuận tiện vận chuyển tới các tỉnh, thành xa. Ảnh: Thanh Tôm Hùm

Thịt ốc giác được chia thành 2 phần, cùi và ruột. Cả 2 phần đều ăn được nhưng mùi vị và độ ngon khác nhau. Cùi có màu trắng trong, hơi cứng, ăn giòn sần sật. Còn ruột (hay còn gọi là gan, gạch) màu nâu nhạt, có độ mềm, béo ngậy và bùi đặc trưng.

Vì vỏ ốc giác to, còn phần thịt dày, bám chắc nên người ta thường luộc ốc rồi dùng vật nhọn lôi thịt ốc ra ngoài hoặc đập vỡ vỏ lúc ốc còn sống để lấy nguyên phần thịt tươi bên trong.

Khi lấy được thịt ốc, người ta còn tỉ mỉ loại bỏ phần “hòn hôi” (giống mật trong ruột cá, nếu làm vỡ sẽ khiến thịt bị ngăm đắng, khó ăn) để món ăn không bị hôi hay có mùi tanh. 

Thịt ốc sơ chế sạch sẽ đem luộc sơ, rửa sạch, thái miếng nhỏ vừa ăn rồi chế biến các món như gỏi, nấu cháo, xào, nướng, hấp…

Anh Trà sơ chế con ốc giác nặng 6,5kg. Ảnh: Ngọc Trà Nguyễn

Anh Nguyễn Ngọc Trà (33 tuổi, TPHCM) - một người đam mê tìm hiểu ẩm thực vùng miền cho biết, gần đây có dịp thưởng thức ốc giác do một người quen gửi biếu.

Con ốc này được khai thác từ vùng biển Lagi, trọng lượng 6,5kg. 

Mâm thức ăn đầy đặn gồm 3 món ngon từ ốc giác do anh Trà chế biến. Ảnh: Ngọc Trà Nguyễn

Anh Trà tiết lộ, việc sơ chế ốc giác không quá khó nhưng đòi hỏi kinh nghiệm và sự khéo léo để tránh làm thịt ốc bị dai, giảm vị ngọt tự nhiên.

Sau khi chà sạch vỏ ngoài và xát muối, anh đem luộc ốc với chút sả (hoặc lá ổi) và dứa chín trong khoảng 1 tiếng. Khi đủ thời gian, anh kiểm tra xem thịt ốc đã chín hay chưa bằng cách lấy tăm hoặc que xiên nhọn, chọc nhẹ vào.

Tiếp đến, anh để ốc nguội tự nhiên rồi từ từ luồn tay vào bên trong, lôi phần thịt và ruột ra ngoài. 

“Bạn có thể một tay giữ miệng ốc, một tay lắc mạnh theo chiều dọc là ruột ốc tự động được lấy ra dễ dàng.

Phần thịt ốc thu được sau khi luộc nặng khoảng 2kg”, anh Trà nói.

Thịt ốc giác được nhận xét là giòn ngọt, còn phần gan béo bùi. Ảnh: Ngọc Trà Nguyễn

Từ lượng thịt này, anh chia thành 3 món: gỏi xoài ốc giác, ốc giác xào bơ tỏi và phần gan, trứng đem sốt me.

Chàng trai 33 tuổi nhận xét, việc chế biến thịt ốc giác cũng không quá khó và mỗi món lại có hương vị thơm ngon riêng.

Ốc giác xào rau muống ăn giòn giòn, đậm đà, thêm chút tóp mỡ béo ngậy. Ốc ngọt, rau giòn, tỏi thơm, tóp mỡ rôm rốp. 

Còn món gỏi hài hòa vị chua thanh của xoài quyện với thịt ốc ngọt giòn, thơm bùi của đậu phộng.

Riêng món gan trứng ốc sốt me ăn béo ngậy, thích hợp thưởng thức cùng cơm nóng.

“Con ốc hôm đó mình chế biến được 3 món, đủ một mâm đầy đặn cho 6 người trong gia đình ăn no mà vẫn còn dư một ít cho bữa sau”, anh Trà chia sẻ.