Mạch sáng đổi thay bản nghèo

Đời sống người dân thôn Son, xã Cổ Lũng được cải thiện từ khi có điện lưới.

Khó ai có thể hình dung chỉ vài năm trước, nơi đây vẫn là vùng đất thiếu thốn đủ bề, cuộc sống người dân phụ thuộc gần như hoàn toàn vào sức người.

Nằm ở độ cao gần 1.200m giữa vùng lõi Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Luông, khu Cao Sơn (gồm các thôn Son, Bá, Mười) từng được xem là một trong những vùng đặc biệt khó khăn của tỉnh. Không điện lưới, giao thông cách trở, sóng liên lạc chập chờn, mỗi sinh hoạt thường ngày đều trở thành nỗi vất vả.

Ông Bùi Văn Phấn, Bí thư Chi bộ thôn Son vẫn nhớ như in những ngày bà con phải gùi thóc vượt nhiều cây số xuống trung tâm để xay xát. Khi màn đêm buông xuống, ánh sáng trong mỗi gia đình chỉ trông vào ngọn đèn dầu leo lét. Trẻ em học hành thiếu thốn, còn việc phát triển sản xuất gần như bị bó hẹp trong những điều kiện sẵn có của tự nhiên.

Bước ngoặt đến với người dân nơi đây vào năm 2023, khi điện lưới quốc gia chính thức được đưa về các thôn bản. Dòng điện vượt núi, băng rừng không chỉ thắp sáng những mái nhà mà còn mở ra nhiều cơ hội phát triển mới cho người dân vùng cao.

Từ khi có điện, rồi có đường, nhiều hộ gia đình mạnh dạn đầu tư máy móc phục vụ sản xuất, chăn nuôi và chế biến nông sản. Những công việc vốn mất nhiều thời gian và công sức nay trở nên nhẹ nhàng hơn.

Gia đình chị Hoàng Thị Cương là một trong những hộ cảm nhận rõ nhất sự đổi thay ấy. Trước đây, mỗi lần xay xát lúa gạo, gia đình phải đưa nông sản xuống khu vực trung tâm cách hơn 10km. Nay có điện, chị đầu tư máy xay xát, máy thái chuối phục vụ chăn nuôi ngay tại nhà. Công việc thuận lợi hơn, chi phí giảm đi, còn thời gian được dành cho những kế hoạch sản xuất mới.

Điều kiện học tập của các em học sinh được đảm bảo nhờ có điện lưới.

Không chỉ tạo động lực phát triển kinh tế, điện lưới còn làm thay đổi đáng kể điều kiện học tập của con em vùng cao. Trường Tiểu học và THCS Cao Sơn được thành lập từ năm 2008 trong hoàn cảnh vô cùng khó khăn. Nhiều năm liền, giáo viên phải dùng đèn dầu để soạn giáo án, học sinh học tập trong điều kiện thiếu ánh sáng và gần như không có cơ hội tiếp cận công nghệ.

Giờ đây, ánh điện đã hiện diện trong từng lớp học. Những chiếc ti vi, máy chiếu được đưa vào giảng dạy, giúp các tiết học trở nên sinh động hơn. Việc ứng dụng công nghệ thông tin không còn là điều xa vời đối với ngôi trường nơi lưng chừng núi.

Em Hà Bảo Hân, học sinh lớp 5, Trường Tiểu học và THCS Cao Sơn, xã Cổ Lũng cho biết: “Trước không có điện con chỉ học ban ngày thôi. Giờ buổi tối đã có điện nên làm hết được bài tập, thế nên con thường xuyên được thầy cô khen”.

Điện sáng cũng đang mở ra những kỳ vọng mới cho vùng đất được ví như “Sa Pa của xứ Thanh”. Với khí hậu mát mẻ quanh năm, cảnh quan nguyên sơ cùng những giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào Thái, khu Cao Sơn được đánh giá có nhiều tiềm năng phát triển du lịch cộng đồng.

Một góc bản Son với đường điện dẫn đến tận bản.

Những năm gần đây, một số hộ dân đã bắt đầu sửa sang nhà cửa, đầu tư homestay để đón khách. Sự xuất hiện của điện lưới trở thành điều kiện quan trọng giúp người dân khai thác hiệu quả hơn những lợi thế sẵn có của quê hương, từng bước chuyển đổi sinh kế và nâng cao thu nhập.

Theo ông Nguyễn Cơ Thạch, Phó Chủ tịch UBND xã Cổ Lũng, điện lưới không chỉ phục vụ nhu cầu sinh hoạt mà còn tạo nền tảng để địa phương phát triển du lịch, dịch vụ và nhiều ngành nghề khác trong tương lai.

Để giữ cho dòng điện luôn ổn định giữa vùng núi cao, những người thợ điện vẫn ngày đêm bám bản, bám tuyến. Trên những cung đường cheo leo, qua những cánh rừng sâu hay trong những đêm mưa bão, họ vẫn lặng lẽ thực hiện nhiệm vụ để ánh sáng không bị ngắt quãng nơi các bản làng vùng cao.

Ánh điện hôm nay không chỉ xua đi bóng tối của núi rừng. Quan trọng hơn, nó đang tiếp thêm động lực cho sản xuất, học tập và phát triển, góp phần thu hẹp khoảng cách giữa miền núi với miền xuôi. Từ những “mạch sáng” ấy, một diện mạo mới đang dần hiện hữu trên vùng cao Cao Sơn - nơi những bản làng từng heo hút giữa đại ngàn đang từng ngày chuyển mình đi lên.