Nga đưa tuần dương hạm lớn nhất trở lại căn cứ sau gần 3 thập kỷ

Ngày 26/6, Hải quân Nga xác nhận tuần dương hạm tên chạy bằng năng lượng hạt nhân lớp Kirov Admiral Nakhimov đã trở về căn cứ chính ở Severomorsk, sau 29 năm ngừng hoạt động để nâng cấp. Con tàu được hạ thủy trở lại vào ngày 25/7/2025, lần đầu tiên tự rời cầu cảng sau 28 năm vào tháng 8/2025 và bước vào giai đoạn thử nghiệm trên biển cuối cùng từ ngày 1/6/2026.

Tuần dương hạm chạy bằng năng lượng hạt nhân lớp Kirov của Hải quân Nga. (Nguồn: MW)

Việc Admiral Nakhimov quay trở lại Severomorsk được xem là cột mốc lớn đối với Hải quân Nga, sau quá trình hiện đại hóa được đánh giá là phức tạp nhất trong lịch sử đóng tàu quân sự nước này.

Quá trình nâng cấp đã thay đổi gần như toàn bộ cấu trúc bên trong con tàu. Nhiều chuyên gia cho rằng Admiral Nakhimov giờ đây gần như là một chiến hạm hoàn toàn mới, đặc biệt khi toàn bộ hệ thống tên lửa đã được thay thế bằng các tổ hợp hiện đại hơn.

Điểm nổi bật nhất là chiến hạm được trang bị tới 176 ống phóng thẳng đứng, tạo nên một trong những kho vũ khí tên lửa phòng không và tên lửa hành trình lớn nhất thế giới hiện nay.

Để so sánh, tàu khu trục lớp Arleigh Burke Flight III, dòng chiến hạm mặt nước mạnh nhất của Hải quân Mỹ, chỉ có 96 ống phóng thẳng đứng, trong khi khu trục hạm Type 055 của Trung Quốc sở hữu 112 ống phóng.

Không chỉ tăng cường hỏa lực tấn công, Admiral Nakhimov còn được nâng cấp mạnh về năng lực chống ngầm. Con tàu được tích hợp hệ thống phòng thủ chống ngư lôi và chống tàu ngầm Paket-NK cùng tên lửa chống ngầm Otvet thế hệ mới.

Ngoài ra, chiến hạm còn có thể mang theo tối đa 3 trực thăng chống ngầm Ka-27, giúp mở rộng đáng kể khả năng phát hiện, theo dõi và phá hủy tàu ngầm đối phương ở khoảng cách xa. Đây được xem là năng lực đặc biệt quan trọng đối với Hạm đội phương Bắc, nơi các hoạt động của tàu ngầm NATO được dự báo sẽ diễn ra với cường độ cao.

Theo nhiều đánh giá, Admiral Nakhimov là chiến hạm mặt nước duy nhất của Nga hiện có khả năng cạnh tranh với những tàu chiến hiện đại hàng đầu như Type 055 của Trung Quốc hay lớp Sejong Đại đế của Hàn Quốc.

Lợi thế của con tàu nằm ở thiết kế từ thời Liên Xô với lượng giãn nước lớn, cho phép thực hiện các gói nâng cấp sâu và tiếp tục duy trì sức mạnh chiến đấu sau nhiều thập kỷ phục vụ.

Một số chuyên gia cũng cho rằng Admiral Nakhimov vẫn tồn tại những hạn chế nhất định. Mặc dù Nga được đánh giá sở hữu công nghệ tên lửa hành trình hàng đầu thế giới, các hệ thống radar và liên kết dữ liệu trên tàu có thể chưa đạt trình độ tương đương những chiến hạm mới nhất của Mỹ và Trung Quốc.

Bên cạnh đó, con tàu cũng không được thiết kế theo tiêu chí giảm tín hiệu phản xạ radar như Type 055 của Trung Quốc hay Zumwalt của Mỹ. Điều này khiến Admiral Nakhimov dễ bị phát hiện từ khoảng cách xa hơn. Đây cũng là hạn chế chung của nhiều tàu khu trục và tuần dương hạm cỡ lớn hiện nay, bao gồm cả lớp Arleigh Burke của Hải quân Mỹ.

Giai đoạn thử nghiệm trên biển cuối cùng của Admiral Nakhimov nhằm kiểm tra toàn diện mọi hệ thống sau quá trình hiện đại hóa kéo dài nhiều năm. Các nội dung thử nghiệm bao gồm hiệu suất động cơ, khả năng cơ động, hệ thống dẫn đường, radar, thông tin liên lạc, khả năng tích hợp hệ thống chiến đấu, vận hành vũ khí cũng như đánh giá độ bền trong điều kiện hoạt động trên biển Trắng và biển Barents.

Việc con tàu trở về Severomorsk, cho thấy phần lớn các cuộc thử nghiệm ban đầu đã diễn ra thuận lợi và Admiral Nakhimov đang tiến gần đến thời điểm chính thức được biên chế trở lại.

Severomorsk là tổng hành dinh của Hạm đội phương Bắc và cũng là căn cứ quan trọng nhất của lực lượng hải quân Nga tại Bắc Cực. Căn cứ nằm bên bờ phía đông vịnh Kola, sở hữu lợi thế là cảng nước sâu không bị đóng băng quanh năm, cho phép tàu chiến triển khai hoạt động trong mọi mùa.

Đây cũng là nơi đóng quân của phần lớn lực lượng tàu ngầm hạt nhân Nga, bao gồm cả tàu ngầm tấn công và tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo chiến lược. Sau khi chính thức trở lại biên chế, Admiral Nakhimov được kỳ vọng sẽ đảm nhận vai trò hộ tống và bảo vệ lực lượng tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo.