Tiết lộ chiến thuật giúp S-400 Nga bắn hạ hàng chục tiêm kích Ukraine trong một tuần

Thành tích chiến đấu đáng nể của hệ thống phòng không S-400 trong Quân đội Nga được cho là có liên quan đến chiến thuật tấn công tầm xa từ các vị trí ẩn nấp, tước đi cơ hội né tránh của Lực lượng vũ trang Ukraine.

Các quan chức quân sự cấp cao của Nga vừa tiết lộ những chi tiết mới về một trong những giai đoạn thành công nhất của hoạt động phòng không mà quân đội nước này đã đạt được.

Theo thông báo, hệ thống phòng không S-400 đã phá hủy 24 tiêm kích Ukraine chỉ trong một tuần vào năm 2023 bằng chiến thuật tấn công "ngoài đường chân trời" chưa từng được tiết lộ trước đây.

Thông tin này được đăng tải trên số mới nhất của tạp chí "Tư tưởng Quân sự" thuộc Bộ Quốc phòng Nga, với sự tham gia của Thiếu tướng Alexander Romanenkov - Tham mưu trưởng Tên lửa Phòng không thuộc Lực lượng Không quân Vũ trụ Nga.

Thay vì triển khai các khẩu đội phòng không tầm xa ở những vị trí thông thường, binh sĩ Nga đã bố trí bệ phóng S-400 tại địa điểm "phục kích" được ngụy trang kỹ lưỡng ở tiền tuyến để tấn công máy bay Ukraine gần như ngay sau khi chúng cất cánh.

Sử dụng khả năng nhắm bắn tầm xa từ cảm biến bên ngoài, các bệ phóng S-400 có thể bắn vào máy bay nằm ngoài tầm nhìn trực tiếp của radar, mở rộng đáng kể cự ly tác chiến thực tế.

Cần nhấn mạnh, các hệ thống phòng không mặt đất thường bị hạn chế bởi tầm nhìn thẳng của radar mặt đất, nhưng Nga đã đi tiên phong trong việc phát triển khả năng tác xạ "ngoài đường chân trời", đặc biệt là đối với hệ thống S-400.

Quân đội Nga đã sử dụng dữ liệu mục tiêu từ cảm biến khác, bao gồm cả máy bay chỉ huy - cảnh báo sớm trên không (AWACS) A-50U, đây chính là chìa khóa để gây tổn thất nặng nề cho đối phương.

Kịch bản được mô tả trong bài báo có vẻ rất khả thi, bởi vì tiêm kích Ukraine đã tránh xa khu vực bảo vệ của S-400, nhưng vẫn chịu tổn thất nặng nề khi hệ thống này cho thấy tầm bắn xa hơn dự kiến.

Bên cạnh 10 tiêm kích MiG-29, còn có 14 chiến đấu cơ khác chưa rõ chủng loại của Ukraine bị phá hủy. Con số này phù hợp với tuyên bố của ông Sergei Shoigu, khi đó giữ cương vị Bộ trưởng Quốc phòng.

Duy trì khoảng cách với hệ thống phòng không của Nga luôn là mục tiêu chính của các máy bay chiến đấu Ukraine trong suốt thời gian hoạt động, nhưng các phi công đã gặp phải bất ngờ lớn.

Mặc dù thừa nhận rằng chiến thuật này đã được Kyiv phân tích kỹ lưỡng và khó có thể mang lại kết quả ấn tượng trong tương lai, nhưng Tạp chí Military Watch (MW) của Mỹ khẳng định bản thân khái niệm này vẫn giữ nguyên giá trị tác chiến.

Bài báo kết luận, bất cứ khi nào có thể, các bệ phóng tên lửa tầm xa nên được bố trí ở những vị trí mà máy bay địch sẽ tiến vào vùng tiêu diệt ngay sau khi cất cánh, từ đó giảm thiểu thời gian né tránh hoặc thực hiện nhiệm vụ.

Hệ thống S-400 được phát triển đặc biệt cho phòng không tầm xa, trong đó tên lửa 40N6 bắt đầu được đưa vào sử dụng từ cuối những năm 2010, có tầm bắn 400 km.

Trong quá trình bay, quả đạn sẽ lên độ cao lớn rồi lao xuống mục tiêu bằng cách sử dụng dữ liệu dẫn đường từ các cảm biến trên máy bay, nó đã được thử nghiệm rộng rãi tại chiến trường Ukraine.

Việc công bố những chi tiết mới này cũng đáng chú ý vì Tạp chí "Tư tưởng Quân sự" được biết đến rộng rãi như một trong những diễn đàn quân sự hàng đầu của Nga để phân tích bài học thực tiễn rút ra từ những cuộc xung đột đang diễn ra.

Bài viết do các sĩ quan cấp cao chấp bút thường cung cấp cái nhìn sâu sắc về những đổi mới trong học thuyết trước khi chúng được phản ánh trong cẩm nang tác chiến chính thức hoặc các quy định quân sự chung.

Kết luận của Thiếu tướng Romanenkov cho thấy chiến thuật phục kích đã trở thành một yếu tố được xác định trong học thuyết phòng không của Nga, ngay cả khi các điều kiện cụ thể cho phép chúng thành công ban đầu khó có thể lặp lại.