Màn trình diễn 'Voi đi bộ' của loạt máy bay vận tải Y-20B Trung Quốc
Không quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) đã triển khai tới 10 máy bay vận tải chiến lược Y-20B di chuyển theo đội hình trên đường băng.
Việc nhiều máy bay cùng di chuyển sát nhau trên đường băng, còn được gọi là "Voi đi bộ" (Elephant Walk), thường được các lực lượng không quân sử dụng để thể hiện mức độ sẵn sàng chiến đấu cũng như năng lực duy trì và mở rộng quy mô phi đội.

10 máy bay vận tải Y-20B của Không quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc. (Nguồn: CMB)
Y-20 nguyên bản được đưa vào biên chế từ năm 2016, trong khi phiên bản nâng cấp Y-20B chính thức xuất hiện vào năm 2023. So với thế hệ đầu tiên, Y-20B được cải tiến đáng kể về tầm hoạt động và khả năng mang tải, đồng thời hiện đang được sản xuất với tốc độ được đánh giá là vượt xa mọi chương trình máy bay vận tải chiến lược của các quốc gia khác.
Điểm nâng cấp quan trọng nhất của Y-20B là việc sử dụng động cơ phản lực cánh quạt WS-20 do Trung Quốc tự phát triển, thay thế động cơ D-30KP-2 nhập khẩu từ Nga trên phiên bản trước. Nhờ đó, tải trọng tối đa của máy bay tăng lên khoảng 66 tấn, cao hơn đáng kể so với Y-20 tiêu chuẩn.
Hiện nay, Y-20B cũng là máy bay vận tải quân sự lớn nhất còn đang được sản xuất trên thế giới. Nền tảng này còn được Trung Quốc sử dụng để phát triển nhiều biến thể chuyên dụng khác, trong đó có máy bay tiếp dầu trên không YY-20 và máy bay cảnh báo sớm, chỉ huy trên không KJ-3000.
Theo đánh giá, Y-20B sở hữu khả năng vận chuyển cùng tầm hoạt động vượt trội so với Il-76 của Nga cũng như C-130 của Mỹ, vốn là những dòng máy bay vận tải hạng nặng chủ lực của hai quốc gia này.
Sự mở rộng nhanh chóng của phi đội Y-20B được xem là bước đi quan trọng trong chiến lược xây dựng năng lực triển khai toàn cầu của quân đội Trung Quốc. Loại máy bay này cho phép Bắc Kinh nhanh chóng đưa lực lượng, trang thiết bị và vật tư đến các khu vực xa, đồng thời giảm sự phụ thuộc kéo dài nhiều năm vào các máy bay Il-76 do Liên Xô sản xuất mà Trung Quốc từng phải mua từ các quốc gia kế thừa Liên Xô.
Mặc dù không thu hút sự chú ý lớn như chương trình tiêm kích tàng hình J-20, hay máy bay ném bom tàng hình thế hệ mới của Trung Quốc, Y-20 vẫn được xem là một trong những dự án máy bay quân sự có ý nghĩa chiến lược nhất mà nước này từng thực hiện.
Trước khi Y-20 được đưa vào biên chế, năng lực vận tải chiến lược của Không quân Trung Quốc chủ yếu dựa vào các máy bay Y-8, Y-9 và một số lượng hạn chế Il-76 nhập khẩu. Những loại máy bay này không đủ khả năng vận chuyển các phương tiện quân sự hạng nặng hoặc duy trì những chiến dịch hậu cần quy mô lớn ở khoảng cách xa.
Y-20 có thể vận chuyển các đơn vị cơ giới, hệ thống phòng không, thiết bị công binh cùng lượng lớn vật tư hậu cần đi hàng nghìn km chỉ trong một chuyến bay. Khả năng này giúp Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc rút ngắn đáng kể thời gian triển khai lực lượng trong các tình huống khẩn cấp, từ chiến dịch quân sự, cứu trợ thiên tai cho đến sơ tán công dân hoặc thực hiện các nhiệm vụ ở nước ngoài.












