Miền Bắc bước vào chuỗi ngày nắng hanh, ô nhiễm không khí khuếch tán mạnh
Từ hôm nay (11/10) đến ngày 15/10, miền Bắc sẽ duy trì hình thái thời tiết ngày nắng, ít mưa, ô nhiễm không khí gia tăng.
Hà Nội bước vào mùa ô nhiễm không khí
Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, từ hôm nay (11/10) đến ngày 15/10, miền Bắc sẽ duy trì hình thái thời tiết ngày nắng, ít mưa, là điều kiện khiến các chất ô nhiễm khó khuếch tán, gây ra các đợt ô nhiễm không khí vào buổi sáng và đêm.
Do điều kiện thời tiết bất lợi, sáng nay hầu hết các địa phương ở khu vực đồng bằng Bắc Bộ và Vùng Thủ đô ô nhiễm ở ngưỡng kém và xấu như tại Hà Nội, Bắc Ninh, Thái Nguyên, Hưng Yên, Ninh Bình. Dự báo, hình thái thời tiết trên ở miền Bắc còn kéo dài đến 15/11, tiếp tục gây ra tình trạng ô nhiễm kéo dài trong nhiều ngày tới, đặc biệt là vào buổi sáng.
Hà Nội bước vào mùa ô nhiễm không khí. Ảnh: Tuấn Anh
Chất lượng không khí kém gây ảnh hưởng đến những người nhạy cảm như người già, trẻ nhỏ, người mắc bệnh hô hấp, tim mạch. Ô nhiễm không khí ở ngưỡng xấu có hại cho tất cả mọi người.
Ngày 11/10, Công ty TNHH MTV Môi trường đô thị Hà Nội (URENCO) cho biết để giảm thiểu ô nhiễm không khí trong mùa khô, từ ngày 7 đến 15/10, đơn vị tổ chức tập huấn phun sương dập bụi tại các tuyến phố trong vành đai 1. Hoạt động nhằm nâng cao kỹ năng vận hành, kiểm tra hiệu quả thiết bị, đánh giá khả năng ứng dụng thực tế và hoàn thiện phương án tổ chức thực hiện.
Theo URENCO, việc sử dụng xe chuyên dùng phun sương dập bụi kết hợp với các giải pháp phun nước, rửa đường, quét hút bụi được kỳ vọng góp phần hạn chế bụi phát tán, nâng cao hiệu quả vệ sinh môi trường, đặc biệt tại các tuyến giao thông trọng điểm và khu vực có công trình đang thi công.
Trước đó URENCO đã đề xuất thành phố cho sử dụng ba xe chuyên dụng phun sương dập bụi trên 6 tuyến đường thuộc vành đai 1, từ 23h đến 6h hôm sau.
Ngoài URENCO vệ sinh môi trường tại các quận cũ ở trung tâm, từ cuối tháng 9 Hợp tác xã Thành Công đã phun sương dập bụi tại phường Thanh Xuân, tần suất hai lần mỗi tuần vào thứ năm và chủ nhật.
Triển khai các biện pháp ứng phó ô nhiễm không khí
Theo thống kê từ Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, tính từ ngày 1/1/2026 đến ngày 29/9/2026, tỉ lệ số ngày chất lượng không khí (AQI) ở mức trung bình và tốt trên địa bàn thành phố đạt 74,42%, tiến rất gần chỉ tiêu 75% đặt ra cho cả năm.
Cùng với đó, dữ liệu từ Cục Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) về cơ cấu phát thải bụi mịn PM2.5 tại các đô thị lớn như: Hà Nội chỉ rõ: Bụi thứ cấp (hình thành từ phản ứng giữa các khí ô nhiễm) chiếm tỉ lệ 27%, hoạt động giao thông vận tải chiếm 23%, xây dựng và bụi đường chiếm 20%, đốt mở (đốt rác, phụ phẩm nông nghiệp) chiếm 12%, sản xuất công nghiệp chiếm 10% và các nguồn khác chiếm 8%.
Nhìn nhận về diễn biến này, PGS.TS. Hoàng Anh Lê (Bộ môn Quản lý Môi trường - Khoa Môi trường, Trường Đại học Khoa học tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội) cho biết, dữ liệu quan trắc năm 2026 đang ghi nhận những biến chuyển tích cực khi số ngày ô nhiễm vượt quy chuẩn giảm đáng kể, đặc biệt mức độ ô nhiễm trong tháng 9 không gay gắt như các năm trước.
PGS.TS Hoàng Anh Lê nhận định, đây là tín hiệu đáng mừng, phản ánh hiệu quả trong các giải pháp được thực thi, trong đó đặc biệt kể tới chuỗi giải pháp ngăn ngừa nguồn thải và xu hướng chuyển đổi sang phương tiện giao thông xanh. Dù kết quả 9 tháng qua có tín hiệu khả quan, nhưng theo quy luật khí tượng nhiều năm, thời điểm ô nhiễm không khí đỉnh điểm tại khu vực phía Bắc thường bắt đầu từ tháng 10 và kéo dài đến hết tháng 3 năm sau, nên không thể chủ quan.
Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Nguyễn Minh Tấn cho hay ô nhiễm không khí tại Hà Nội chủ yếu là bụi mịn PM2.5. Trong giai đoạn 2023-2025, nồng độ PM2.5 trung bình năm thường xuyên trên 40 µg/m3, riêng năm 2025 lên tới 48,5 µg/m3. Tình trạng ô nhiễm tập trung vào mùa khô, từ khoảng tháng 9 năm trước đến tháng 4 năm sau.
Lãnh đạo ngành nông nghiệp môi trường cho rằng thời điểm bắt đầu xuất hiện các đợt ô nhiễm thường từ tháng 10, đặc biệt trong mùa khô từ tháng 11 đến tháng 3 năm sau. Giai đoạn này thành phố xác định có nguy cơ cao về ô nhiễm không khí và cần tập trung các giải pháp kiểm soát.
Thành phố xác định ba nhóm nguồn phát thải chính cần tập trung xử lý. Thứ nhất là nguồn phát thải từ giao thông, đặc biệt là bụi cuốn từ mặt đường do phương tiện tại những khu vực có mật độ phương tiện cao. Thứ hai là nguồn bụi phát sinh từ hoạt động xây dựng và thứ ba là tình trạng đốt mở không kiểm soát, nhất là trong mùa thu hoạch hoa màu.