Mở hướng cho nông nghiệp Điện Biên

Thử nghiệm UAV phun phân bón qua lá cho cây cà phê tại xã Mường Ảng.

Ngay sau khi UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 1850 về tổ chức trồng mới cây cà phê, mắc ca và thử nghiệm mô hình phát triển kinh tế không gian tầm thấp, 43/43 xã, phường được giao chỉ tiêu đã xây dựng kế hoạch chi tiết và tổ chức ra quân triển khai. Cùng với rà soát quỹ đất, các địa phương huy động cán bộ, lực lượng vũ trang, các tổ chức chính trị - xã hội phối hợp với người dân đào hố, chuẩn bị mặt bằng, trồng và chăm sóc cây. Công tác hướng dẫn kỹ thuật, kiểm tra, đôn đốc tiến độ cũng được triển khai tại cơ sở.

Mường Mùn là một trong những địa phương có kết quả nổi bật trong triển khai mô hình kinh tế không gian tầm thấp. Cấp ủy, chính quyền xã phân công cán bộ xuống cơ sở, phối hợp với các bản rà soát diện tích đất, vận động người dân tham gia; đồng thời huy động các lực lượng hỗ trợ đào hố, chuẩn bị mặt bằng, trồng và chăm sóc cây.

Địa phương xác định phát triển cà phê, mắc ca là một hướng sản xuất hàng hóa lâu dài, gắn với mục tiêu cơ cấu lại ngành nông nghiệp. Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã xác định đến năm 2030 phát triển 1.500ha cà phê và 1.200ha mắc ca. Trong năm 2026, từ nguồn lực các chương trình mục tiêu quốc gia và sự tham gia của người dân, xã đã trồng mới 1.142ha cà phê và 424ha mắc ca. Riêng người dân tự trồng 176ha cà phê. So với chỉ tiêu tỉnh giao trong năm, diện tích cà phê đạt 1.142/400ha, mắc ca đạt 424/400ha. Qua đó, nâng tổng diện tích cà phê trên địa bàn xã lên 1.823ha, mắc ca 1.294ha. Như vậy, chỉ sau một thời gian triển khai kế hoạch trồng mới, diện tích hai loại cây chủ lực tại Mường Mùn đã vượt mục tiêu phát triển cho cả nhiệm kỳ 2025 - 2030.

Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Chủ tịch UBND xã Mường Mùn cho biết: “Để đạt được kết quả trên, địa phương xác định phải phát huy vai trò của người dân, đồng thời huy động các nguồn lực hỗ trợ sản xuất. Việc tổ chức trồng mới được triển khai đồng bộ, gắn với rà soát quỹ đất, hướng dẫn kỹ thuật và đôn đốc tiến độ tại cơ sở”.

Không riêng Mường Mùn, việc trồng cà phê, mắc ca cũng được triển khai đồng bộ tại các địa phương trên địa bàn tỉnh. Đến nay, toàn tỉnh đã trồng mới hơn 18.780ha cà phê, mắc ca, đạt 156,5% kế hoạch. Trong đó, diện tích cà phê trồng mới đạt 12.126ha, bằng 204,49% kế hoạch, vượt 6.196ha. Diện tích mắc ca trồng mới đạt 6.654ha, bằng 109,62% kế hoạch, nâng tổng diện tích mắc ca toàn tỉnh lên 19.015ha.

Cùng với mở rộng diện tích vùng trồng, Điện Biên đang thử nghiệm đưa phương tiện bay không người lái vào hỗ trợ sản xuất. Đề án thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) phát triển kinh tế không gian tầm thấp ứng dụng phương tiện bay không người lái được UBND tỉnh ban hành tháng 7/2026. Theo đó Điện Biên dự kiến triển khai từ 3 - 5 mô hình ứng dụng UAV chuyên biệt trong các lĩnh vực nông nghiệp, logistics, y tế, đo đạc bản đồ số, với khoảng 6.000 chuyến bay. Đến nay, các cơ quan chuyên môn và doanh nghiệp đã tổ chức khảo sát thực tế, xác định 8 điểm sẵn sàng triển khai thử nghiệm, trong đó có vùng chè Tả Phìn - Tà Pao, xã Sính Phình; khu vực cánh đồng Mường Thanh và các xã: Thanh Nưa, Tuần Giáo, Mường Ảng.

Mường Ảng là địa phương được lựa chọn thí điểm sandbox UAV trong nông nghiệp. Với hơn 1.800ha cà phê hiện có, địa hình đồi núi, nhiều diện tích sản xuất nằm trên khu vực có độ dốc lớn, xã đánh giá UAV có thể hỗ trợ giám sát vùng trồng, đánh giá sinh trưởng, phun thuốc chính xác và vận chuyển vật tư, nông sản. Việc thử nghiệm phun phân bón qua lá cho cây cà phê trên diện tích 1ha đã rút ngắn thời gian thực hiện từ khoảng 4 giờ xuống còn khoảng 10 phút/ha; năng suất rải phân bón đạt từ 40 - 64ha/ngày. Đây là một trong những cơ sở thực tiễn để tỉnh từng bước kiểm chứng hiệu quả của công nghệ trong điều kiện sản xuất cụ thể.

Vùng cà phê, mắc ca được mở rộng nhanh, việc thử nghiệm công nghệ UAV trong chăm sóc, vận chuyển đang mở ra hướng ứng dụng mới cho sản xuất nông nghiệp. Đây là cơ sở để tỉnh tiếp tục hoàn thiện mô hình, đánh giá hiệu quả công nghệ và từng bước nhân rộng những ứng dụng phù hợp với điều kiện sản xuất, địa hình của địa phương.