“Lớp học mở” đối với thế hệ trẻ

Các không gian trưng bày tại cơ sở bảo tàng thường xuyên thu hút đông đảo các bạn trẻ đến tham quan, học tập.

Trong không gian của cơ sở bảo tàng hiện lưu giữ hơn 30 nghìn hiện vật, tư liệu phản ánh tiến trình lịch sử, văn hóa của đất và người xứ Thanh. Cùng với công tác sưu tầm, bảo quản và trưng bày, những năm gần đây Trung tâm Bảo tồn di sản, Bảo tàng và Thư viện tỉnh thường xuyên tổ chức trưng bày chuyên đề tại cơ sở bảo tàng, từng bước làm mới nội dung thuyết minh và tăng tính trực quan trong giới thiệu hiện vật.

Từ đầu năm 2026 đến nay, nhiều chuyên đề đã được giới thiệu tại cơ sở bảo tàng, gắn với các sự kiện chính trị, lịch sử của quê hương, đất nước. Tiêu biểu là trưng bày “Đảng Cộng sản Việt Nam - Dấu ấn qua các kỳ Đại hội”, giới thiệu hơn 200 hình ảnh, tài liệu, hiện vật. Các tư liệu được sắp xếp theo từng giai đoạn, tạo thuận lợi cho học sinh, đoàn viên thanh niên trong quá trình tìm hiểu. Trưng bày đã làm nổi bật những thành tựu của đất nước, khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng đối với sự nghiệp cách mạng; bồi đắp niềm tin, lòng tự hào của Nhân dân đối với Đảng, Bác Hồ và công cuộc xây dựng, phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Cùng với các hoạt động trưng bày chuyên đề, những trải nghiệm gắn với thời kỳ bao cấp hay những buổi giao lưu với nhân chứng lịch sử đang mở ra cách tiếp cận trực quan, sinh động hơn với thế hệ trẻ. Tháng 5/2026, giữa không gian của những hiện vật chiến tranh đã nhuốm màu thời gian tại cơ sở bảo tàng, Đại tá Nguyễn Tiến Quynh, nguyên Phó Chính ủy Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đã có buổi trò chuyện với thế hệ trẻ về những năm tháng chiến đấu và ký ức đồng đội. Trong buổi trò chuyện ấy, những người trẻ chăm chú lắng nghe câu chuyện của nhân chứng, qua đó hiểu sâu sắc thêm về một thời đã qua từ ký ức của chính người từng đi qua những năm tháng chiến tranh khốc liệt.

Bí thư Đoàn Thanh niên Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hoàng Xuân Trung cho biết: “Các hoạt động chuyên đề tổ chức tại cơ sở bảo tàng thời gian qua tạo thêm cơ hội để đoàn viên thanh niên tiếp cận lịch sử, văn hóa bằng hình thức trực quan. Đoàn sở cũng thường xuyên tổ chức cho đoàn viên thanh niên tham gia tìm hiểu các không gian trưng bày chuyên đề, qua đó giúp các bạn trẻ có thêm cơ hội trực tiếp quan sát hiện vật, tìm hiểu tư liệu và trao đổi về những nội dung được giới thiệu tại cơ sở bảo tàng”.

Thực tế cho thấy, khi được tổ chức theo chủ đề, với nội dung cụ thể và tăng yếu tố trải nghiệm, cơ sở bảo tàng dễ tạo sự chú ý hơn với nhóm khách trẻ. Đây cũng là lý do bên cạnh các trưng bày phục vụ công chúng, việc xây dựng những chương trình phù hợp dành cho học sinh, sinh viên luôn được Trung tâm Bảo tồn di sản, Bảo tàng và Thư viện tỉnh quan tâm. Trong đó, công nghệ số là một trong những giải pháp đang tiếp tục được quan tâm, đầu tư.

Theo ông Trịnh Đình Dương, Phó Giám đốc Trung tâm Bảo tồn di sản, Bảo tàng và Thư viện tỉnh: “Hàng năm, tại cơ sở bảo tàng diễn ra nhiều hoạt động trưng bày chuyên đề, trải nghiệm gắn với học tập, nghiên cứu của học sinh, sinh viên trong và ngoài tỉnh. Trong khi đó, số lượng hiện vật, tư liệu được lưu giữ rất lớn, không phải hiện vật nào cũng có điều kiện đưa vào không gian trưng bày. Vì vậy, trong giai đoạn 2026-2030 mục tiêu số hóa hiện vật, tư liệu đạt từ 20 - 30%, đồng thời ứng dụng công nghệ đối với 4 phòng trưng bày theo tiến trình lịch sử sẽ góp phần mở rộng khả năng giới thiệu kho tư liệu này. Qua đó tạo điều kiện để người trẻ tra cứu, tìm hiểu theo nhu cầu, thay vì chỉ tiếp cận những gì được giới thiệu trong các không gian trưng bày tại cơ sở bảo tàng”.

Từ những hiện vật được lưu giữ qua nhiều thế hệ đến những cách thức tiếp cận công chúng mới, cơ sở bảo tàng đang trở thành “lớp học mở” đối với thế hệ trẻ. Khi được trực tiếp quan sát hiện vật, nghe nhân chứng kể chuyện, trải nghiệm công nghệ và chủ động tìm hiểu tư liệu, lịch sử không chỉ được tiếp nhận qua lời thuyết minh mà còn trở thành những trải nghiệm cụ thể, sinh động hơn với người trẻ.