Minh bạch nguồn gốc thủy sản, đạt chứng chỉ môi trường để xuất khẩu thuận lợi hơn

Minh bạch thông tin để gỡ rào cản phòng vệ thương mại, cùng với đó cần chủ động để đạt các chứng chỉ về môi trường...là những biện pháp nhằm tạo thuận lợi cho xuất khẩu thủy sản.

Tại hội thảo về khả năng thích ứng của ngành thủy sản do Báo Điện tử Tiếng nói Việt Nam phối hợp với Cục Phòng vệ thương mại, Bộ Công Thương tổ chức mới đây, nhiều ý kiến về các biện pháp để ứng phó trước việc phòng vệ thương mại từ các thị trường nhập khẩu thủy sản của Việt Nam.

Minh bạch thông tin để gỡ rào cản phòng vệ

Trước xu hướng các thị trường nhập khẩu gia tăng các biện pháp phòng vệ thương mại, ông Lê Thanh Hòa – Phó Cục trưởng Cục Chế biến và Phát triển thị trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết: Trong khi thị trường EU hầu như chỉ nghiêm ngặt về vấn đề an toàn thực phẩm, thì thị trường Mỹ luôn đặt ra nhiều chương trình rà soát chính sách thương mại, chống bán phá giá đối với Việt Nam.

Ông Lê Thanh Hòa – Phó cục trưởng Cục chế biến và phát triển thị trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (Ảnh: Tỷ Huỳnh)

Ông Lê Thanh Hòa – Phó cục trưởng Cục chế biến và phát triển thị trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (Ảnh: Tỷ Huỳnh)

Theo ông Hòa, để ứng phó, các cơ quan có liên quan của Việt Nam thường xuyên phối hợp chặt chẽ, đồng thời chính các doanh nghiệp cũng rất chủ động cập nhật, khai báo thông tin mà phía Mỹ yêu cầu.

“Minh bạch hóa thông tin là vấn đề rất quan trọng liên quan đến việc điều tra chống bán phá giá của Mỹ”, ông Hòa khẳng định.

Lấy ví dụ về sản phẩm tôm, ông Hòa cho biết phía Cục Chế biến và Phát triển thị trường là đơn vị cấp chứng thư cho các lô hàng đảm bảo an toàn thực phẩm để xuất khẩu sang các thị trường Mỹ, Hàn Quốc, Trung Quốc thời gian qua gặp nhiều khó khăn trong việc truy xuất nguồn gốc hàng hóa.

Thủy sản của Việt Nam đang chịu nhiều rào cản phòng vệ thương mại (Ảnh: N.Q)

Thủy sản của Việt Nam đang chịu nhiều rào cản phòng vệ thương mại (Ảnh: N.Q)

Do vậy, thời gian tới, ông Hòa đề nghị không chỉ các doanh nghiệp trong nước mà cả các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) cần lưu ý đặc biệt về vấn đề này để chủ động từ sớm.

“Phải có hệ thống số hóa để sau này thống kê nông nghiệp cho chuẩn xác. Từ đó chúng ta có minh chứng rõ ràng với các sản phẩm được sản xuất, chế biến và xuất khẩu từ Việt Nam. Đây cũng là biện pháp nhằm ổn định cuộc sống của những người nông dân trực tiếp sản xuất ra mặt hàng thủy sản”, ông Hòa nhấn mạnh.

Cần chuẩn bị sẵn sàng cho các chứng chỉ môi trường

Liên quan đến việc tháo gỡ các rào cản thương mại, bà Nguyễn Ngô Vi Tâm - Chủ tịch Ban Ngành hàng cá nước ngọt (VASEP) khẳng định vai trò quan trọng trong việc quản lý chất lượng và nguồn gốc của Nhà nước.

Theo bà Tâm, năng lực quản lý của Việt Nam là yếu tố tiên quyết mà phía Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ đánh giá, sau đó mới đến các cơ sở chế biến, nuôi trồng thủy sản.

Bà Nguyễn Ngô Vi Tâm - Chủ tịch Ban Ngành hàng cá nước ngọt VASEP (Ảnh: Tỷ Huỳnh)

Bà Nguyễn Ngô Vi Tâm - Chủ tịch Ban Ngành hàng cá nước ngọt VASEP (Ảnh: Tỷ Huỳnh)

Thông tin thêm, bà Tâm cho biết thời điểm hiện nay bắt đầu xuất hiện các yêu cầu về ESG (môi trường – trách nhiệm xã hội – quản trị doanh nghiệp). Đối với mặt hàng tôm và cá tra, nhiều đơn vị thẩm định chứng chỉ đã đến Việt Nam từ sớm và một số doanh nghiệp, cơ sở đã chủ động tiên phong đạt chứng nhận này.

“Đây là những chứng nhận được yêu cầu chính của khối thị trường Âu – Mỹ. Đây là nền tảng thuận lợi để các doanh nghiệp hoàn thiện hơn về ESG. Song song với đó phải chuẩn bị sẵn sàng về việc tuân thủ lộ trình đạt phát thải ròng bằng 0 – Net Zero”, bà Tâm chia sẻ.

Từ nay đến năm 2030 (thời điểm phấn đấu đạt Net Zero của Việt Nam), bà Tâm cho rằng chắn chắn sẽ có doanh nghiệp thủy sản trong danh sách được kiểm tra, đo lường các chỉ số về phát thải. Trên cơ sở hỗ trợ của Nhà nước và của hiệp hội, các doanh nghiệp cần chuẩn bị sẵn sàng để không bị động và bỏ lỡ cơ hội.

Theo Cục Phòng vệ thương mại, Bộ Công Thương, tính đến tháng 11/2025, hàng hóa Việt Nam đã đối mặt với 298 vụ điều tra phòng vệ thương mại, tăng gấp nhiều lần so với giai đoạn trước năm 2010. Trong số này, Mỹ chiếm gần 30% tổng số vụ điều tra.

Các vụ điều tra chống bán phá giá và tự vệ chiếm tỷ lệ cao nhất. Ngoài ra, điều tra lẩn tránh thuế phòng vệ thương mại cũng đang có xu hướng gia tăng, được các nước và đặc biệt là Mỹ ngày càng áp dụng nhiều.

Đáng chú ý, xu hướng điều tra phòng vệ thương mại đối với Việt Nam ngày càng mở rộng về phạm vi (trợ cấp định giá thấp tiền tệ, trợ cấp xuyên quốc gia…) cũng như xu hướng điều tra ngày càng khắt khe hơn.

Duy Phương/VOV-TP.HCM

Nguồn VOV: https://vov.vn/kinh-te/minh-bach-nguon-goc-thuy-san-dat-chung-chi-moi-truong-de-xuat-khau-thuan-loi-hon-post1250095.vov