Lợi nhuận ngành chứng khoán phân hóa mạnh: Có công ty lãi hơn 2.000 tỷ, nhiều 'tên tuổi' giảm tới 95%

Nửa đầu năm 2026 khép lại với bức tranh kinh doanh nhiều gam màu của ngành chứng khoán. Đến ngày 20/07/2026, 32 công ty chứng khoán đã công bố báo cáo tài chính quý II, phản ánh rõ xu hướng phân hóa ngày càng mạnh của toàn ngành. Nếu giai đoạn thị trường sôi động trước đây thường giúp hầu hết doanh nghiệp cùng tăng trưởng, thì mùa báo cáo năm nay cho thấy lợi nhuận đang tập trung vào một nhóm nhỏ sở hữu lợi thế về quy mô vốn, dư nợ cho vay ký quỹ (margin), chi phí vốn và hệ sinh thái khách hàng.

Khoảng cách lợi nhuận giữa các công ty chứng khoán ngày càng nới rộng sau quý II

Kết quả kinh doanh cũng cho thấy cuộc cạnh tranh giữa các công ty chứng khoán đang bước sang giai đoạn mới. Thanh khoản thị trường cải thiện vẫn là động lực quan trọng, song không còn là yếu tố duy nhất quyết định lợi nhuận. Thay vào đó, năng lực tài chính, khả năng mở rộng quy mô hoạt động và hiệu quả phân bổ nguồn vốn đang tạo ra khoảng cách ngày càng lớn giữa các doanh nghiệp.

Top đầu lập mặt bằng lợi nhuận mới

Điểm nổi bật nhất của mùa báo cáo quý II là sự bứt phá của nhóm công ty chứng khoán dẫn đầu. Lần đầu tiên, thị trường ghi nhận ba doanh nghiệp cùng đạt lợi nhuận trước thuế trên 1.000 tỷ đồng trong một quý, phản ánh quy mô hoạt động của nhóm đầu ngành đã được nâng lên đáng kể.

Công ty CP Chứng khoán VPBank ghi nhận kết quả gây bất ngờ nhất khi lợi nhuận trước thuế quý II đạt 2.159 tỷ đồng, tăng 293% so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế 6 tháng đầu năm, doanh nghiệp đạt 2.673 tỷ đồng, tăng 197%. Mức tăng trưởng này giúp VPBankS trở thành một trong những doanh nghiệp có tốc độ cải thiện lợi nhuận mạnh nhất ngành.

Trong khi đó, Công ty CP Chứng khoán Kỹ thương (TCBS) tiếp tục duy trì vị thế dẫn đầu về quy mô lợi nhuận. Doanh nghiệp ghi nhận 2.097 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế trong quý II và 3.555 tỷ đồng sau 6 tháng đầu năm, tiếp tục là công ty chứng khoán có lợi nhuận lũy kế cao nhất trong số các đơn vị đã công bố báo cáo tài chính.

Một điểm nhấn khác đến từ Công ty CP Chứng khoán HD (HDS) với 1.118 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế trong quý II, tăng 294% so với cùng kỳ. Sau 6 tháng, doanh nghiệp đạt 1.470 tỷ đồng, tăng tới 285%, chính thức gia nhập nhóm công ty chứng khoán có lợi nhuận nghìn tỷ mỗi quý.

Sự tăng trưởng mạnh của ba doanh nghiệp này không chỉ kéo mặt bằng lợi nhuận toàn ngành lên mức cao hơn mà còn cho thấy lợi thế ngày càng lớn của các công ty có nền tảng vốn mạnh. Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, quy mô vốn giúp doanh nghiệp mở rộng cho vay margin, đầu tư công nghệ, đa dạng hóa sản phẩm và khai thác hiệu quả hệ sinh thái khách hàng, qua đó tạo ra nguồn thu ổn định hơn.

Khoảng cách với nhóm phía sau cũng ngày càng rõ nét. Công ty CP Chứng khoán MB (mã chứng khoán: MBS) đứng thứ tư với 377 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế trong quý II, tăng 38% so với cùng kỳ. Tiếp theo là Công ty TNHH Chứng khoán ACB (ACBS) đạt 299 tỷ đồng, Công ty CP Chứng khoán EVS (mã chứng khoán: EVS) đạt 243 tỷ đồng, còn Công ty CP Chứng khoán An Bình (mã chứng khoán: ABS) ghi nhận 196 tỷ đồng.

Khoảng cách hơn 740 tỷ đồng giữa HDS và MBS cho thấy lợi nhuận của ngành đang tập trung vào một số ít doanh nghiệp. Đây là sự khác biệt đáng kể so với những năm trước khi quy mô lợi nhuận giữa các công ty lớn không quá chênh lệch.

Nhiều doanh nghiệp tăng trưởng mạnh, nhưng không phải ai cũng hưởng lợi

Bên cạnh nhóm dẫn đầu, nhiều công ty chứng khoán quy mô trung bình cũng ghi nhận kết quả tích cực nhờ tận dụng sự cải thiện của thị trường.

