Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở (sửa đổi): Bảo đảm thực chất việc dân bàn, dân làm, dân kiểm tra

Chiều 20-11, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở (sửa đổi) với 6 Chương, 69 Điều. Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 1-3-2027.

Luật quy định nguyên tắc thực hiện dân chủ ở cơ sở phải bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện của Đảng, quản lý của Nhà nước, vai trò nòng cốt của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội và các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ trong thực hiện dân chủ ở cơ sở.

Bảo đảm tôn trọng, thực hiện đúng, thực chất, đầy đủ phương châm dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng;

Bảo đảm công khai, minh bạch, bình đẳng, thực chất, lấy lợi ích hợp pháp, nguyện vọng chính đáng, đời sống và hạnh phúc của nhân dân làm mục tiêu;

Xác định rõ trách nhiệm của cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân chủ trì việc tiếp nhận, giải quyết kiến nghị, phản ánh gắn với trách nhiệm giải trình; tăng cường theo dõi kết quả giải quyết kiến nghị, giám sát.

Quang cảnh phiên làm việc chiều 20-11. Ảnh: quochoi.vn

Quang cảnh phiên làm việc chiều 20-11. Ảnh: quochoi.vn

Theo Luật, công dân có quyềnđược công khai thông tin, yêu cầu cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác, kịp thời; được phản hồi về việc tiếp nhận, xử lý, tiếp thu, giải trình ý kiến, kiến nghị, đề xuất theo quy định của Luật này và quy định khác của pháp luật có liên quan.

Công dân có quyền đề xuất sáng kiến, bàn và quyết định, tham gia ý kiến đối với các nội dung thực hiện dân chủ ở cơ sở theo quy định của Luật này và quy định khác của pháp luật có liên quan. Quyền kiểm tra, giám sát việc thực hiện dân chủ ở cơ sở; kiến nghị, phản ánh, khiếu nại, tố cáo đến cơ quan có thẩm quyền khi phát hiện hành vi vi phạm pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở...

Theo quy định của Luật, nhân dân được bàn và quyết định chủ trương và mức vận động đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng, các công trình công cộng trong phạm vi địa bàn cấp xã, thôn, tổ dân phố do nhân dân đóng góp toàn bộ hoặc một phần kinh phí, tài sản, công sức;

Đại biểu tham dự phiên họp chiều 20-11. Ảnh: quochoi.vn

Đại biểu tham dự phiên họp chiều 20-11. Ảnh: quochoi.vn

Công dân được bàn về việc thu, chi, quản lý các khoản đóng góp của nhân dân tại cộng đồng dân cư ngoài các khoản đã được pháp luật quy định; việc thu, chi, quản lý các khoản kinh phí, tài sản do cộng đồng dân cư được giao quản lý hoặc được tiếp nhận từ các nguồn thu, tài trợ, ủng hộ hợp pháp khác...

Trước khi các đại biểu Quốc hội biểu quyết thông qua, Quốc hội đã nghe Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ trình bày báo cáo về việc tiếp thu, giải trình, chỉnh lý và hoàn thiện dự thảo Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở (sửa đổi).

Theo đó, về trách nhiệm của người đứng đầu và bộ tiêu chí đánh giá việc thực hiện dân chủ ở cơ sở, dự thảo Luật bổ sung các biện pháp gắn trách nhiệm của người đứng đầu với toàn bộ quy trình từ tiếp nhận, xử lý đến phản hồi, giải trình và công khai kết quả. Hỗ trợ người chưa có điều kiện tiếp cận công nghệ, người ở địa bàn có hạ tầng số hạn chế.

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình dự thảo Luật. Ảnh: quochoi.vn

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình dự thảo Luật. Ảnh: quochoi.vn

Về thực hiện dân chủ ở xã, phường, đặc khu, dự thảo Luật bổ sung chỉnh lý quy định trách nhiệm của UBND cấp xã trong tổ chức thực hiện việc công khai thông tin theo pháp luật về tiếp cận thông tin. Đồng thời, tiếp tục quy định tỷ lệ 10% hộ gia đình đồng thuận để đưa đề xuất sáng kiến của công dân ra cộng đồng bàn và quyết định.

Dự thảo Luật cũng bổ sung trách nhiệm của Ban công tác Mặt trận ở thôn, tổ dân phố trong tổ chức lấy ý kiến, thời hạn xem xét và trách nhiệm trả lời công dân. Bổ sung trách nhiệm của UBND cấp xã trong việc sửa đổi, bổ sung, thay thế, bãi bỏ quyết định của cộng đồng dân cư có nội dung trái pháp luật.

Bổ sung thời hạn cụ thể giải quyết kiến nghị, phản ánh của Ban thanh tra nhân dân. Rà soát không quy định thời hạn cụ thể giải quyết kiến nghị, phản ánh, khiếu nại, tố cáo của công dân để bảo đảm thống nhất với Luật Tiếp công dân, Luật Khiếu nại, Luật Tố cáo.

Vân Hà

Nguồn Hà Nội Mới: https://hanoimoi.vn/luat-thuc-hien-dan-chu-o-co-so-sua-doi-bao-dam-thuc-chat-viec-dan-ban-dan-lam-dan-kiem-tra-1766963.html