MiG-29: Vì sao cả Nga và Ukraine đều sử dụng dòng máy bay này?
MiG-29 là một trong số ít dòng tiêm kích được cả Nga và Ukraine kế thừa từ Liên Xô, khiến loại máy bay này tiếp tục xuất hiện trong cuộc xung đột giữa 2 bên.
Khi Liên Xô tan rã năm 1991, lực lượng không quân của nước này được phân chia giữa các quốc gia mới độc lập. Nga và Ukraine đều tiếp nhận một số lượng lớn máy bay chiến đấu, trong đó có MiG-29.
Vì vậy, khi xung đột Nga - Ukraine bước vào giai đoạn toàn diện năm 2022, cả 2 bên đều đã có sẵn loại tiêm kích này trong lực lượng không quân.
MiG-29 được thiết kế từ cuối những năm 1970 cho nhiệm vụ chiếm ưu thế trên không và bảo vệ các đội hình quân sự trên chiến trường.
Máy bay có 2 động cơ turbofan RD-33, tốc độ tối đa khoảng Mach 2,3, pháo tự động 30 mm và có thể mang nhiều loại tên lửa không đối không. Những đặc điểm này giúp MiG-29 tiếp tục đảm nhiệm các nhiệm vụ phòng không và tác chiến trên không.
Tuy nhiên, chiến trường Ukraine đã thay đổi đáng kể cách sử dụng MiG-29. Mạng lưới phòng không mặt đất dày đặc khiến cả 2 bên khó có thể tự do đưa tiêm kích vào sâu trong không phận đối phương. MiG-29 vì vậy thường phải hoạt động ở độ cao thấp và thực hiện nhiệm vụ trong phạm vi được kiểm soát.
Ukraine có thêm một lợi thế đặc biệt. Sau khi nhận được sự hỗ trợ từ phương Tây, một số MiG-29 được tích hợp với vũ khí và thiết bị có nguồn gốc phương Tây.
Đây là quá trình không đơn giản, bởi máy bay được thiết kế từ thời Liên Xô trong khi vũ khí và hệ thống điện tử phương Tây sử dụng những tiêu chuẩn khác nhau.
Một trong những ví dụ đáng chú ý là việc Ukraine sử dụng MiG-29 để mang tên lửa chống radar AGM-88 HARM của Mỹ.
Điều này cho thấy một nền tảng từ thời Liên Xô vẫn có thể được điều chỉnh để sử dụng trong hệ thống tác chiến mới.
Nga cũng tiếp tục sử dụng MiG-29 và các biến thể liên quan, nhưng vai trò của chúng phải đặt trong tổng thể lực lượng không quân Nga với nhiều dòng tiêm kích hiện đại hơn.
Vì vậy, MiG-29 không còn giữ vị trí trung tâm như thời kỳ đầu được đưa vào biên chế.
Cuộc chiến tại Ukraine cho thấy một nghịch lý thú vị. MiG-29 được sinh ra để đối đầu với các máy bay phương Tây trong Chiến tranh Lạnh, nhưng nhiều thập niên sau, những chiếc MiG-29 của Ukraine lại được cải tiến để sử dụng vũ khí phương Tây chống lại lực lượng Nga.
Dòng máy bay này vì vậy không chỉ là một thiết kế quân sự cũ. Nó còn là dấu tích trực tiếp của thời kỳ Liên Xô, khi cùng một nền tảng được chia sẻ giữa những lực lượng sau này trở thành đối thủ trên chiến trường.
