Loại ung thư đang trẻ hóa, bác sĩ cảnh báo nguy cơ ít người để ý

Ngày càng nhiều người trẻ mắc ung thư gan. Ảnh: Đinh Hà.

Không một triệu chứng báo trước, không dấu hiệu mệt mỏi, ung thư gan vẫn âm thầm bén rễ khiến nam bệnh nhân 35 tuổi phải lên bàn phẫu thuật. Dù khối u chưa lớn, bệnh nhân vẫn được chỉ định cắt gan thay vì các phương pháp ít xâm lấn hơn nhằm loại bỏ toàn bộ vùng có nguy cơ chứa các ổ vi di căn.

Trong khi một bệnh nhân khác hoàn toàn khỏe mạnh, không dấu hiệu bất thường, chỉ tình cờ phát hiện u ác nhờ đi tầm soát do có người nhà mắc bệnh.

Những trường hợp này được các chuyên gia chia sẻ tại Hội thảo khoa học “Cập nhật những tiến bộ điều trị đa mô thức ung thư gan” diễn ra ở TP.HCM ngày 13/6, qua đó cho thấy xu hướng trẻ hóa của ung thư gan và thực tế nhiều ca bệnh diễn tiến âm thầm trong thời gian dài.

80% ca ung thư gan xuất hiện trên nền gan xơ

Theo TS.BS Trần Công Duy Long, Trưởng khoa Ngoại Gan Mật Tụy, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, ung thư biểu mô tế bào gan là một bệnh lý rất đặc biệt trong thực hành lâm sàng. Việt Nam nằm trong nhóm quốc gia có tỷ lệ viêm gan virus cao, kéo theo số lượng người mắc viêm gan mạn tính, xơ gan và ung thư gan ở mức lớn.

Khác với nhiều loại ung thư khác, y học hiện nay chưa thể xác định chính xác ai sẽ mắc ung thư gan trong tương lai. Tuy nhiên, khoảng 80% trường hợp ung thư biểu mô tế bào gan được ghi nhận trên nền gan xơ. Điều này đồng nghĩa những người bị viêm gan mạn tính và xơ gan là nhóm có nguy cơ cao nhất tiến triển thành ung thư gan.

Bác sĩ Long cho hay phần lớn bệnh nhân đến khám đều đã có bệnh gan nền từ trước. Vì vậy, điều trị ung thư gan không đơn thuần chỉ tập trung vào khối u mà còn phải đánh giá khối u, mức độ xơ gan, chức năng gan, tình trạng dinh dưỡng và thể trạng chung của người bệnh.

TS.BS Trần Công Duy Long báo cáo tại hội nghị. Ảnh: Nguyễn Thuận.

Một đặc điểm đáng chú ý của ung thư gan là không phải trường hợp nào cũng cần sinh thiết để xác định chẩn đoán. Hiện nay, bác sĩ có thể chẩn đoán ngay ung thư gan mà không cần sinh thiết nếu bệnh nhân có tiền sử viêm gan mạn hoặc xơ gan. Điều kiện là hình ảnh chụp chiếu phải cho thấy các tổn thương mới với dấu hiệu tăng bắt thuốc ở thì động mạch và thải thuốc ở thì tĩnh mạch.

Thực tế lâm sàng đã ghi nhận những bệnh nhân kiểm soát tốt khối u trong gan nhưng sau đó lại xuất hiện khối u mới ở thành bụng do tế bào ung thư phát tán từ lần sinh thiết trước đó. Vì vậy, xu hướng hiện nay là hạn chế sinh thiết khi các tiêu chuẩn chẩn đoán hình ảnh đã đủ rõ ràng.

Hiện nay, ung thư gan là một trong những bệnh ung thư có nhiều phương pháp điều trị nhất. Trong đó, có ba phương pháp được chứng minh có khả năng mang lại cơ hội chữa khỏi ung thư gan gồm cắt gan, ghép gan và hủy u tại chỗ.

Ghép gan được xem là phương pháp triệt để nhất vì không chỉ loại bỏ khối u mà còn loại bỏ phần gan xơ hoặc viêm, vốn là môi trường có thể tiếp tục hình thành các khối u mới. Tuy nhiên, ghép gan không phải lúc nào cũng khả thi, vì vậy, phẫu thuật cắt gan vẫn giữ vai trò quan trọng ở những bệnh nhân có chức năng gan còn tốt.

Bệnh gan đang ngày càng trẻ hóa

Theo bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Ngọc Thao, Giám đốc chuyên môn Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn, ung thư gan hiện là một trong những loại ung thư phổ biến nhất và có tỷ lệ tử vong thuộc nhóm cao hàng đầu. Không chỉ ở Việt Nam, số ca mắc bệnh trên thế giới cũng đang gia tăng.

Nguyên nhân liên quan đến nhiều yếu tố như di truyền, môi trường sống, chế độ ăn uống và các bệnh truyền nhiễm, đặc biệt là viêm gan B và viêm gan C.

Ê-kíp phẫu thuật nội soi cắt u gan. Ảnh: BVCC.

Đáng chú ý, ung thư gan đang có xu hướng trẻ hóa. Bên cạnh các yếu tố nguy cơ truyền thống, những thay đổi về gene và sự gia tăng của các bệnh lý chuyển hóa đang góp phần làm tăng số ca mắc ở người trẻ.

"Gan nhiễm mỡ đang nổi lên như một yếu tố nguy cơ đáng lưu ý", bác sĩ Thao nhấn mạnh.

Thói quen sử dụng thức ăn nhanh, ít vận động, áp lực công việc kéo dài và căng thẳng trong cuộc sống hiện đại có thể làm rối loạn chuyển hóa, ảnh hưởng đến chức năng gan và làm tăng nguy cơ ung thư.

Bác sĩ Thao cho hay ung thư gan giai đoạn đầu thường rất ít triệu chứng. Nhiều trường hợp hoàn toàn không có biểu hiện bất thường. Một số người chỉ cảm thấy đau nhẹ vùng gan hoặc ăn uống kém. Khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể sụt cân, suy kiệt, vàng da hoặc vàng mắt.

Vì vậy, bác sĩ Thao khuyến cáo những người có nguy cơ cao như viêm gan B, viêm gan C, xơ gan, gan nhiễm mỡ hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh gan cần thực hiện tầm soát định kỳ để phát hiện bệnh sớm, tăng cơ hội điều trị và kéo dài thời gian sống.