Nổi bật nhất là Công ty CP Chứng khoán OCB (OCBS) khi lợi nhuận trước thuế quý II đạt 111 tỷ đồng, tăng hơn 4.150% so với cùng kỳ do nền so sánh thấp. Công ty TNHH Chứng khoán KIS Việt Nam đạt 181 tỷ đồng, tăng 80%; Công ty TNHH Chứng khoán JB Việt Nam đạt 41 tỷ đồng, tăng 204%; trong khi Công ty CP Chứng khoán Agribank (mã chứng khoán: AGR) ghi nhận 38 tỷ đồng, tăng 184%.

Một trường hợp đáng chú ý khác là Công ty CP Chứng khoán Rồng Việt (mã chứng khoán: VDS) khi chuyển từ khoản lỗ 13 tỷ đồng trong quý II/2025 sang lãi 55 tỷ đồng trong cùng kỳ năm nay. Kết quả này cho thấy nhiều doanh nghiệp đã cải thiện hiệu quả hoạt động nhờ thanh khoản thị trường tăng lên và kiểm soát tốt hơn chi phí vốn.

Ở nhóm doanh nghiệp quy mô lớn, việc mở rộng dư nợ cho vay margin tiếp tục là động lực tăng trưởng quan trọng. ACBS cho biết tổng tài sản đến cuối tháng 6 đạt hơn 38.592 tỷ đồng, trong khi dư nợ cho vay ký quỹ tăng lên khoảng 20.645 tỷ đồng, cao hơn khoảng 1.000 tỷ đồng so với cuối quý I. Điều này phản ánh kỳ vọng tích cực của doanh nghiệp đối với diễn biến thị trường trong thời gian tới.

Tuy nhiên, không phải tất cả công ty chứng khoán đều hưởng lợi từ sự cải thiện của thanh khoản. Mùa báo cáo quý II ghi nhận nhiều trường hợp đi ngược xu hướng khi lợi nhuận sụt giảm mạnh, thậm chí lao dốc.

Đáng chú ý nhất là Công ty CP Chứng khoán VIX (mã chứng khoán: VIX). Doanh nghiệp chỉ ghi nhận 75 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế trong quý II, giảm tới 95% so với cùng kỳ năm trước. Lũy kế 6 tháng đầu năm, lợi nhuận đạt 232 tỷ đồng, giảm 89%. Từ nhóm doanh nghiệp từng nằm trong tốp đầu về lợi nhuận, VIX đã tụt xuống nhóm giữa bảng xếp hạng, phản ánh sự biến động lớn trong cơ cấu doanh thu cũng như hiệu quả hoạt động đầu tư.

Ngoài VIX, nhiều doanh nghiệp khác cũng chứng kiến kết quả kinh doanh đi xuống. Chứng khoán VietinBank (VBSE) giảm 91%, chỉ còn 19 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế trong quý II. Chứng khoán Bảo Việt (BVSC) giảm 33%, Pinetree giảm 15%, Chứng khoán Phú Hưng (PHS) giảm 41%, còn Chứng khoán UP (UPSC) giảm tới 75%.

Diễn biến này cho thấy thanh khoản thị trường tăng không đồng nghĩa với việc tất cả doanh nghiệp đều cải thiện lợi nhuận. Với những công ty phụ thuộc nhiều vào hoạt động tự doanh hoặc chưa mở rộng được quy mô cho vay margin, kết quả kinh doanh vẫn chịu ảnh hưởng đáng kể từ biến động của thị trường và danh mục đầu tư.

Bức tranh lợi nhuận quý II cho thấy ngành chứng khoán đang bước vào giai đoạn cạnh tranh mới. Nếu trước đây sự bùng nổ của thị trường có thể giúp phần lớn doanh nghiệp cùng tăng trưởng thì hiện nay, lợi nhuận ngày càng tập trung vào nhóm sở hữu lợi thế vượt trội về vốn và năng lực khai thác khách hàng.

Các công ty có quy mô tài chính lớn không chỉ mở rộng dư nợ margin mà còn có điều kiện đầu tư công nghệ, phát triển nền tảng giao dịch, đa dạng hóa sản phẩm và tối ưu chi phí vốn. Đây là những yếu tố giúp doanh nghiệp duy trì tốc độ tăng trưởng ngay cả khi thị trường xuất hiện biến động.

Trong khi đó, nhóm công ty quy mô nhỏ hoặc phụ thuộc nhiều vào hoạt động đầu tư tự doanh đang đối mặt với áp lực lớn hơn. Khi biên lợi nhuận từ môi giới ngày càng thu hẹp và cạnh tranh về lãi suất margin ngày càng gay gắt, khả năng tạo khác biệt sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào năng lực quản trị rủi ro, chất lượng dịch vụ và khả năng mở rộng hệ sinh thái khách hàng.