Minh Hóa: Tập trung xử lý vi phạm về rừng, đất lâm nghiệp

Qua rà soát sơ bộ, xã Minh Hóa có hơn 2.000ha đất lâm nghiệp bị vi phạm. Diện tích rừng và đất lâm nghiệp vi phạm chủ yếu do UBND xã quản lý bị người dân lấn chiếm và diện tích giao cho các hộ quản lý, bảo vệ nhưng bị sử dụng sai mục đích. Tình trạng này diễn ra trong nhiều năm, gây khó khăn cho công tác quản lý đất đai, bảo vệ rừng, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh nhiều vấn đề phức tạp.

Hàng nghìn ha rừng và đất lâm nghiệp bị lấn chiếm tại xã Minh Hóa sẽ được thu hồi để trồng cây bản địa hoặc được bảo vệ để rừng phục hồi - Ảnh: X.V

Trước thực trạng đó, UBND xã Minh Hóa đã phối hợp với Hạt Kiểm lâm Minh Hóa kiểm tra, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm trong lĩnh vực lâm nghiệp. Từ đầu năm 2026 đến nay, các đơn vị đã xử lý 17 vụ vi phạm, trong đó có nhiều vụ xảy ra trên địa bàn xã Minh Hóa. Sau khi phát hiện, lực lượng chức năng đã xử phạt vi phạm hành chính 16 vụ, khởi tố 1 vụ án hình sự, tịch thu nhiều tang vật liên quan.

Để giải quyết dứt điểm những tồn tại trên, UBND xã Minh Hóa đã xây dựng phương án xử lý các vi phạm liên quan đến rừng và đất lâm nghiệp, trong đó có tình trạng chồng lấn, lấn chiếm. Phương án được triển khai theo hướng rà soát toàn diện, phân loại từng nhóm vi phạm, xác định rõ trách nhiệm quản lý và lựa chọn biện pháp xử lý phù hợp với quy định pháp luật. Theo kế hoạch, địa phương sẽ thành lập Ban Chỉ đạo kiểm tra, xử lý vi phạm liên quan đến phá rừng, lấn chiếm đất lâm nghiệp, tự ý chuyển đổi mục đích sử dụng rừng trái phép và chồng lấn đất lâm nghiệp…

Phó Chủ tịch UBND xã Minh Hóa Đinh Minh Tuấn cho biết: “Đối với những diện tích rừng và đất lâm nghiệp vi phạm, địa phương sẽ thực hiện thu hồi theo quy định để trồng cây bản địa hoặc bảo vệ để rừng phục hồi trở lại. Mục tiêu của xã là bảo vệ tài nguyên rừng, giữ nghiêm kỷ cương pháp luật nhưng vẫn quan tâm đến sinh kế, ổn định đời sống của người dân. Ngoài việc thu hồi, chính quyền cũng sẽ tập trung tuyên truyền cho người dân nâng cao nhận thức về công tác quản lý, bảo vệ rừng”.

Trong quá trình thực hiện, UBND xã Minh Hóa sẽ tập trung thu thập thông tin, thống kê và lập danh sách các diện tích rừng bị phá, đất lâm nghiệp bị lấn chiếm, chồng lấn... Các đoàn kiểm tra sẽ phối hợp với trưởng thôn, tổ dân phố, tổ tự quản và các tổ chức, cá nhân liên quan để xác minh nguồn gốc đất, đối tượng sử dụng, thời điểm phát sinh vi phạm; tổ chức kiểm tra thực địa, đo đạc, khoanh vẽ và xác định hiện trạng từng khu vực.

Đối với diện tích đất lâm nghiệp do UBND xã quản lý bị lấn chiếm, địa phương sẽ căn cứ quy định của pháp luật về đất đai và các văn bản hướng dẫn liên quan để xem xét, giải quyết. Nguồn gốc đất, thời điểm khai phá, quá trình sử dụng và hiện trạng từng trường hợp sẽ được xác minh, làm cơ sở lựa chọn phương án phù hợp.

Ông Đinh Thanh Liêm, Trưởng thôn Tiến Hóa bày tỏ: “Nếu Nhà nước cho khai thác cây keo trồng trên đất rừng vi phạm rồi thu hồi đất thì bà con cũng sẵn lòng. Trường hợp khai thác xong, Nhà nước đưa cây bản địa về trồng rừng thay thế, có hỗ trợ chi phí trồng và công chăm sóc thì bà con cũng rất phấn khởi”.

Lực lượng Hạt Kiểm lâm Minh Hóa kiểm tra rừng và đất lâm nghiệp trên địa bàn xã Minh Hóa - Ảnh: X.V

Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Minh Hóa Đinh Tiến Huyền cho hay: “Do phần lớn diện tích rừng và đất lâm nghiệp vi phạm phát sinh từ nhiều năm trước nên việc xác định đối tượng, thời điểm và diện tích cụ thể tốn nhiều thời gian, công sức. Tuy nhiên, chúng tôi sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với địa phương trong việc rà soát, xác minh, cung cấp hồ sơ, bản đồ và vị trí các khu vực vi phạm, phục vụ công tác lập hồ sơ, thu hồi đất và quản lý sau xử lý”.

Theo ông Huyền, một trong những yêu cầu quan trọng trong thời gian tới là ngăn chặn tình trạng tái lấn chiếm. Do đó, sau khi xử lý, địa phương và các chủ rừng cần xác định rõ ranh giới, cắm mốc tại thực địa, tăng cường tuần tra, kiểm tra và phân công trách nhiệm quản lý cụ thể. Đối với diện tích đất do UBND xã quản lý, cần có phương án sử dụng phù hợp.

Với lộ trình cụ thể, cùng sự phối hợp của các cơ quan chức năng và sự đồng thuận của người dân, xã Minh Hóa hướng đến xử lý dứt điểm các vi phạm liên quan đến rừng và đất lâm nghiệp theo quy định. Qua đó, hạn chế phát sinh tranh chấp, ngăn chặn tái lấn chiếm và từng bước đưa diện tích đất lâm nghiệp vào quản lý, sử dụng hiệu quả; tạo nền tảng cho công tác bảo vệ, phục hồi và phát triển rừng bền vững gắn với ổn định sinh kế của người dân trên địa bàn.